PrawMi

Ustawa z dnia 17 listopada 1964 r. - Kodeks postępowania cywilnego.

Art. 1135.

Aktualizacja: 18 sierpnia 2026

  • Treść przepisu
  • Wyjaśnienie
  • 3 orzeczeń

§ 1.Sądy polskie przeprowadzają dowody i doręczają pisma na wniosek sądów i innych organów państw obcych. W przypadkach takich właściwy jest sąd rejonowy, w którego okręgu ma być przeprowadzony dowód lub ma nastąpić doręczenie pisma.

§ 2.Sąd polski odmawia wykonania czynności wymienionych w § 1, jeżeli:

1)ich wykonanie byłoby sprzeczne z podstawowymi zasadami porządku prawnego Rzeczypospolitej Polskiej (klauzula porządku publicznego);

2)ich wykonanie nie należy do zakresu działania sądów polskich;

3)państwo, z którego pochodzi wniosek, odmawia sądom polskim wykonywania takich czynności;

4)nie została złożona w terminie zaliczka, o której mowa w art. 11351 § 3.

Ten przepis w Twojej sprawie

Odpowiedź z cytowanymi przepisami i sygnaturami orzeczeń, bez zakładania konta.

Częste pytania:

Orzecznictwo do tego przepisu

Wyroki i postanowienia, w których sąd powołał ten przepis.

I Ca 43/14Sąd Okręgowy w Tarnobrzegu

Odpowiedzialność gminy za brak tymczasowego pomieszczenia

Fragment uzasadnienia

… postępowania cywilnego , w których termin „wskaże” niejednokrotnie użyty jest w sensie „wyznaczy”, a wskazanie wywiera określone, daleko idące, skutki (tak np. w art. 133 § 2a, art. 1135 § 1, art. 1155 § 1, art. 1160 § 1 kpc ). Trybunał odwołał się również do znaczenia terminu „wskazano” występującego w art. 16 w/w ustawy o ochronie praw lokatorów . Przepis ten stanowi, że „wyroków sądowych nakazujących opróżnienie lokalu…
  • postępowanie egzekucyjne
Czytaj orzeczenie
VI ACa 273/19Sąd Apelacyjny w Warszawie

VI ACa 273/19

Fragment uzasadnienia

… członkowskiego Unii Europejskiej o terminie rozprawy poprzedzającej wydanie wyroku w przypadku pozostawienia pisma sądowego zawierającego takie zawiadomienie na podstawie art. 1135 5 § 2 zd. 1 k.p.c. . Z taką sytuacją mamy do czynienia w niniejszej sprawie. Powódka wytoczyła powództwo w dniu 30 sierpnia 2014 r. (k. 8). Jako pozwanego powódka oznaczyła R. R. (1) zamieszkałego we Francji (...) . Pierwsze pismo sądowe R. R.…
  • odpowiedzialność
  • szkoda
Czytaj orzeczenie
I C 596/11Sąd Okręgowy we Wrocławiu

I C 596/11

Fragment uzasadnienia

… ubezpieczycielowi, jeżeli takie bezpośrednie powództwo jest dopuszczalne. Ponadto powodowie wskazali, iż jurysdykcja sądu krajowego uzasadniona jest również brzmieniem art. 1135 § 1 pkt 1 kpc oraz okolicznością, iż powodowie maja miejsce zamieszkania w Rzeczypospolitej Polskiej. Dalej powodowie podnieśli, że zgodnie z pkt 15 założeń Dyrektywy Parlamentu Europejskiego i Rady 2000/26/WE z dnia 16.05.2000 r. w sprawie…
  • odszkodowanie
  • zadośćuczynienie
Czytaj orzeczenie

Wyświetlone orzeczenia: 3

PrawMi zestawi linię orzeczniczą do art. 1135: co sądy przyjmują zgodnie, a w czym się różnią.

Podsumuj orzecznictwo

Wyjaśnienie przepisu

Co dokładnie stanowi przepis

Art. 1135 KPC reguluje udzielanie przez sądy polskie tak zwanej międzynarodowej pomocy prawnej. Zgodnie z § 1 sądy polskie przeprowadzają dowody oraz doręczają pisma na wniosek sądów i innych organów państw obcych. Przepis rozstrzyga przy tym kwestię właściwości: czynności te wykonuje sąd rejonowy, w którego okręgu ma zostać przeprowadzony dowód albo ma nastąpić doręczenie pisma. Paragraf 2 zawiera zamknięty katalog czterech podstaw odmowy wykonania takiej czynności. Są to: sprzeczność z podstawowymi zasadami porządku prawnego Rzeczypospolitej Polskiej (klauzula porządku publicznego), okoliczność, że wykonanie czynności nie należy do zakresu działania sądów polskich, brak wzajemności, czyli odmawianie przez państwo wnioskujące wykonywania takich czynności na rzecz sądów polskich, a także niezłożenie w terminie zaliczki, o której mowa w art. 1135(1) § 3 KPC.

