Art. 125².

Co dokładnie stanowi przepis

Art. 125² KPC reguluje dwie sytuacje techniczne związane z wnoszeniem pism procesowych za pośrednictwem portalu informacyjnego. Paragraf 1 dotyczy załączników, które ze względu na swoje właściwości nie mogą zostać skutecznie wniesione razem z pismem przez portal. Taki załącznik należy złożyć w sądzie z pominięciem portalu w terminie 3 dni od dnia wniesienia pisma procesowego, jednocześnie uprawdopodobniając przyczynę odrębnego złożenia. Jeżeli strona nie dochowa tego terminu albo nie uprawdopodobni wskazanej okoliczności, sąd pomija ten załącznik, czyli traktuje go tak, jakby nie został złożony. Paragraf 2 odnosi się natomiast do ograniczeń w dostępności portalu leżących po stronie sądu, które w dniu upływu terminu uniemożliwiają wniesienie pisma; wówczas pismo wnosi się najpóźniej w następnym dniu po przywróceniu dostępności portalu, przy czym dzień ten nie może być dniem wolnym od pracy ani sobotą. Gdy awaria powtórzy się w tak ustalonym terminie, regułę stosuje się ponownie. Paragraf 3 przewiduje sankcję: przewodniczący zwraca pismo procesowe, a sąd odrzuca środek zaskarżenia, jeżeli okoliczności z § 2 nie zostaną uprawdopodobnione.

Kiedy przepis ma zastosowanie

Przepis znajduje zastosowanie tam, gdzie pismo procesowe wnoszone jest przez portal informacyjny, a więc w trybie elektronicznym przewidzianym dla określonej kategorii pism i podmiotów. Pierwsza przesłanka z § 1 to obiektywne właściwości załącznika, które uniemożliwiają jego skuteczne wniesienie razem z pismem, na przykład format lub rozmiar pliku albo postać materialna dokumentu. Druga sytuacja, opisana w § 2, wymaga, aby ograniczenie dostępności portalu leżało po stronie sądu, a nie po stronie wnoszącego pismo; problemy z prywatnym łączem internetowym czy sprzętem strony nie mieszczą się w tej normie. W obu przypadkach ustawa wymaga uprawdopodobnienia, czyli wykazania okoliczności w sposób mniej sformalizowany niż pełny dowód, ale konkretny i sprawdzalny.

Przykład

Pełnomocnik wnosi apelację przez portal informacyjny w ostatnim dniu terminu i chce dołączyć obszerne nagranie stanowiące dowód, którego portal nie przyjmuje ze względu na format i wielkość pliku. Zgodnie z art. 125² § 1 KPC składa to nagranie w sądzie odrębnie, na nośniku, w ciągu 3 dni od wniesienia apelacji, opisując w piśmie przewodnim przyczynę odrębnego złożenia. Gdyby jednak w dniu upływu terminu portal był niedostępny z powodu awarii po stronie sądu, pełnomocnik wnosi apelację najpóźniej pierwszego dnia roboczego po przywróceniu działania portalu, uprawdopodobniając awarię w treści pisma. Zaniechanie takiego wyjaśnienia naraża go na odrzucenie apelacji.

Częste nieporozumienia

Najczęstszym błędem jest przekonanie, że sama awaria portalu automatycznie chroni stronę i nie trzeba jej w żaden sposób wykazywać; tymczasem § 3 wprost przewiduje zwrot pisma albo odrzucenie środka zaskarżenia przy braku uprawdopodobnienia. Drugim nieporozumieniem jest traktowanie terminu 3 dni z § 1 jako terminu na całe pismo, podczas gdy dotyczy on wyłącznie załącznika. Mylące bywa też liczenie dnia następnego po przywróceniu dostępności bez pominięcia soboty i dni wolnych od pracy. Wreszcie strony zakładają czasem, że pominięty załącznik można uzupełnić później bez konsekwencji, choć ustawa mówi o jego pominięciu przez sąd. W sprawie indywidualnej warto skonsultować się z prawnikiem, ponieważ ocena terminów i skutków procesowych zależy od okoliczności konkretnej sprawy.