PrawMi

Ustawa z dnia 26 czerwca 1974 r. Kodeks pracy.

Art. 304.

Aktualizacja: 17 sierpnia 2026

  • Treść przepisu
  • Wyjaśnienie
  • 10 orzeczeń

§ 1.Pracodawca jest obowiązany zapewnić bezpieczne i higieniczne warunki pracy, o których mowa w art. 207 § 2, osobom fizycznym wykonującym pracę na innej podstawie niż stosunek pracy w zakładzie pracy lub w miejscu wyznaczonym przez pracodawcę, a także osobom prowadzącym w zakładzie pracy lub w miejscu wyznaczonym przez pracodawcę na własny rachunek działalność gospodarczą.

§ 2.Pracodawca jest obowiązany zapewnić bezpieczne i higieniczne warunki zajęć odbywanych na terenie zakładu pracy przez studentów i uczniów niebędących jego pracownikami.

§ 3.Obowiązki określone w art. 207 § 2 stosuje się odpowiednio do przedsiębiorców niebędących pracodawcami, organizujących pracę wykonywaną przez osoby fizyczne:

1)na innej podstawie niż stosunek pracy;

2)prowadzące na własny rachunek działalność gospodarczą.

§ 4.W razie prowadzenia prac w miejscu, do którego mają dostęp osoby niebiorące udziału w procesie pracy, pracodawca jest obowiązany zastosować środki niezbędne do zapewnienia ochrony życia i zdrowia tym osobom.

§ 5.Minister Obrony Narodowej – w stosunku do żołnierzy w czynnej służbie wojskowej oraz żołnierzy pełniących służbę w aktywnej rezerwie i w pasywnej rezerwie, a Minister Sprawiedliwości – w stosunku do osób przebywających w zakładach karnych, okręgowych ośrodkach wychowawczych, zakładach poprawczych lub w schroniskach dla nieletnich, w porozumieniu z ministrem właściwym do spraw pracy, określą, w drodze rozporządzeń, zakres stosowania do tych osób przepisów działu dziesiątego w razie wykonywania określonych zadań lub prac na terenie zakładu pracy lub w miejscu wyznaczonym przez pracodawcę, mając na uwadze bezpieczeństwo wykonywania tych zadań lub prac.

Ten przepis w Twojej sprawie

Odpowiedź z cytowanymi przepisami i sygnaturami orzeczeń, bez zakładania konta.

Częste pytania:

Orzecznictwo do tego przepisu

Wyroki i postanowienia, w których sąd powołał ten przepis.

II K 277/14Sąd Rejonowy w Lęborku

Nieumyślne spowodowanie śmierci przez naruszenie BHP

Fragment uzasadnienia

… i tym samym nie zapoznał z nimi pracowników. Nadto nie wypełnił obowiązku dotyczącego szkolenia w dziedzinie bezpieczeństwa i higieny pracy. Stosownie do treści przepisu art. 304 § 1 k.p. pracodawca jest obowiązany zapewnić bezpieczne i higieniczne warunki pracy, o których mowa w art. 207 § 2 k.p. , również osobom fizycznym wykonującym pracę na innej podstawie niż stosunek pracy w zakładzie pracy lub w miejscu wyznaczonym…
  • przestępstwo
Czytaj orzeczenie
III AUa 1645/13Sąd Apelacyjny we Wrocławiu

Zlecenie a ubezpieczenie wypadkowe – wyrok SA Wrocław

Fragment uzasadnienia

… z pojęcia „miejsca prowadzenia działalności zleceniodawcy”. Przepis art. 12 ust. 3 u.s.u.s. można wykładać w sposób zbieżny z pojęciem „miejsca wyznaczonego” użytym w art. 304 § 1 k.p. a także w art. 10 ust. 2 pkt 1 ustawy z 2007 r. o Państwowej Inspekcji Pracy (OSNP 2011/11-12/158). Do wyżej prezentowanej wykładni pojęcia miejsca prowadzenia działalności gospodarczej przychylał się SN także w wyrokach z dnia 24 marca 2011…
  • ubezpieczenia społeczne
Czytaj orzeczenie
I UK 185/10Wydział I

Obowiązek ubezpieczenia wypadkowego dla zleceniobiorców - wyrok SN 2011

Fragment uzasadnienia

… 6 października 2009 r., II UK 40/09 (LEX nr 559953), przepis art. 12 ust. 3 ustawy systemowej można zatem wykładać w sposób zbieżny z pojęciem „miejsca wyznaczonego” użytym w art. 304 § 1 k.p., zgodnie z którym pracodawca jest obowiązany zapewnić bezpieczne i higieniczne warunki pracy, o których mowa w art. 207 § 2, osobom fizycznym wykonującym pracę na innej podstawie niż stosunek pracy w zakładzie pracy lub w miejscu…
Czytaj orzeczenie
III UK 87/10Wydział III

Podleganie ubezpieczeniu wypadkowemu przy umowie zlecenia - SN 2011

Fragment uzasadnienia

… Najwyższy wyraził pogląd, że - stosując metodę porównawczą - przepis art. 12 ust. 3 ustawy systemowej można wykładać w sposób zbieżny z pojęciem „miejsca wyznaczonego” użytym w art. 304 § 1 k.p., zgodnie z którym pracodawca jest obowiązany zapewnić bezpieczne i higieniczne warunki pracy, o których mowa w art. 207 § 2, osobom fizycznym wykonującym pracę na innej podstawie niż stosunek pracy w zakładzie pracy lub w miejscu…
Czytaj orzeczenie

Wyświetlone orzeczenia: 4

PrawMi zestawi linię orzeczniczą do art. 304: co sądy przyjmują zgodnie, a w czym się różnią.