Kiedy przepis ma zastosowanie

Przepis znajduje zastosowanie wtedy, gdy postępowanie toczy się przed organem obcego państwa, a czynność procesowa musi zostać dokonana na terytorium Polski. Chodzi najczęściej o przesłuchanie świadka lub strony zamieszkałej w Polsce, oględziny rzeczy znajdującej się w kraju, uzyskanie opinii albo o doręczenie pozwu lub wezwania osobie mającej adres w Polsce. Wniosek może pochodzić zarówno od sądu obcego, jak i od innego organu tego państwa, o ile jest właściwy do prowadzenia postępowania. Art. 1135 KPC ma charakter ogólny, dlatego pierwszeństwo mają wiążące Polskę umowy międzynarodowe i przepisy prawa Unii Europejskiej, jeżeli regulują daną kwestię odmiennie. Sąd rejonowy nie bada merytorycznie sprawy toczącej się za granicą, lecz wyłącznie dopuszczalność i sposób wykonania wnioskowanej czynności.

Przykład

Sąd w państwie obcym prowadzi proces o odszkodowanie i chce przesłuchać świadka, który mieszka w Krakowie. Kieruje w tym celu wniosek o pomoc prawną, a czynność wykonuje sąd rejonowy właściwy dla miejsca, w którym świadek ma zostać przesłuchany. Sąd polski wzywa świadka, przeprowadza przesłuchanie zgodnie z polską procedurą i przesyła protokół organowi wnioskującemu. Gdyby jednak wniosek zmierzał do wymuszenia zeznań w sposób sprzeczny z podstawowymi zasadami polskiego porządku prawnego, sąd odmówiłby jego wykonania na podstawie art. 1135 § 2 pkt 1 KPC.

Częste nieporozumienia

Pierwszym błędem jest przekonanie, że sąd polski ocenia zasadność powództwa rozpoznawanego za granicą - jego rola ogranicza się do wykonania czynności technicznej. Drugim jest założenie, że odmowa może nastąpić z dowolnego powodu; katalog z § 2 jest zamknięty i sama niecelowość czy uciążliwość czynności go nie uzasadnia. Trzecim nieporozumieniem jest pomijanie kwestii kosztów - nieuiszczenie zaliczki w terminie stanowi samodzielną podstawę odmowy. Warto też pamiętać, że sama klauzula porządku publicznego dotyczy naruszeń zasad podstawowych, a nie każdej różnicy między prawem polskim a obcym. W indywidualnej sprawie związanej z pomocą prawną wobec zagranicy warto skonsultować się z prawnikiem.

To wyjaśnienie ma charakter informacyjny i nie stanowi porady prawnej. W sprawach indywidualnych skonsultuj się z profesjonalnym prawnikiem.

Najczęściej zadawane pytania

Który sąd wykonuje wniosek sądu zagranicznego?

Zgodnie z art. 1135 § 1 KPC właściwy jest sąd rejonowy, w którego okręgu ma być przeprowadzony dowód albo ma nastąpić doręczenie pisma.

Czy sąd polski może odmówić pomocy prawnej?

Tak, ale tylko z przyczyn wskazanych w art. 1135 § 2 KPC. Są to sprzeczność z podstawowymi zasadami polskiego porządku prawnego, brak kompetencji sądów polskich, brak wzajemności oraz nieuiszczenie zaliczki w terminie.

Czym jest klauzula porządku publicznego w tym przepisie?

To mechanizm pozwalający odmówić wykonania czynności, której skutek byłby nie do pogodzenia z podstawowymi zasadami porządku prawnego Rzeczypospolitej Polskiej. Nie chodzi o każdą różnicę między prawem polskim a obcym.

Czy pomoc prawna dla sądu obcego jest bezpłatna?

Nie zawsze. Art. 1135 § 2 pkt 4 KPC przewiduje odmowę wykonania czynności, jeżeli nie została w terminie złożona zaliczka, o której mowa w art. 1135(1) § 3 KPC.

Czy sąd polski bada sprawę toczącą się za granicą?

Nie. Sąd polski wykonuje jedynie wnioskowaną czynność, czyli przeprowadza dowód lub doręcza pismo, i nie ocenia zasadności roszczenia rozpoznawanego przez organ obcego państwa.

Obserwuj zmiany tego artykułu

Powiadomimy Cię, gdy pojawią się nowe orzeczenia lub nowelizacje.

Potrzebujesz analizy tego przepisu w konkretnej sprawie?

Odpowiedź z powołaniem przepisów i sygnatur orzeczeń, każdą pozycję sprawdzisz w źródle.

Zapytaj o art. 1135
← Wróć do pełnej ustawy