PrawMi

Ustawa z dnia 17 listopada 1964 r. - Kodeks postępowania cywilnego.

Art. 1162.

Aktualizacja: 18 sierpnia 2026

  • Treść przepisu
  • Wyjaśnienie
  • 10 orzeczeń

§ 1.Zapis na sąd polubowny powinien być sporządzony na piśmie.

§ 2.Wymaganie dotyczące formy zapisu na sąd polubowny jest spełnione także wtedy, gdy zapis zamieszczony został w wymienionych między stronami pismach lub oświadczeniach złożonych za pomocą środków porozumiewania się na odległość, które pozwalają utrwalić ich treść. Powołanie się w umowie na dokument zawierający postanowienie o poddaniu sporu pod rozstrzygnięcie sądu polubownego spełnia wymagania dotyczące formy zapisu na sąd polubowny, jeżeli umowa ta jest sporządzona na piśmie, a to powołanie się jest tego rodzaju, że czyni zapis częścią składową umowy.

Ten przepis w Twojej sprawie

Odpowiedź z cytowanymi przepisami i sygnaturami orzeczeń, bez zakładania konta.

Częste pytania:

Orzecznictwo do tego przepisu

Wyroki i postanowienia, w których sąd powołał ten przepis.

I ACa 620/20Sąd Apelacyjny w Poznaniu

I ACa 620/20

Fragment uzasadnienia

… od powyższego wyroku złożyły pozwane, zaskarżyły go w całości. Pozwane zarzucały orzeczeniu: 1. naruszenia art. 1161 § 1 w zw. z art. 1162 § 1 i 2 k.p.c. poprzez wydanie orzeczenia w sprawie, w której brak było zapisu na sąd polubowny, względnie poprzez pominięcie, że spór nie jest objęty zapisem na sąd polubowny, a który to zarzut podniosły na zasadzie art. 1206 § 1 pkt 1 i 3 k.p.c. w zw. z a contrario art. 1180 § 2 k.p.c.…
  • zapis na sąd polubowny
Czytaj orzeczenie
VI Gz 240/19Sąd Okręgowy w Rzeszowie

VI Gz 240/19

Fragment uzasadnienia

… zł kosztów postępowania (pkt II). Sąd przychylił się do zgłoszonego przez pozwanego w sprzeciwie od nakazu zapłaty zarzutu zapisu na sąd polubowny powołując treść art. 1162§1 i 2 k.p.c. Sąd wskazał, że z kontraktu nr (...) z dnia 7 czerwca 2018 r (będącego podstawą roszczenia) wynika, że jest on oparty na Warunkach (...) dot. produktów mlecznych , z kolei z tych warunków wynika, że wszelkie spory prawne lub faktyczne jakie…
Czytaj orzeczenie
VIII Gz 29/18Sąd Okręgowy w Bydgoszczy

VIII Gz 29/18

Fragment uzasadnienia

… – co do zasady w formie pisemnej – zawierającego dokładne oznaczenia przedmiotu sporu lub stosunku prawnego, z którego spór już wynikł lub może wyniknąć (art. 1161 § 1 w zw. z art. 1162 § 1 k.p.c. ). W świetle powyższego uczyniony przez obie strony procesu w punkcie 3.13 umowy o współpracy handlowej stron nr (...) z dnia 1 sierpnia 2014 r., zapis na sąd polubowny, uznać należało za odpowiadający powyższym wymaganiom.…
  • zapis na sąd polubowny
Czytaj orzeczenie
I ACo 53/16Sąd Apelacyjny w Krakowie

I ACo 53/16

Fragment uzasadnienia

… dochodzone są prawa z orzeczenia arbitrażowego, o ile wynikające z prawa wewnętrznego wymogi dotyczące tego dochodzenia są korzystniejsze niż postanowienia Konwencji. Przepis art. 1162 w § 1 k.p.c. również stanowi o wymogu sporządzenia zapisu na sąd polubowny na piśmie, a w § 2 stanowi o spełnieniu tego wymogu, jeżeli oświadczenia są złożone przy pomocy środków porozumiewania się na odległość pozwalających utrwalić ich…
  • sąd polubowny
Czytaj orzeczenie

Wyświetlone orzeczenia: 4

PrawMi zestawi linię orzeczniczą do art. 1162: co sądy przyjmują zgodnie, a w czym się różnią.

Podsumuj orzecznictwo

Wyjaśnienie przepisu

Co dokładnie stanowi przepis

Art. 1162 KPC reguluje formę zapisu na sąd polubowny, czyli porozumienia, w którym strony poddają swój spór pod rozstrzygnięcie arbitrażu zamiast sądu państwowego. Paragraf 1 ustanawia zasadę ogólną: zapis powinien być sporządzony na piśmie. Paragraf 2 tę zasadę uelastycznia i wskazuje dwa dodatkowe sposoby dochowania wymogu formy. Pierwszy to zamieszczenie zapisu w pismach lub oświadczeniach wymienionych między stronami za pomocą środków porozumiewania się na odległość, o ile środki te pozwalają utrwalić treść oświadczeń. Drugi to powołanie się w umowie na odrębny dokument zawierający klauzulę arbitrażową - wymóg formy jest wtedy spełniony, jeżeli sama umowa jest sporządzona na piśmie, a odesłanie ma taki charakter, że czyni zapis częścią składową umowy.

