Co dokładnie stanowi przepis
Art. 1153(22a) KPC porządkuje kwestie proceduralne i kompetencyjne związane z wykonywaniem europejskiego nakazu zabezpieczenia na rachunku bankowym, czyli instrumentu przewidzianego w rozporządzeniu nr 655/2014. Paragraf 1 nakazuje odpowiednie stosowanie przepisów art. 1144(3), art. 1144(9), art. 1144(12) i art. 1144(13) KPC do postępowania wykonawczego dotyczącego tytułu zabezpieczenia, o którym mowa w art. 1153(15a) KPC. Oznacza to, że rozwiązania wypracowane dla wykonywania orzeczeń zagranicznych stosuje się tu z uwzględnieniem specyfiki zabezpieczenia na rachunku bankowym. Paragraf 2 przesądza, że organem właściwym w rozumieniu art. 4 pkt 14 rozporządzenia nr 655/2014 - w zakresie czynności wskazanych w art. 10 ust. 2, art. 23 ust. 3, 5 i 6, art. 25 ust. 3, art. 27 ust. 2, art. 28 ust. 3 oraz art. 36 ust. 5 akapit drugi tego rozporządzenia - jest komornik. Jeżeli czynność została poprzedzona wystąpieniem do banku o wykonanie nakazu, właściwy pozostaje ten komornik, który takie wystąpienie skierował. Paragraf 3 wskazuje, że sądem właściwym w sprawach z art. 34, art. 35 ust. 4 i art. 38 ust. 1 lit. b rozporządzenia jest sąd rejonowy, w którego okręgu znajduje się siedziba banku wskazanego w nakazie, a sąd orzeka na posiedzeniu niejawnym.
Kiedy przepis ma zastosowanie
Przepis znajduje zastosowanie wyłącznie w sprawach transgranicznych, w których wierzyciel korzysta z europejskiego nakazu zabezpieczenia na rachunku bankowym, a nakaz ma być wykonany w Polsce lub czynności wykonawcze podejmowane są przed polskimi organami. Aktualizuje się wówczas, gdy zachodzi potrzeba wykonania nakazu wobec konkretnego banku, zwolnienia nadwyżki zabezpieczonych środków, uchylenia zabezpieczenia albo podjęcia innych czynności wymienionych w rozporządzeniu. Reguły z § 2 rozstrzygają, kto ma daną czynność wykonać, a reguły z § 3 - który sąd rozpoznaje określone środki prawne. Przepis nie tworzy nowych podstaw zabezpieczenia, lecz jedynie wskazuje polskie organy realizujące mechanizm unijny.
Przykład
Przedsiębiorca z innego państwa członkowskiego uzyskuje europejski nakaz zabezpieczenia na rachunku bankowym polskiego kontrahenta. Komornik występuje do wskazanego w nakazie banku o jego wykonanie, a bank blokuje środki na rachunku. Gdy okazuje się, że zabezpieczono kwotę wyższą, niż wskazano w nakazie, to właśnie ten komornik - jako organ właściwy w rozumieniu art. 4 pkt 14 rozporządzenia - podejmuje czynności dotyczące uwolnienia nadwyżki. Jeżeli natomiast dłużnik zamierza skorzystać ze środka prawnego przewidzianego w art. 34 rozporządzenia, sprawę rozpozna sąd rejonowy właściwy ze względu na siedzibę banku, na posiedzeniu niejawnym.
Częste nieporozumienia
Pierwszym błędem jest przyjmowanie, że wszystkie czynności wykonawcze należą do sądu - art. 1153(22a) KPC wyraźnie powierza znaczną ich część komornikowi. Drugim jest kierowanie wniosku do sądu miejsca zamieszkania dłużnika zamiast do sądu siedziby banku wskazanego w nakazie. Trzecim - oczekiwanie rozprawy, podczas gdy przepis przewiduje orzekanie na posiedzeniu niejawnym. Zdarza się też mylenie odpowiedniego stosowania przepisów z § 1 z ich bezpośrednim stosowaniem, co prowadzi do błędnych wniosków proceduralnych. W indywidualnej sprawie warto skonsultować się z prawnikiem.
To wyjaśnienie ma charakter informacyjny i nie stanowi porady prawnej. W sprawach indywidualnych skonsultuj się z profesjonalnym prawnikiem.