Art. 1063¹.

Co stanowi przepis

Art. 1063(1) KPC przewiduje szczególny, uproszczony sposób wymiany pism w wąskiej grupie spraw egzekucyjnych. Przepis pozwala, aby korespondencja między wierzycielem a komornikiem była doręczana za pośrednictwem środków komunikacji elektronicznej. Dotyczy to spraw, których przedmiotem jest egzekucja grzywien i kar pieniężnych orzeczonych w postępowaniu cywilnym, a także kosztów sądowych w sprawach cywilnych, o ile należności te przysługują Skarbowi Państwa. Ustawodawca zastrzegł jednak dwa warunki: użyte środki komunikacji elektronicznej muszą zapewniać możliwość ustalenia daty, z jaką adresat zapoznał się z treścią pisma, a charakter samego pisma lub dołączonych do niego załączników nie może sprzeciwiać się takiej formie doręczeń. Przepis posługuje się słowem „może”, co oznacza, że jest to możliwość, a nie bezwzględny obowiązek posługiwania się drogą elektroniczną.

Kiedy przepis ma zastosowanie

Zakres zastosowania art. 1063(1) KPC wyznaczają trzy elementy: rodzaj egzekwowanej należności, osoba wierzyciela oraz krąg podmiotów wymieniających korespondencję. Chodzi wyłącznie o należności publicznoprawne o charakterze fiskalnym powstałe w postępowaniu cywilnym - grzywny, kary pieniężne i koszty sądowe - przysługujące Skarbowi Państwa, a więc egzekwowane na rzecz sądu jako reprezentanta Skarbu Państwa. Przepis reguluje wyłącznie relację wierzyciel - komornik, nie zaś doręczenia dokonywane dłużnikowi czy innym uczestnikom postępowania. Warunek ustalenia daty zapoznania się z pismem oznacza, że wykorzystywany system musi rejestrować moment odbioru, ponieważ od niego liczy się terminy procesowe. Jeżeli pismo ze względu na swój charakter lub charakter załączników nie nadaje się do przesłania elektronicznego, doręczenie następuje na zasadach ogólnych.

Przykład

Sąd okręgowy, działając jako reprezentant Skarbu Państwa, kieruje do komornika wniosek o wszczęcie egzekucji nieuiszczonych kosztów sądowych zasądzonych w sprawie cywilnej. W toku postępowania komornik informuje wierzyciela o zajęciu rachunku bankowego dłużnika oraz o częściowej bezskuteczności egzekucji, a wierzyciel przekazuje dodatkowe dane o majątku dłużnika. Zamiast wysyłać pisma listem poleconym, obie strony korzystają z systemu teleinformatycznego, który odnotowuje datę zapoznania się z każdym pismem. Dzięki temu korespondencja krąży szybciej, a data odbioru jest bezsporna i możliwa do wykazania w aktach sprawy.

Częste nieporozumienia

Pierwszym błędem jest przekonanie, że art. 1063(1) KPC wprowadza elektroniczne doręczenia w każdej sprawie egzekucyjnej - przepis obejmuje wyłącznie wymienione w nim należności Skarbu Państwa. Drugim jest założenie, że dłużnik również może na tej podstawie żądać korespondencji elektronicznej od komornika; przepis mówi o relacji między wierzycielem a komornikiem. Trzecim nieporozumieniem bywa utożsamianie każdej wiadomości e-mail z prawidłowym doręczeniem - konieczne jest narzędzie pozwalające ustalić datę zapoznania się z pismem. Wreszcie warto pamiętać, że nawet w sprawach objętych przepisem niektóre pisma lub załączniki mogą wymagać formy tradycyjnej ze względu na swój charakter. W indywidualnej sprawie egzekucyjnej warto skonsultować się z prawnikiem, który oceni konkretne okoliczności.