Podsumuj orzecznictwo

Wyjaśnienie przepisu

Artykuł 304 Kodeksu pracy szczegółowo reguluje obowiązki pracodawcy w zakresie zapewnienia bezpiecznych i higienicznych warunków pracy. Przepis uzasadnia ochronę nie tylko pracowników zatrudnionych na podstawie stosunku pracy, ale również innych osób fizycznych wykonujących pracę w zakładzie lub miejscu wyznaczonym przez pracodawcę. Ponadto, obejmuje osoby prowadzące działalność gospodarczą na własny rachunek w tym samym miejscu. Zgodnie z § 1, pracodawca ma obowiązek stosować normy bezpieczeństwa i higieny pracy przewidziane w art. 207 § 2, co oznacza zapewnienie odpowiednich warunków m.in. w zakresie organizacji pracy, wyposażenia oraz ochrony zdrowia i życia.

Artykuł 304 ma zastosowanie w sytuacjach, gdy w zakładzie pracy lub miejscu wskazanym przez pracodawcę przebywają osoby wykonujące różne formy pracy, nieposiadające statusu pracownika. Dotyczy to także studentów i uczniów odbywających u pracodawcy praktyki lub zajęcia, którzy nie pozostają w stosunku pracy (§ 2). Ponadto w § 3 podobne obowiązki dotyczą przedsiębiorców, którzy nie są pracodawcami, lecz organizują pracę osób fizycznych na innej podstawie niż stosunek pracy lub prowadzących działalność gospodarczą na własny rachunek.

Przykładowo, w zakładzie produkcyjnym zatrudnionych jest kilka osób na umowach o pracę, ale także zewnętrzni specjaliści realizujący prace naprawcze na podstawie umów cywilnoprawnych. Pracodawca musi zadbać o to, by wszyscy ci wykonawcy mieli zapewnione bezpieczne środowisko pracy, zgodne z wymogami BHP, w tym instrukcje, sprzęt ochronny i odpowiednie warunki higieniczne. Jeżeli na terenie zakładu przebywają także osoby trzecie, np. osoby postronne lub odwiedzające, pracodawca ma obowiązek zastosowania środków ochrony ich życia i zdrowia, zgodnie z § 4.

Częstym nieporozumieniem jest utożsamianie obowiązków z zakresu BHP wyłącznie z zatrudnionymi na umowę o pracę. W rezultacie pracodawcy mogą nie zapewniać tych warunków osobom spoza stosunku pracy, co jest błędem skutkującym naruszeniem przepisów. Ponadto brak zastosowania środków ochrony wobec osób trzecich przebywających na terenie zakładu jest ryzykowny prawnie i zagraża bezpieczeństwu. Szczególną uwagę wymaga też właściwa współpraca z ministerstwami wymienionymi w § 5 w kontekście specyficznych grup osób, takich jak żołnierze czy osoby w zakładach karnych. W każdej indywidualnej sprawie związanej z interpretacją i realizacją tych obowiązków wskazane jest skonsultowanie się z prawnikiem.

To wyjaśnienie ma charakter informacyjny i nie stanowi porady prawnej. W sprawach indywidualnych skonsultuj się z profesjonalnym prawnikiem.

Najczęściej zadawane pytania

Kogo dotyczy obowiązek zapewnienia warunków BHP według art. 304 KP?

Obowiązek dotyczy zarówno pracowników, jak i osób wykonujących pracę na innej podstawie oraz prowadzących działalność gospodarczą w zakładzie lub miejscu wyznaczonym przez pracodawcę.

Czy pracodawca musi zapewnić BHP studentom i uczniom odbywającym zajęcia?

Tak, zgodnie z § 2 art. 304 KP, pracodawca musi zapewnić bezpieczne i higieniczne warunki zajęć na terenie zakładu studentom i uczniom, którzy nie są jego pracownikami.

Jakie obowiązki ma pracodawca wobec osób trzecich przebywających na terenie zakładu?

Pracodawca musi zastosować niezbędne środki ochrony życia i zdrowia wobec osób niebiorących udziału w procesie pracy, które mają dostęp do miejsca pracy, zgodnie z § 4.

Czy przepisy art. 304 KP dotyczą przedsiębiorców, którzy nie są pracodawcami?

Tak, zgodnie z § 3, przedsiębiorcy organizujący pracę innych osób na innej podstawie niż stosunek pracy muszą stosować odpowiednio obowiązki wynikające z art. 207 § 2.

Kto ustala zasady stosowania działu dziesiątego KP wobec żołnierzy i osób w zakładach karnych?

Minister Obrony Narodowej i Minister Sprawiedliwości, w porozumieniu z ministrem właściwym do spraw pracy, określają te zasady w drodze rozporządzeń.

Obserwuj zmiany tego artykułu

Powiadomimy Cię, gdy pojawią się nowe orzeczenia lub nowelizacje.

Potrzebujesz analizy tego przepisu w konkretnej sprawie?

Odpowiedź z powołaniem przepisów i sygnatur orzeczeń, każdą pozycję sprawdzisz w źródle.

Zapytaj o art. 304
← Wróć do pełnej ustawy

Powiązane artykuły na blogu PrawMi

Zobacz wszystkie artykuły na blogu