Art. 205¹¹.

Co stanowi przepis

Art. 205[11] KPC reguluje skutki prawne planu rozprawy sporządzonego po posiedzeniu przygotowawczym oraz zasady jego modyfikowania. Zgodnie z § 1 plan rozprawy wiąże sąd w zakresie zawartych w nim rozstrzygnięć, o których mowa w art. 205[9] § 1, a więc przede wszystkim co do rozstrzygnięć dowodowych i innych decyzji procesowych ujętych w planie. Zmiana planu w tym zakresie następuje postanowieniem sądu, natomiast sama zmiana terminów rozprawy wymaga jedynie zarządzenia przewodniczącego, co jest rozwiązaniem odformalizowanym. Paragraf 2 przewiduje, że jeżeli w toku postępowania pojawi się potrzeba rozstrzygnięcia o dowodach nieobjętych planem, sąd wydaje odrębne postanowienie dowodowe. Paragraf 3 dopuszcza sporządzenie nowego planu rozprawy w razie istotnej potrzeby, przy czym czynności dokonane na podstawie poprzedniego planu zachowują moc, chyba że sąd postanowi inaczej; na zgodny wniosek stron sąd wyznacza kolejne posiedzenie przygotowawcze. Paragraf 4 przesądza, że zmiana planu ani wyznaczenie kolejnego posiedzenia przygotowawczego nie otwierają na nowo terminu do zgłaszania twierdzeń i dowodów, chyba że przewodniczący zarządzi inaczej.

Kiedy przepis ma zastosowanie

Przepis stosuje się w tych sprawach cywilnych, w których doszło do przeprowadzenia posiedzenia przygotowawczego zakończonego sporządzeniem planu rozprawy. Znajduje zastosowanie na dalszym etapie postępowania, gdy okoliczności sprawy odbiegają od pierwotnych założeń: świadek okazuje się niedostępny, ujawnia się nowy dokument, konieczna staje się opinia biegłego albo trzeba przesunąć zaplanowane terminy. Art. 205[11] KPC określa wówczas, jaka forma procesowa jest właściwa: postanowienie sądu dla zmian merytorycznych, zarządzenie przewodniczącego dla terminów, odrębne postanowienie dowodowe dla dowodów spoza planu. Przepis wyznacza także granicę aktywności stron, wskazując, że modyfikacja planu nie jest okazją do ponownego otwarcia etapu gromadzenia materiału procesowego.

Przykład

W sprawie o zapłatę plan rozprawy przewidywał przesłuchanie trzech świadków na dwóch terminach w kolejnych miesiącach. Jeden ze świadków wyjechał na stałe za granicę, więc sąd postanowieniem zmienia plan i rezygnuje z tego dowodu, a przewodniczący zarządzeniem przesuwa drugi termin rozprawy. Gdy w toku postępowania okazuje się, że niezbędna jest opinia biegłego z zakresu budownictwa, sąd wydaje odrębne postanowienie dowodowe, ponieważ dowód ten nie był objęty planem. Sam fakt zmiany planu nie uprawnia jednak pozwanego do zgłoszenia zupełnie nowych zarzutów i dowodów, jeżeli przewodniczący nie zarządzi inaczej.

Częste nieporozumienia

Najczęstszym błędem jest traktowanie zmiany planu rozprawy jako „resetu” postępowania i składanie przy tej okazji obszernych nowych wniosków dowodowych, co wprost wyklucza § 4. Mylone bywają też formy czynności: przesunięcie terminu nie wymaga postanowienia sądu, lecz zarządzenia przewodniczącego. Nieporozumieniem jest również przekonanie, że nowy plan unieważnia dotychczasowe czynności - zachowują one moc, o ile sąd nie postanowi inaczej. W indywidualnej sprawie warto skonsultować się z prawnikiem, ponieważ ocena skutków zmiany planu zależy od przebiegu konkretnego postępowania.