Ustawa z dnia 23 kwietnia 1964 r. - Kodeks cywilny.

Art. 232.

Aktualizacja: 21 lipca 2026

  • Treść przepisu
  • Wyjaśnienie
  • 10 orzeczeń

§ 1.Grunty stanowiące własność Skarbu Państwa a położone w granicach administracyjnych miast oraz grunty Skarbu Państwa położone poza tymi granicami, lecz włączone do planu zagospodarowania przestrzennego miasta i przekazane do realizacji zadań jego gospodarki, a także grunty stanowiące własność jednostek samorządu terytorialnego lub ich związków mogą być oddawane w użytkowanie wieczyste osobom fizycznym, i osobom prawnym.

§ 2.W wypadkach przewidzianych w przepisach szczególnych przedmiotem użytkowania wieczystego mogą być także inne grunty Skarbu Państwa, jednostek samorządu terytorialnego lub ich związków.

Ten przepis w Twojej sprawie

Odpowiedź z cytowanymi przepisami i sygnaturami orzeczeń, bez zakładania konta.

Częste pytania:

Orzecznictwo do tego przepisu

Wyroki i postanowienia, w których sąd powołał ten przepis.

I CSK 1022/14Wydział I

Bezpodstawne wzbogacenie a poręczenie wekslowe – SN 2016

Fragment uzasadnienia

… z tytułu należytego świadczenia (art. 410 § 1 i § 2 k.c.). W skardze kasacyjnej strony powodowej podniesiono zarzuty naruszenia art. 382 k.p.c., art. 382 k.p.c. w zw. z art. 232 § 2 k.c, art. 365 § 1 k.p.c. i art. 328 § 2 k.p.c. Podniesiono też zarzuty naruszenia prawa materialnego, art. 47 ust. 1 prawa wekslowego w zw. z art. 366 § 1 k.c., art. 451 § 1 k.c. 5 Skarżący wniósł o uchylenie zaskarżonego wyroku w całości i…
III CZP 111/13Wydział III

Aktualizacja opłaty za użytkowanie wieczyste – uchwała SN

Fragment uzasadnienia

… Oświadczenia dotyczące treści użytkowania wieczystego składa bowiem użytkownikowi wieczystemu właściciel nieruchomości oddanej w użytkowanie wieczyste, którym - jak wynika z art. 232 § 1 k.c. - jest Skarb Państwa, jednostka samorządu terytorialnego lub związek jednostek samorządu terytorialnego, a z kontekstu, w jakim w powołanych przepisach używane jest pojęcie „właściwy organ” nie można wyprowadzić wniosku, że wyrażają…
II CSK 514/12Wydział II

Uzgodnienie treści księgi wieczystej – wyrok SN z 2013 r.

Fragment uzasadnienia

… uchwały zasada wiarygodności ksiąg wieczystych (art. 5 u.k.w.h.) 14 obejmuje także prawo użytkowania wieczystego, a zasada ta nie powinna ustępować przed regułą wyrażoną w art. 232 k.c.; nieruchomość może zmienić swój status prawny w określonym czasie, a wadliwe postępowanie Skarbu Państwa prowadzące do zmiany tego statusu (w postaci przejęcia nieruchomości m.in. w wyniku nacjonalizacji), nie może pozbawiać użytkownika…
III CSK 158/09Wydział III

Uzgodnienie księgi wieczystej z rzeczywistym stanem prawnym - wyrok SN

Fragment uzasadnienia

… wiary nabywców. Gmina K. wykonując prawo pierwokupu stała się użytkownikiem wieczystym, gdyż nabyła to prawo od osób uprawnionych. Takiej ocenie nie sprzeciwiało się brzmienie art. 232 k.c., z którego wynika, że prawo użytkowania wieczystego może powstać wyłącznie na gruncie Skarbu Państwa lub jednostki samorządu terytorialnego. Zasada ta nie wyłącza bowiem działania rękojmi wiary publicznej ksiąg wieczystych w odniesieniu…

Wyświetlone orzeczenia: 4

PrawMi zestawi linię orzeczniczą do art. 232: co sądy przyjmują zgodnie, a w czym się różnią.

