Art. 1153¹⁷.

Co stanowi przepis

Art. 1153[17] KPC reguluje przebieg postępowania egzekucyjnego prowadzonego w Polsce na podstawie tytułu wykonawczego pochodzącego z innego państwa członkowskiego Unii Europejskiej, o którym mowa w art. 1153[14] pkt 1 KPC. Zgodnie z § 1 organ egzekucyjny, zawiadamiając dłużnika o wszczęciu egzekucji, ma obowiązek doręczyć mu również zaświadczenie wystawione w państwie pochodzenia tytułu, określone w przepisach rozporządzenia nr 1215/2012. Paragraf 2 przewiduje natomiast szczególny mechanizm ochronny: jeżeli dłużnik zażąda tłumaczenia tytułu wykonawczego zgodnie z przepisami tego rozporządzenia, organ egzekucyjny ogranicza egzekucję do środków zabezpieczających, stosując odpowiednio przepisy o sposobach zabezpieczenia roszczeń w postępowaniu zabezpieczającym. Dalsze czynności egzekucyjne stają się dopuszczalne dopiero po doręczeniu dłużnikowi tłumaczenia. Na postanowienie sądu wydane w tym zakresie przysługuje zażalenie.

Kiedy przepis ma zastosowanie

Przepis znajduje zastosowanie wyłącznie wtedy, gdy podstawą egzekucji jest tytuł wykonawczy objęty reżimem rozporządzenia nr 1215/2012, czyli orzeczenie lub inny tytuł pochodzący z państwa członkowskiego Unii Europejskiej, wykonalny w Polsce bez potrzeby uzyskiwania odrębnego stwierdzenia wykonalności. Obowiązek doręczenia zaświadczenia aktualizuje się już na etapie zawiadomienia o wszczęciu egzekucji, a więc na samym początku postępowania. Skutek w postaci ograniczenia egzekucji do środków zabezpieczających następuje dopiero wtedy, gdy dłużnik skorzysta z uprawnienia przewidzianego w rozporządzeniu i zażąda tłumaczenia tytułu. Do momentu doręczenia tłumaczenia wierzyciel nie traci ochrony, ponieważ majątek dłużnika może zostać zabezpieczony, lecz nie dochodzi do zaspokojenia wierzytelności.

Przykład

Przedsiębiorca z Niemiec uzyskał wyrok sądu niemieckiego zasądzający zapłatę za dostarczony towar i wszczyna egzekucję przeciwko polskiej spółce. Komornik wraz z zawiadomieniem o wszczęciu egzekucji doręcza spółce zaświadczenie wystawione przez sąd niemiecki, wymagane przez rozporządzenie nr 1215/2012. Spółka, której zarząd nie zna języka niemieckiego, żąda tłumaczenia tytułu wykonawczego. Od tego momentu komornik może jedynie zabezpieczyć majątek dłużnika, na przykład zająć rachunek bankowy bez przekazywania środków wierzycielowi, a właściwe czynności zmierzające do zaspokojenia podejmie dopiero po doręczeniu spółce tłumaczenia.

Częste nieporozumienia

Najczęstszym błędem jest przekonanie, że żądanie tłumaczenia całkowicie wstrzymuje egzekucję. Art. 1153[17] KPC nie przewiduje zawieszenia postępowania, lecz jedynie ograniczenie jego zakresu do środków zabezpieczających, co oznacza, że majątek dłużnika nadal może być objęty czynnościami organu egzekucyjnego. Drugim nieporozumieniem jest traktowanie zaświadczenia jako dokumentu, który dłużnik ma sam pozyskać - obowiązek jego doręczenia spoczywa na organie egzekucyjnym. Nie jest też trafne założenie, że rozstrzygnięcia w tym zakresie są niezaskarżalne, skoro przepis wyraźnie przewiduje zażalenie na postanowienie sądu. Warto również pamiętać, że sam fakt żądania tłumaczenia nie oznacza podważenia zasadności tytułu wykonawczego. W sprawie indywidualnej warto skonsultować się z prawnikiem.