Art. 1208.

Co stanowi przepis

Art. 1208 KPC porządkuje trzy kwestie proceduralne dotyczące skargi o uchylenie wyroku sądu polubownego (arbitrażowego). Po pierwsze, wskazuje sąd, do którego skargę się wnosi: jest to sąd apelacyjny, na obszarze którego znajduje się sąd, który byłby właściwy do rozpoznania sprawy, gdyby strony nie zawarły zapisu na sąd polubowny, a gdy takiej podstawy brak - Sąd Apelacyjny w Warszawie. Po drugie, określa termin: dwa miesiące od dnia doręczenia wyroku, a jeżeli strona wniosła o uzupełnienie, sprostowanie lub wykładnię wyroku - dwa miesiące od doręczenia przez sąd polubowny orzeczenia rozstrzygającego o tym wniosku. Po trzecie, w § 3 przesądza, że od wyroku wydanego w postępowaniu ze skargi przysługuje skarga kasacyjna, a także dopuszczalne jest żądanie wznowienia postępowania oraz stwierdzenia niezgodności z prawem prawomocnego wyroku wydanego w tym przedmiocie.

Kiedy przepis ma zastosowanie

Przepis stosuje się zawsze wtedy, gdy strona postępowania arbitrażowego chce podważyć wyrok sądu polubownego wydany w kraju i sięga po skargę o jego uchylenie. Reguły dotyczące terminu odnoszą się do biegu dwóch miesięcy liczonych od doręczenia wyroku lub od doręczenia orzeczenia rozstrzygającego wniosek o uzupełnienie, sprostowanie albo wykładnię. Szczególny sposób liczenia terminu przewiduje § 2 dla skarg opartych na podstawach z art. 1206 § 1 pkt 5 lub 6 - wówczas dwa miesiące biegną od dnia, w którym strona dowiedziała się o danej podstawie. Niezależnie od tego obowiązuje granica pięciu lat od doręczenia stronie wyroku sądu polubownego, po której upływie żądanie uchylenia jest już wyłączone.

Przykład

Przedsiębiorca otrzymuje wyrok sądu polubownego oddalający jego roszczenie i w ciągu kilku dni składa wniosek o wykładnię niejasnego punktu sentencji. Sąd polubowny rozstrzyga ten wniosek i doręcza swoje orzeczenie - dopiero od tej daty przedsiębiorca ma dwa miesiące na wniesienie skargi o uchylenie wyroku. Skargę kieruje do sądu apelacyjnego właściwego według miejsca sądu, który rozpoznawałby sprawę, gdyby nie zapis na sąd polubowny. Gdyby po roku dowiedział się, że wyrok uzyskano na podstawie sfałszowanego dokumentu, termin liczyłby się od dnia powzięcia tej wiadomości, jednak nie dłużej niż do upływu pięciu lat od doręczenia wyroku.

Częste nieporozumienia

Częstym błędem jest kierowanie skargi do sądu okręgowego zamiast do sądu apelacyjnego, co wynika z nieuwzględnienia obecnego brzmienia art. 1208 KPC. Drugim nieporozumieniem jest traktowanie skargi jak zwykłej apelacji i oczekiwanie ponownego badania sprawy co do meritum - skarga opiera się na zamkniętych podstawach z art. 1206 KPC. Mylące bywa też przekonanie, że wniosek o sprostowanie zawsze wydłuża termin - liczy się data doręczenia orzeczenia rozstrzygającego ten wniosek. Wreszcie termin pięcioletni z § 2 nie jest dodatkowym terminem na skargę, lecz nieprzekraczalną granicą. W sprawie indywidualnej warto skonsultować się z prawnikiem.