Ustawa z dnia 6 czerwca 1997 r. - Kodeks karny.
Aktualizacja: 21 lipca 2026
Każdy ze współdziałających w popełnieniu czynu zabronionego odpowiada w granicach swojej umyślności lub nieumyślności niezależnie od odpowiedzialności pozostałych współdziałających.
Odpowiedź z cytowanymi przepisami i sygnaturami orzeczeń, bez zakładania konta.
Częste pytania:
Wyroki i postanowienia, w których sąd powołał ten przepis.
Fragment uzasadnienia
… do wytypowania numeru telefonu, którym posługiwać miał się oskarżony podczas zarzucanego mu czynu, - z ostrożności procesowej naruszenie art. 280§1 k.k. w zw. z art. 20 k.k. poprzez błędne zastosowanie i niewłaściwą interpretację, co wyrażało się nieuwzględnieniem przez Sąd tzw. ekscesu osoby, która miała wypowiadać pod adresem pokrzywdzonego M. M. (1) słowa „cicho, bo cię zajebię”, przy czym nie wiadomo kto miałby…
Streszczenie
Sąd Apelacyjny w Katowicach wskazał, że obligatoryjne nadzwyczajne złagodzenie kary z art. 60 § 3 k.k. wymaga ujawnienia organom ścigania wszystkich istotnych informacji o współdziałających sprawcach i okolicznościach czynu. Podkreślono też, że chodzi o co najmniej trzy osoby uczestniczące we wspólnym obrocie tymi samymi narkotykami…
Fragment uzasadnienia
… czym solidarnie z oskarżonym R. W. (1) (pkt 1 .) co do kwoty 1 479 złotych. S . Kary łączne: 1 . Na podstawie art. 85 k.k. w zw. z art. 20§2 k.k.s. i art. 39§1 i 2 k.k.s. orzeka karę łączną wobec oskarżonych: - R. W. (1) w wymiarze 2 (dwóch) lat i 6 (sześciu) miesięcy pozbawienia wolności ; - K. W. (1) w wymiarze 10 (dziesięciu) miesięcy pozbawienia wolności ; - A. W. (2) w wymiarze 6 (sześciu) miesięcy pozbawienia wolności…
Fragment uzasadnienia
… 2013 roku, II KK 71/13, OSNKW 2013/8/65). Nie oznacza to jednak, że do współsprawstwa nie odnoszą się podstawowe zasady odpowiedzialnej karnej, a w szczególności określona w art. 20 k.k. zasada indywidualizacji i niezależności odpowiedzialności. Każdemu ze współdziałających przypisuje się jego własny czyn zabroniony i ponosi on odpowiedzialność karną na zasadzie niezależności od pozostałych współdziałających (por.…
Wyświetlone orzeczenia: 4
PrawMi zestawi linię orzeczniczą do art. 20: co sądy przyjmują zgodnie, a w czym się różnią.
Podsumuj orzecznictwoArt. 20 Kodeksu karnego wskazuje, że każdy z uczestników dokonujących wspólnie czynu zabronionego ponosi odpowiedzialność karną w zakresie swojej umyślności lub nieumyślności. Oznacza to, że odpowiedzialność nie jest dzielona ani znoszona przez udział innych osób, lecz ocenia się indywidualnie stopień winy każdego współdziałającego. Przepis wyraźnie podkreśla, że odpowiedzialność jednego nie wyklucza odpowiedzialności pozostałych uczestników. Tym samym, współdziałanie w popełnieniu przestępstwa nie oznacza automatycznego rozgrzeszenia kogokolwiek z grupy, lecz każdy odpowiada sam za siebie.
Przepis ma zastosowanie w sytuacjach, gdy kilka osób działa razem, realizując ten sam czyn zabroniony, np. w planowaniu i wykonaniu przestępstwa. Ważne jest rozgraniczenie umyślności i nieumyślności – każdy odpowiada w zakresie własnej winy, która może przyjmować różny charakter u poszczególnych współdziałających. Artykuł ma na celu zapewnienie sprawiedliwości i proporcjonalności wymiaru kary w przypadku współdziałania, unikając zbiorowej odpowiedzialności bez refleksji nad indywidualnym udziałem i stopniem winy.
Przykładowo, jeśli trzech sprawców dokonuje kradzieży – jeden planuje i aktywnie działa (umyślność), drugi pomaga nieświadomie (nieumyślność), a trzeci jedynie poprzez swoją obecność nie wykazuje aktywnego udziału – każdy z nich odpowiada zgodnie z własnym zachowaniem i umyślnością. Sąd w takiej sytuacji rozpatruje zakres umyślności każdego uczestnika, co przekłada się na wymiar kary. Zgodnie z art. 20 KK nie można jednak zrzucić odpowiedzialności ze względu na działania innych współdziałających.
Powszechnym błędem jest traktowanie współdziałania jak działania zbiorowego, w którym wszyscy odpowiadają w jednakowym zakresie. Nie uwzględnia się wtedy różnicy między winą umyślną a nieumyślną i indywidualnego zakresu działań poszczególnych osób w grupie. Kolejnym błędem jest myślenie, że odpowiedzialność jednego uczestnika eliminuje odpowiedzialność pozostałych. Artykuł 20 KK wyraźnie to wyklucza, podkreślając indywidualny zakres odpowiedzialności. Ma to duże znaczenie dla praktyki sądowej, ponieważ pozwala na bardziej sprawiedliwą ocenę i zróżnicowanie kar.
Podsumowując, art. 20 KK reguluje odpowiedzialność wszystkich współdziałających w czyn zabroniony osobno, według ich własnego stopnia winy. W indywidualnej sprawie warto zwrócić się o konsultację do prawnika, aby precyzyjnie ocenić swój zakres odpowiedzialności i skutki prawne współudziału.
To wyjaśnienie ma charakter informacyjny i nie stanowi porady prawnej. W sprawach indywidualnych skonsultuj się z profesjonalnym prawnikiem.
Oznacza, że każdy odpowiada zgodnie z tym, czy działanie było zamierzone (umyślne), czy niezamierzone (nieumyślne), w zależności od swojej winy.
Nie, każdy współdziałający odpowiada niezależnie; odpowiedzialność jednego nie zwalnia innych z odpowiedzialności.
Zakres odpowiedzialności ustala się oceniając indywidualny stopień umyślności lub nieumyślności każdej osoby.
Nie, kara jest dostosowana do indywidualnego stopnia winy i udziału w przestępstwie każdego współdziałającego.
W takim przypadku warto skonsultować się z prawnikiem, który oceni szczegółowo twoją sytuację.
Powiadomimy Cię, gdy pojawią się nowe orzeczenia lub nowelizacje.
Odpowiedź z powołaniem przepisów i sygnatur orzeczeń, każdą pozycję sprawdzisz w źródle.
Zapytaj o art. 20