Podsumuj orzecznictwo

Wyjaśnienie przepisu

Art. 232 Kodeksu cywilnego określa zasady dotyczące użytkowania wieczystego gruntów będących własnością Skarbu Państwa oraz jednostek samorządu terytorialnego. Norma ta precyzuje, że grunty Skarbu Państwa położone w granicach administracyjnych miast lub znajdujące się poza nimi, ale objęte planem zagospodarowania przestrzennego miasta i przeznaczone do realizacji zadań gospodarki miejskiej, mogą być oddane w użytkowanie wieczyste osobom fizycznym i prawnym. Podobnie, własność samorządów terytorialnych lub ich związków podlega tym samym zasadom. Kolejny paragraf przewiduje, że w wyjątkowych sytuacjach określonych przepisami szczególnymi użytkowanie wieczyste może dotyczyć także innych gruntów będących własnością tych podmiotów.

Przepis ten ma zastosowanie w sytuacjach, gdy mamy do czynienia z gruntami publicznymi zarządzanymi przez Skarb Państwa lub samorządy i istnieje potrzeba ich udostępnienia w formie użytkowania wieczystego osobom prywatnym lub podmiotom prawnym. Warunkiem jest, aby grunty te znajdowały się w granicach miasta lub były włączone do jego planu zagospodarowania przestrzennego. Użytkowanie wieczyste umożliwia korzystanie z takiego gruntu przez długi okres, zazwyczaj do 99 lat, co daje użytkownikowi prawo do swobodnego korzystania i zabudowy, ale formalnie właścicielem pozostaje państwo lub samorząd.

Przykładem zastosowania art. 232 KC może być sytuacja, gdy przedsiębiorca chce zainwestować w budowę zakładu produkcyjnego na działce należącej do Skarbu Państwa, znajdującej się w granicach miasta. Grunt ten zostaje oddany w użytkowanie wieczyste na czas umożliwiający realizację inwestycji, co pozwala firmie korzystać z nieruchomości bez kupowania jej na własność. Inwestor płaci corocznie opłatę użytkową, mając jednocześnie pewność długoterminowego korzystania z działki, która jest objęta planem zagospodarowania przestrzennego miasta.

Często pojawiają się błędy przy interpretacji tego przepisu, np. mylenie użytkowania wieczystego z własnością gruntów lub nieprawidłowe rozumienie zakresu stosowania art. 232 KC do innych niż wymienione gruntów publicznych. Należy również pamiętać, że użytkowanie wieczyste może być ustanowione tylko w przypadkach określonych w ustawie i przepisach szczególnych, a nie dowolnie. Ponadto, obowiązuje rozróżnienie między gruntami położonymi w granicach miast a tymi poza nimi, jeśli chodzi o warunki oddania w użytkowanie.

Podsumowując, art. 232 KC reguluje ważne zagadnienia związane z korzystaniem z gruntów publicznych przez osoby prywatne i podmioty prawne w ramach użytkowania wieczystego. W przypadku konkretnej sytuacji związanej z tym przepisem wskazane jest zasięgnięcie porady prawnika, by prawidłowo ocenić przesłanki i warunki ustanowienia użytkowania wieczystego.

To wyjaśnienie ma charakter informacyjny i nie stanowi porady prawnej. W sprawach indywidualnych skonsultuj się z profesjonalnym prawnikiem.

Najczęściej zadawane pytania

Co oznacza użytkowanie wieczyste gruntów według art. 232 KC?

Użytkowanie wieczyste to prawo do korzystania z gruntu publicznego przez długi czas, przy zachowaniu własności przez Skarb Państwa lub samorząd.

Jakie grunty można oddać w użytkowanie wieczyste według tego przepisu?

Są to grunty Skarbu Państwa w granicach miast lub włączone do planu zagospodarowania przestrzennego, oraz własność samorządów lub ich związków.

Czy użytkowanie wieczyste to własność działki?

Nie, użytkowanie wieczyste jest prawem korzystania z gruntu, ale właścicielem pozostaje Skarb Państwa lub samorząd.

Czy można oddać w użytkowanie inne grunty publiczne niż wymienione w paragrafie 1?

Tak, ale tylko w przypadkach przewidzianych w przepisach szczególnych, zgodnie z paragrafem 2.

Czy użytkowanie wieczyste można ustanowić na gruntach poza granicami miast?

Tak, jeśli grunty te są włączone do planu zagospodarowania przestrzennego miasta i przeznaczone na realizację jego gospodarki.

Obserwuj zmiany tego artykułu

Powiadomimy Cię, gdy pojawią się nowe orzeczenia lub nowelizacje.

Potrzebujesz analizy tego przepisu w konkretnej sprawie?

Odpowiedź z powołaniem przepisów i sygnatur orzeczeń, każdą pozycję sprawdzisz w źródle.

Zapytaj o art. 232