PrawMi

Ustawa z dnia 17 listopada 1964 r. - Kodeks postępowania cywilnego.

Art. 1171.

Aktualizacja: 18 sierpnia 2026

  • Treść przepisu
  • Wyjaśnienie
  • 2 orzeczeń

§ 1.Strony mogą uzgodnić sposób powołania arbitrów.

§ 2.W braku takiego uzgodnienia arbitrów powołuje się w sposób następujący:

1)jeżeli sprawa ma być rozpoznawana przez sąd polubowny składający się z nieparzystej liczby arbitrów, każda ze stron powołuje równą liczbę arbitrów, a następnie arbitrzy powołują arbitra przewodniczącego; jeżeli strona nie powoła arbitra lub arbitrów w terminie miesiąca od dnia otrzymania żądania drugiej strony, aby to uczyniła, lub jeżeli arbitrzy powołani przez strony nie powołali arbitra przewodniczącego w terminie miesiąca od dnia ich powołania, arbitra lub arbitrów lub arbitra przewodniczącego powołuje sąd na wniosek którejkolwiek ze stron;

2)jeżeli sprawa ma być rozpoznawana przez jedynego arbitra, a w terminie miesiąca od dnia, w którym jedna ze stron zwróciła się o wspólne powołanie arbitra, strony tego nie uczyniły, arbitra powołuje sąd na wniosek którejkolwiek ze stron;

3)jeżeli sprawa ma być rozpoznawana przez sąd polubowny składający się z parzystej liczby arbitrów, każda ze stron powołuje równą liczbę arbitrów, a arbitrzy wybierają ze swego grona przewodniczącego; jeżeli strona nie powoła arbitra lub arbitrów w terminie miesiąca od dnia otrzymania żądania drugiej strony, aby to uczyniła, lub jeżeli arbitrzy powołani przez strony nie wybrali arbitra przewodniczącego w terminie miesiąca od dnia ich powołania, arbitra lub arbitrów lub arbitra przewodniczącego powołuje sąd na wniosek którejkolwiek ze stron.

§ 3.Strona lub strony mogą powołać także arbitra zastępczego na wypadek śmierci, ustąpienia, odwołania (wygaśnięcia powołania) arbitra przez nie wyznaczonego.

Ten przepis w Twojej sprawie

Odpowiedź z cytowanymi przepisami i sygnaturami orzeczeń, bez zakładania konta.

Częste pytania:

Orzecznictwo do tego przepisu

Wyroki i postanowienia, w których sąd powołał ten przepis.

XV GC 2292/11Sąd Rejonowy dla m. st. Warszawy w Warszawie

XV GC 2292/11

Fragment uzasadnienia

… jednej ze stron byłoby bowiem niecelowe. Zarządzeniem z dnia 26 sierpnia 2014 roku zwrócono wniosek pozwanego o ustanowienie pełnomocnika z urzędu. Zgodnie z art. 1171 § 1 k.p.c. osoba fizyczna dołącza do wniosku o ustanowienie adwokata lub radcy prawnego oświadczenie obejmujące szczegółowe dane o swoim stanie rodzinnym, majątku, dochodach i źródłach utrzymania. Oświadczenie sporządza się według ustalonego wzoru. Jeżeli…
Czytaj orzeczenie
II C 68/14Sąd Okręgowy w Gliwicach

II C 68/14

Fragment uzasadnienia

… należą w szczególności wskazanie miejsca postępowania przed sądem polubownym ( art. 1155 kpc ), określenie liczby arbitrów ( art. 1169 § 1 kpc ), sposobu ich powołania ( art. 1171 § 1 kpc ), trybu postępowania o wyłączenie arbitra ( art. 1176 § 1 kpc ), zasad i trybu postępowania przed sądem polubownym ( art. 1181 § 1 kpc ). Strony nie określiły w żadnej z umów jaki konkretnie oznaczony sąd polubowny miałby rozpatrywać…
Czytaj orzeczenie

Wyświetlone orzeczenia: 2

PrawMi zestawi linię orzeczniczą do art. 1171: co sądy przyjmują zgodnie, a w czym się różnią.

Podsumuj orzecznictwo

Wyjaśnienie przepisu

Co stanowi przepis

Art. 1171 KPC reguluje tryb powoływania arbitrów w postępowaniu przed sądem polubownym. Zasadą wyrażoną w § 1 jest swoboda stron: to one mogą samodzielnie uzgodnić sposób powołania arbitrów, na przykład w zapisie na sąd polubowny, w odrębnym porozumieniu albo przez odesłanie do regulaminu wybranej instytucji arbitrażowej. Dopiero w braku takiego uzgodnienia stosuje się reguły ustawowe z § 2. Przewidują one trzy warianty: przy nieparzystej liczbie arbitrów każda strona powołuje równą ich liczbę, a powołani arbitrzy wybierają arbitra przewodniczącego; przy jedynym arbitrze strony powołują go wspólnie; przy parzystej liczbie arbitrów każda strona powołuje równą liczbę arbitrów, a ci wybierają przewodniczącego ze swojego grona. Każdemu z tych wariantów towarzyszy miesięczny termin, a jego bezskuteczny upływ otwiera drogę do powołania arbitra przez sąd na wniosek którejkolwiek ze stron. Paragraf 3 dopuszcza dodatkowo powołanie arbitra zastępczego na wypadek śmierci, ustąpienia lub odwołania (wygaśnięcia powołania) arbitra wyznaczonego przez daną stronę.

