Art. 268a Kodeksu karnego wskazuje na odpowiedzialność karną za działania skierowane przeciwko danym informatycznym. Przepis w § 1 penalizuje wszelkie czynności polegające na niszczeniu, uszkadzaniu, usuwaniu, zmianie lub utrudnianiu dostępu do danych informatycznych, a także na istotnym stopniu zakłócania lub uniemożliwiania ich automatycznego przetwarzania, gromadzenia albo przekazywania. Za takie czynności grozi kara pozbawienia wolności do lat 3. W § 2 uregulowano zaostrzoną karę, gdy sprawca wyrządza znaczną szkodę majątkową w związku z opisanymi czynami; wówczas kara wynosi od 3 miesięcy do 5 lat pozbawienia wolności. § 3 precyzuje, że ściganie tych przestępstw następuje na wniosek pokrzywdzonego, co oznacza, że organ państwowy wszczyna postępowanie jedynie po złożeniu odpowiedniego wniosku przez osobę lub podmiot poszkodowany w wyniku takich czynów.
Przepis ma zastosowanie w sytuacjach, gdy osoba nieuprawniona dokonuje ingerencji w dane informatyczne innego podmiotu. Oznacza to, że osoba, która prawnie nie ma dostępu czy uprawnienia do operowania danymi, a mimo to je niszczy lub zmienia, narusza art. 268a. Dotyczy to także działań, które skutkują istotnymi utrudnieniami w automatycznym przetwarzaniu danych, co może obejmować ataki na systemy komputerowe, blokowanie transmisji danych lub uszkodzenie baz danych.
Przykładem zastosowania art. 268a może być sytuacja, gdy pracownik firmy, który nie ma już uprawnień do zarządzania danymi, usuwa lub zmienia ważne pliki w systemie informatycznym przedsiębiorstwa, powodując zakłócenia w działaniu systemu oraz poniesienie strat finansowych. Innym przykładem jest atak hakerski polegający na celowym uszkodzeniu bazy danych klientów sklepu internetowego, co utrudnia lub uniemożliwia realizację zamówień i może spowodować znaczne szkody.
Do częstych błędów związanych z stosowaniem art. 268a należy nieprecyzyjne rozróżnianie, kto jest uprawniony do działania na danych informatycznych, oraz niedoszacowanie szkód wynikających z ingerencji w dane. Niekiedy również powstaje wątpliwość co do granicy między działaniem technicznym i administracyjnym a działaniem bezprawnym. Ponadto, ponieważ ściganie następuje na wniosek pokrzywdzonego, brak takiego wniosku może skutkować brakiem reakcji organów. Z tych względów ważne jest, aby dokładnie określić podstawy uprawniające do działania na danych i szybko reagować na ewentualne naruszenia. W sprawach indywidualnych zaleca się konsultację z prawnikiem, aby właściwie ocenić konkretne okoliczności czynu i przystąpić do odpowiednich działań prawnych.
To wyjaśnienie ma charakter informacyjny i nie stanowi porady prawnej. W sprawach indywidualnych skonsultuj się z profesjonalnym prawnikiem.