Kiedy przepis ma zastosowanie

Przepis stosuje się zawsze wtedy, gdy oceniana jest skuteczność zapisu na sąd polubowny pod względem formalnym. Nabiera on znaczenia przede wszystkim w dwóch momentach: gdy pozwany przed sądem państwowym podnosi zarzut zapisu na sąd polubowny oraz gdy badana jest ważność wyroku arbitrażowego. Znaczenie ma tu każda forma utrwalonej korespondencji handlowej - wymiana pism, faksów, wiadomości elektronicznych - o ile z niej wynika zgodna wola stron poddania sporu arbitrażowi. W praktyce najwięcej wątpliwości budzi drugi wariant z § 2, czyli odesłanie do regulaminu, ogólnych warunków umów czy wzorca zawierającego klauzulę arbitrażową. Kluczowe jest wówczas, czy odesłanie jest na tyle wyraźne, że klauzula staje się elementem samej umowy, a nie jedynie dokumentem luźno wspomnianym.

Przykład

Dwie spółki negocjują dostawę komponentów wyłącznie mailowo. W jednej wiadomości dostawca proponuje, aby ewentualne spory rozstrzygał wskazany sąd arbitrażowy, a odbiorca w odpowiedzi wprost to akceptuje. Mimo braku jednego papierowego dokumentu z podpisami wymóg formy z art. 1162 KPC jest spełniony, ponieważ oświadczenia zostały wymienione środkami pozwalającymi utrwalić ich treść. Gdyby natomiast strony podpisały pisemną umowę, która stwierdza, że w zakresie nieuregulowanym stosuje się regulamin dostaw zawierający klauzulę arbitrażową, i odesłanie to obejmuje ten regulamin jako część umowy, także doszłoby do skutecznego zapisu.

Częste nieporozumienia

Pierwszy błąd to przekonanie, że zapis wymaga zawsze jednego dokumentu podpisanego przez obie strony - § 2 wyraźnie temu przeczy. Drugi to założenie, że wystarczy ustne uzgodnienie potwierdzone świadkami; sama rozmowa telefoniczna, która nie została utrwalona, nie spełnia wymogu formy. Trzeci to mylenie dochowania formy z ważnością zapisu co do treści - art. 1162 KPC odnosi się wyłącznie do formy, a zapis musi spełniać także inne wymagania wynikające z Kodeksu postępowania cywilnego. Czwarty to przyjmowanie, że ogólnikowa wzmianka o cudzym wzorcu wystarczy - odesłanie musi realnie włączać klauzulę do umowy. W indywidualnej sprawie warto skonsultować się z prawnikiem, ponieważ ocena skuteczności konkretnego zapisu zależy od treści dokumentów i przebiegu korespondencji.

To wyjaśnienie ma charakter informacyjny i nie stanowi porady prawnej. W sprawach indywidualnych skonsultuj się z profesjonalnym prawnikiem.

Najczęściej zadawane pytania

Czy zapis na sąd polubowny musi być podpisany przez obie strony na jednym dokumencie?

Nie. Zgodnie z art. 1162 § 2 KPC wystarczy, że zapis znalazł się w pismach lub oświadczeniach wymienionych między stronami, jeżeli środki porozumiewania się pozwalają utrwalić ich treść.

Czy klauzula arbitrażowa uzgodniona przez e-mail jest skuteczna?

Tak, o ile korespondencja pozwala utrwalić treść oświadczeń i wynika z niej zgodna wola stron poddania sporu pod rozstrzygnięcie sądu polubownego.

Czy wystarczy odesłanie w umowie do regulaminu z klauzulą arbitrażową?

Tak, ale pod dwoma warunkami: umowa musi być sporządzona na piśmie, a powołanie się na dokument musi czynić zapis częścią składową tej umowy.

Czy ustne uzgodnienie arbitrażu spełnia wymóg formy?

Nie. Art. 1162 KPC wymaga formy pisemnej lub utrwalonej wymiany pism i oświadczeń, więc samo ustne porozumienie nie wystarcza.

Co się stanie, jeżeli zapis nie zachowa wymaganej formy?

Zarzut zapisu na sąd polubowny może okazać się nieskuteczny, a sprawa pozostanie w kognicji sądu państwowego. Ocena konkretnego przypadku wymaga analizy dokumentów, dlatego warto skonsultować się z prawnikiem.

Obserwuj zmiany tego artykułu

Powiadomimy Cię, gdy pojawią się nowe orzeczenia lub nowelizacje.

Potrzebujesz analizy tego przepisu w konkretnej sprawie?

Odpowiedź z powołaniem przepisów i sygnatur orzeczeń, każdą pozycję sprawdzisz w źródle.

Zapytaj o art. 1162
← Wróć do pełnej ustawy