Ustawa z dnia 17 listopada 1964 r. - Kodeks postępowania cywilnego.
Aktualizacja: 13 lipca 2026
Sąd może w celu dokładniejszego wyjaśnienia stanu sprawy zarządzić stawienie się stron lub jednej z nich osobiście albo przez pełnomocnika.
Odpowiedź z cytowanymi przepisami i sygnaturami orzeczeń, bez zakładania konta.
Częste pytania:
Wyroki i postanowienia, w których sąd powołał ten przepis.
Fragment uzasadnienia
… część usprawiedliwionych potrzeb syna; II/ obrazę przepisów postępowania, która miała istotny wpływ na treść orzeczenia, a to: 1) art. 216 1 § 2 kpc w zw. z art. 72 ust. 3 Konstytucji RP i art. 12 ust. 2 Konwencji o prawach dziecka w zw. z art. 217 § 2 kpc poprzez nieuwzględnienie zdania małoletniego powoda w przedmiocie porozumienia jego rodziców co do wysokości alimentów oraz realizacji tego porozumienia, 2) art. 227 w…
Fragment uzasadnienia
… Trzeba też nadmienić, że przepisy kodeksu postępowania cywilnego dają możliwość wysłuchania małoletniego w postępowaniu cywilnym. Pomimo szczególnego znaczenia art. 216 1 k.p.c. nie stanowi on jednak odejścia od zasady swobodnej oceny dowodów, gdyż sąd uwzględnia zdanie dziecka i jego rozsądne życzenia "stosownie do okoliczności, rozwoju umysłowego, stanu zdrowia i stopnia dojrzałości małoletniego", przy czym sformułowanie…
Fragment uzasadnienia
… III Nsm 754/19 nie potwierdza zarzutu skarżącego. W aktach tej sprawy nie ma protokołu ani płyty z przesłuchaniem małoletniej K. Z. (2) , która została wysłuchana w trybie art. 216 1 kpc w odrębnym postępowaniu, które nie jest jawne dla stron. Przepis ten służy realizacji normy z art. 72 ust. 3 Konstytucji RP , która nakłada na organy władzy publicznej oraz osoby odpowiedzialne za dziecko obowiązek wysłuchania i w miarę…
Fragment uzasadnienia
… emocjonalnie z zabezpieczonymi potrzebami bezpieczeństwa. Tylko w takich warunkach można prowadzić terapię i starać się zmienić nastawienie J. do ojca. Zgodnie z art. 216 1 § 1 i 576 § 2 k.p.c. , dzieci mają prawo do wyrażania przed sądem swoich poglądów we wszystkich sprawach ich dotyczących. Wysłuchania dziecka dokonuje się, jeżeli jego rozwój umysłowy, stan zdrowia i stopień dojrzałości na to pozwala. J. w czasie…
Wyświetlone orzeczenia: 4
PrawMi zestawi linię orzeczniczą do art. 216: co sądy przyjmują zgodnie, a w czym się różnią.
Podsumuj orzecznictwoArt. 216 Kodeksu postępowania cywilnego daje sądowi uprawnienie do zarządzenia stawiennictwa stron lub jednej z nich w postępowaniu cywilnym. Przepis wskazuje, że sąd może nakazać osobiste stawienie się stron lub ich pełnomocników, aby dokładniej wyjaśnić stan faktyczny sprawy. Zakres uprawnienia nie wymaga obligatoryjnego wezwania wszystkich stron; może dotyczyć jednej z nich, jeśli sąd uzna to za konieczne. Takie działanie ma na celu umożliwienie sądowi uzyskania bezpośrednich informacji oraz przeprowadzenie wyjaśnień w sposób bardziej kompleksowy niż na podstawie pisemnych dokumentów. W przepisie podkreślono także możliwość udziału pełnomocnika, co ułatwia proces i uwzględnia sytuacje, gdy strona nie może lub nie chce osobiście się stawić.
Przepis stosuje się w sytuacji, gdy sąd potrzebuje szczegółowych wyjaśnień dotyczących faktów sprawy lub gdy złożone dokumenty i zeznania nie pozwalają na jednoznaczne ustalenie stanu faktycznego. Zarządzenie stawiennictwa ma charakter instrumentalny do wyjaśnienia sprawy i nie jest równoznaczne z nakazem stron do udziału w rozprawie, choć często oznacza wezwanie na rozprawę z określonym celem. Przepis jest wykorzystywany przez sądy, gdy zachodzi wątpliwość co do wiarygodności lub kompletności wyjaśnień i wymaga bezpośredniego zbadania stanu rzeczy. Ponadto, strona lub jej pełnomocnik powinni mieć możliwość przedstawienia dodatkowych informacji lub odpowiedzi na pytania sądu.
Przykładem zastosowania art. 216 KPC może być sytuacja, gdy w sprawie o zapłatę sąd zarządza osobiste stawiennictwo pozwanego, który składał sprzeczne oświadczenia pisemne. Sąd może wtedy dopuścić stawiennictwo pozwanego, by osobiście wyjaśnił kwestie sporne, np. warunki umowy lub powód, dla którego nie uregulował długu. Możliwość stawienia się przez pełnomocnika daje również reprezentację profesjonalną, co jest ważne w sytuacji, gdy strona nie dysponuje wiedzą prawną bądź nie może uczestniczyć w posiedzeniu osobiście. Takie rozwiązanie zwiększa skuteczność wyjaśniania istotnych faktów i przyczynia się do sprawiedliwego rozstrzygnięcia sprawy.
Częstym błędem przy stosowaniu art. 216 KPC jest niewłaściwe rozumienie tego przepisu jako obligatoryjnego wymogu stawiennictwa w każdej sprawie. Tymczasem jest to uprawnienie sądu, a nie obowiązek. Ponadto, strony nie zawsze rozumieją różnicę pomiędzy stawiennictwem osobistym a przez pełnomocnika, co może prowadzić do niepotrzebnych sporów proceduralnych. Niektóre osoby błędnie zakładają, że obecność osobista strony automatycznie wpływa na rozstrzygnięcie, podczas gdy art. 216 służy jedynie dokładniejszemu wyjaśnieniu, a nie decyduje o wyroku. W praktyce bywa także niejasność co do skutków niewykonania zarządzenia stawiennictwa, co wymaga dodatkowego wyjaśnienia i często konsultacji prawnej. W każdej indywidualnej sytuacji stosowanie art. 216 KPC warto skonsultować z prawnikiem, który doradzi, jak prawidłowo podejść do wezwania sądu i jakie skutki może mieć realizacja tego obowiązku.
To wyjaśnienie ma charakter informacyjny i nie stanowi porady prawnej. W sprawach indywidualnych skonsultuj się z profesjonalnym prawnikiem.
Sąd może nakazać stronom lub ich pełnomocnikom osobiste stawienie się w celu dokładniejszego wyjaśnienia faktów sprawy.
Sąd może wymagać stawiennictwa osobistego lub przez pełnomocnika, obie formy są dopuszczalne.
Nie, wezwanie na stawiennictwo służy wyjaśnieniu sprawy i nie zawsze oznacza przeprowadzenie rozprawy.
Brak stawienia się może skutkować negatywnymi konsekwencjami procesowymi, jednak szczegóły zależą od okoliczności sprawy.
Tak, jeśli pełnomocnik jest właściwie umocowany, jego obecność jest równoważna stawiennictwu osobistemu.
Powiadomimy Cię, gdy pojawią się nowe orzeczenia lub nowelizacje.
Odpowiedź z powołaniem przepisów i sygnatur orzeczeń, każdą pozycję sprawdzisz w źródle.
Zapytaj o art. 216