Art. 1203.

Co stanowi przepis

Art. 1203 KPC dotyczy postępowania przed sądem polubownym (arbitrażowym) na etapie, gdy wyrok został już wydany, lecz wymaga poprawienia, wyjaśnienia albo uzupełnienia. Paragraf 1 przyznaje sądowi polubownemu kompetencję do przedłużenia terminu, w jakim strona może złożyć wniosek o sprostowanie wyroku, o jego wykładnię albo o wydanie wyroku uzupełniającego, jeżeli sąd uzna takie przedłużenie za niezbędne. Jest to rozwiązanie elastyczne: ustawa nie wskazuje sztywnych przesłanek, lecz pozostawia ocenę składowi orzekającemu, który zna realia danej sprawy. Paragraf 2 przesądza natomiast, że do samych czynności sprostowania, wykładni oraz do wyroku uzupełniającego stosuje się odpowiednio art. 1195 i art. 1197 KPC, a więc przepisy dotyczące sposobu podejmowania rozstrzygnięć przez skład arbitrów oraz wymogów formalnych wyroku. Dzięki temu orzeczenie korygujące lub uzupełniające zapada w tym samym trybie i ma tę samą formę, co wyrok pierwotny.

Kiedy przepis ma zastosowanie

Przepis znajduje zastosowanie wyłącznie w postępowaniu przed sądem polubownym, a nie w zwykłym postępowaniu przed sądem państwowym. Aktualizuje się wtedy, gdy strona dostrzega w wyroku arbitrażowym oczywistą niedokładność, błąd rachunkowy lub pisarski, gdy treść rozstrzygnięcia budzi wątpliwości interpretacyjne, albo gdy sąd polubowny nie orzekł o całości zgłoszonych żądań. Przedłużenie terminu z § 1 wchodzi w grę zwłaszcza wtedy, gdy sprawa jest obszerna, dokumentacja rozbudowana, a strony lub arbitrzy potrzebują więcej czasu na przygotowanie albo rozpoznanie wniosku. Stosowanie art. 1195 i 1197 KPC oznacza z kolei, że rozstrzygnięcie w tym przedmiocie musi zapaść w przewidzianym trybie i przybrać właściwą formę pisemną z podpisami arbitrów.

Przykład

Spółka budowlana i inwestor zakończyli spór przed sądem polubownym, który zasądził określoną kwotę wynagrodzenia. Po otrzymaniu wyroku pełnomocnik inwestora zauważa, że w uzasadnieniu wskazano inną kwotę odsetek niż w sentencji, a jednocześnie sąd nie odniósł się do jednego z żądań ewentualnych. Ponieważ akta obejmują tysiące stron kosztorysów, strona zwraca się do sądu polubownego o przedłużenie terminu na złożenie wniosku o sprostowanie i o wyrok uzupełniający. Sąd polubowny, uznając to za niezbędne, przedłuża termin, a następnie wydaje postanowienie o sprostowaniu oraz wyrok uzupełniający z zachowaniem wymogów wynikających z art. 1195 i 1197 KPC.

Częste nieporozumienia

Pierwszym błędem jest traktowanie wniosku o sprostowanie lub wykładnię jako sposobu na zmianę merytorycznego rozstrzygnięcia - te instytucje służą wyłącznie poprawieniu omyłek i wyjaśnieniu treści, a nie ponownemu rozpoznaniu sprawy. Drugim jest założenie, że przedłużenie terminu następuje automatycznie na samo żądanie strony; art. 1203 § 1 KPC uzależnia je od uznania sądu polubownego, że jest to niezbędne. Trzecim nieporozumieniem bywa przekonanie, że wyrok uzupełniający może być wydany w dowolnej, uproszczonej formie, podczas gdy odesłanie z § 2 nakazuje zachowanie tych samych reguł, co przy wyroku podstawowym. Warto też pamiętać, że skorzystanie z tych instytucji nie zastępuje skargi o uchylenie wyroku sądu polubownego. W indywidualnej sprawie, zwłaszcza przy ocenie terminów i treści wniosku, warto skonsultować się z prawnikiem.