Art. 1064¹⁰.

Co stanowi przepis

Art. 1064(10) KPC reguluje sposób obsadzenia funkcji zarządcy w postępowaniu egzekucyjnym prowadzonym przez zarząd przymusowy nad przedsiębiorstwem lub gospodarstwem rolnym dłużnika. Zgodnie z § 1 sąd powołuje na zarządcę osobę fizyczną lub prawną wskazaną przez strony, przy czym krąg kandydatów jest ograniczony: może to być wyłącznie osoba posiadająca licencję doradcy restrukturyzacyjnego. Paragraf 2 przewiduje rozwiązanie na wypadek, gdy strony nie dojdą do porozumienia co do osoby zarządcy - wówczas wyboru dokonuje samodzielnie sąd, również spośród licencjonowanych doradców restrukturyzacyjnych. Paragraf 3 nakazuje stosować te same reguły odpowiednio do odwołania zarządcy oraz do jego zmiany, co oznacza, że także w toku postępowania obsada tej funkcji podlega tym samym zasadom.

Kiedy przepis ma zastosowanie

Przepis znajduje zastosowanie w postępowaniu egzekucyjnym, w którym wierzyciel dochodzi zaspokojenia w drodze zarządu przymusowego, a nie przez zajęcie i sprzedaż poszczególnych składników majątku. Warunkiem jego uruchomienia jest wydanie przez sąd rozstrzygnięcia o ustanowieniu zarządu i konieczność powierzenia komuś faktycznego prowadzenia przedsiębiorstwa lub gospodarstwa. Art. 1064(10) KPC daje pierwszeństwo woli stron - jeżeli wierzyciel i dłużnik zgodnie wskażą kandydata, sąd tę osobę powołuje. Dopiero brak zgodnego stanowiska otwiera drogę do samodzielnego wyznaczenia zarządcy przez sąd. Ograniczenie do osób z licencją doradcy restrukturyzacyjnego ma zapewnić minimalny poziom kwalifikacji zawodowych i odpowiedzialności zawodowej osoby zarządzającej cudzym majątkiem.

Przykład

Wierzyciel prowadzi egzekucję z majątku dłużnika prowadzącego piekarnię zatrudniającą kilkanaście osób. Zamiast sprzedawać maszyny osobno, wnosi o egzekucję przez zarząd przymusowy, aby przedsiębiorstwo dalej działało i generowało dochód przeznaczany na spłatę długu. Strony uzgadniają nazwisko konkretnego doradcy restrukturyzacyjnego znającego branżę spożywczą i wskazują go sądowi, a sąd powołuje tę osobę na zarządcę. Gdyby jednak dłużnik sprzeciwił się kandydaturze i strony nie znalazły wspólnego rozwiązania, sąd sam wyznaczyłby zarządcę spośród licencjonowanych doradców.

Częste nieporozumienia

Pierwszym błędem jest przekonanie, że zarządcą może zostać dowolna osoba zaufana dla wierzyciela, na przykład jego pracownik czy członek rodziny - przepis wyraźnie zawęża wybór do osób z licencją doradcy restrukturyzacyjnego. Drugim jest założenie, że wskazanie kandydata przez jedną stronę wiąże sąd; wiążące jest dopiero zgodne stanowisko obu stron. Trzecim nieporozumieniem bywa traktowanie powołania zarządcy jako rozstrzygnięcia ostatecznego - § 3 dopuszcza odwołanie lub zmianę zarządcy według tych samych reguł. Warto też pamiętać, że przepis dotyczy trybu obsady funkcji, a nie zakresu obowiązków i uprawnień zarządcy, które wynikają z innych przepisów. W sprawie indywidualnej warto skonsultować się z prawnikiem, który oceni realia konkretnego postępowania.