Kiedy przepis ma zastosowanie

Przepis znajduje zastosowanie wtedy, gdy strony związane są zapisem na sąd polubowny i rozpoczyna się etap kompletowania składu orzekającego. Reguły z § 2 mają charakter uzupełniający - działają tylko wówczas, gdy strony nie umówiły się inaczej albo gdy przyjęty przez nie mechanizm nie doprowadził do powołania arbitrów. Kluczowe znaczenie ma miesięczny termin: przy powołaniu arbitra przez stronę liczy się go od dnia otrzymania żądania drugiej strony, a przy wyborze arbitra przewodniczącego - od dnia powołania arbitrów. Interwencja sądu państwowego nie następuje z urzędu, lecz wyłącznie na wniosek strony.

Przykład

Dwie spółki zawarły umowę o roboty budowlane z zapisem na sąd polubowny przewidującym trzech arbitrów, ale bez określenia trybu ich powołania. Po powstaniu sporu inwestor powołuje swojego arbitra i wzywa wykonawcę, aby uczynił to samo. Wykonawca milczy przez ponad miesiąc od otrzymania żądania, więc inwestor może wystąpić do sądu o powołanie arbitra za stronę bierną. Gdyby natomiast obaj arbitrzy zostali powołani, lecz w ciągu miesiąca nie uzgodnili osoby arbitra przewodniczącego, również w tym zakresie rozstrzygnie sąd na wniosek dowolnej ze stron.

Częste nieporozumienia

Częstym błędem jest przekonanie, że bierność jednej strony blokuje arbitraż - art. 1171 KPC wprost temu zapobiega, przewidując zastępcze powołanie arbitra przez sąd. Mylące bywa też liczenie terminu: biegnie on od otrzymania żądania drugiej strony, a nie od powstania sporu czy wniesienia pozwu. Nie jest również prawdą, że skład musi być zawsze nieparzysty; ustawa reguluje także wariant parzysty, w którym przewodniczącego wybierają arbitrzy spośród siebie. Wreszcie arbiter zastępczy z § 3 nie jest obowiązkowy, lecz stanowi rozwiązanie zapobiegawcze na wypadek utraty przez arbitra jego funkcji. W indywidualnej sprawie, zwłaszcza przy redagowaniu zapisu na sąd polubowny, warto skonsultować się z prawnikiem.

To wyjaśnienie ma charakter informacyjny i nie stanowi porady prawnej. W sprawach indywidualnych skonsultuj się z profesjonalnym prawnikiem.

Najczęściej zadawane pytania

Czy strony mogą same ustalić, jak powołuje się arbitrów?

Tak, art. 1171 § 1 KPC pozwala stronom uzgodnić sposób powołania arbitrów, także przez odesłanie do regulaminu instytucji arbitrażowej. Reguły ustawowe stosuje się dopiero w braku takiego uzgodnienia.

Co się dzieje, gdy druga strona nie powoła arbitra?

Po bezskutecznym upływie miesiąca od otrzymania żądania arbitra powołuje sąd na wniosek którejkolwiek ze stron. Bierność jednej strony nie blokuje więc postępowania arbitrażowego.

Od kiedy liczy się miesięczny termin na powołanie arbitra?

Termin biegnie od dnia otrzymania żądania drugiej strony, aby powołać arbitra. Dla wyboru arbitra przewodniczącego liczy się go od dnia powołania arbitrów przez strony.

Kto wybiera arbitra przewodniczącego?

Przy nieparzystym składzie arbitrzy powołani przez strony powołują arbitra przewodniczącego, a przy składzie parzystym wybierają przewodniczącego ze swojego grona. W razie bezczynności decyduje sąd.

Czym jest arbiter zastępczy?

To arbiter powołany z góry na wypadek śmierci, ustąpienia lub odwołania arbitra wyznaczonego przez stronę. Jego powołanie jest fakultatywne i wynika z art. 1171 § 3 KPC.

Obserwuj zmiany tego artykułu

Powiadomimy Cię, gdy pojawią się nowe orzeczenia lub nowelizacje.

Potrzebujesz analizy tego przepisu w konkretnej sprawie?

Odpowiedź z powołaniem przepisów i sygnatur orzeczeń, każdą pozycję sprawdzisz w źródle.

Zapytaj o art. 1171
← Wróć do pełnej ustawy