Ustawa z dnia 26 czerwca 1974 r. Kodeks pracy.

Art. 237³.

§ 1.Nie wolno dopuścić pracownika do pracy, do której wykonywania nie posiada on wymaganych kwalifikacji lub potrzebnych umiejętności, a także dostatecznej znajomości przepisów oraz zasad bezpieczeństwa i higieny pracy.

§ 2.Pracodawca jest obowiązany zapewnić przeszkolenie pracownika w zakresie bezpieczeństwa i higieny pracy przed dopuszczeniem go do pracy oraz prowadzenie okresowych szkoleń w tym zakresie. Szkolenie pracownika przed dopuszczeniem do pracy nie jest wymagane w przypadku podjęcia przez niego pracy na tym samym stanowisku pracy, które zajmował u danego pracodawcy bezpośrednio przed nawiązaniem z tym pracodawcą kolejnej umowy o pracę.

§ 2¹.Pracodawca jest obowiązany odbyć szkolenie w dziedzinie bezpieczeństwa i higieny pracy w zakresie niezbędnym do wykonywania ciążących na nim obowiązków. Szkolenie to powinno być okresowo powtarzane.

§ 2².Szkolenie okresowe pracownika, o którym mowa w § 2, nie jest wymagane w przypadku pracownika na stanowisku administracyjno-biurowym, gdy rodzaj przeważającej działalności pracodawcy w rozumieniu przepisów o statystyce publicznej znajduje się w grupie działalności, dla której ustalono nie wyższą niż trzecia kategorię ryzyka w rozumieniu przepisów o ubezpieczeniu społecznym z tytułu wypadków przy pracy i chorób zawodowych, chyba że z oceny ryzyka, o której mowa w art. 226 pkt 1, wynika, że jest to konieczne.

§ 2³.W przypadku gdy rodzaj przeważającej działalności pracodawcy w rozumieniu przepisów o statystyce publicznej znajdzie się w grupie działalności, dla której zostanie ustalona wyższa niż trzecia kategoria ryzyka w rozumieniu przepisów o ubezpieczeniu społecznym z tytułu wypadków przy pracy i chorób zawodowych, pracodawca jest obowiązany przeprowadzić szkolenie okresowe pracownika, o którym mowa w § 2², w zakresie bezpieczeństwa i higieny pracy, w terminie nie dłuższym niż 6 miesięcy, licząc od dnia ustalenia wyższej kategorii ryzyka.

§ 2⁴.Przepis § 2³stosuje się odpowiednio, gdy z dokonanej oceny ryzyka, o której mowa w art. 226 pkt 1, wynika, że przeprowadzenie szkolenia okresowego pracownika, o którym mowa w § 2², stało się konieczne. Szkolenie okresowe przeprowadza się w terminie nie dłuższym niż 6 miesięcy, licząc od dnia dokonania oceny ryzyka.

§ 3.Szkolenia, o których mowa w § 2, odbywają się w czasie pracy i na koszt pracodawcy.

Wyjaśnienie przepisu

Art. 2373 Kodeksu pracy precyzyjnie reguluje kwestie związane z kwalifikacjami pracownika oraz szkoleniami z zakresu bezpieczeństwa i higieny pracy (BHP), które pracodawca ma obowiązek zapewnić. W pierwszej części przepisu (paragraf 1) stanowczo zakazuje się dopuszczania pracownika do wykonywania pracy, jeśli nie posiada on odpowiednich kwalifikacji, umiejętności, a także znajomości przepisów BHP. Ma to na celu zapobieganie zagrożeniom w miejscu pracy oraz ochronę zdrowia i życia pracowników. W paragrafie 2 zawarte są obowiązki pracodawcy dotyczące organizowania szkoleń wstępnych przed rozpoczęciem pracy, jak i okresowych szkoleń w zakresie BHP. Wyjątkiem jest sytuacja, gdy pracownik podejmuje pracę na tym samym stanowisku u tego samego pracodawcy bezpośrednio po zakończeniu poprzedniego stosunku pracy – wówczas szkolenie wstępne nie jest konieczne. Kolejne ustępy rozszerzają obowiązki szkoleniowe również na pracodawcę (paragraf 21), który musi odbyć odpowiednie szkolenia BHP niezbędne do realizacji swoich obowiązków. Przepisy zawierają także regulacje dotyczące pracowników na stanowiskach administracyjno-biurowych (paragrafy 22-24), uwzględniając kategorię ryzyka zawodowego przypisaną do rodzaju działalności pracodawcy, co wpływa na zakres i konieczność prowadzenia okresowych szkoleń BHP dla tych pracowników. Z uwagi na charakter działalności i ocenę ryzyka, szkolenia te mogą być w danym przypadku wymagane lub nie. Ostatnia część przepisu podkreśla, że szkolenia BHP muszą być przeprowadzane w czasie pracy oraz na koszt pracodawcy (paragraf 3), co jest istotnym elementem ochrony praw pracowników. Przepis ten ma zastosowanie za każdym razem, gdy pracodawca zatrudnia pracownika i musi zapewnić mu odpowiednie przygotowanie do bezpiecznego wykonywania powierzonych zadań. Dotyczy to zarówno nowozatrudnianych, jak i tych, którzy zmieniają stanowiska lub wracają po przerwie do pracy. Przykładowo, jeśli nowy pracownik ma rozpocząć pracę na stanowisku wymagającym obsługi maszyn, pracodawca nie może dopuścić go do pracy bez wcześniejszego przeszkolenia BHP i upewnienia się, że posiada on odpowiednie kwalifikacje. W praktyce szkolenie wstępne obejmuje zarówno teorię, jak i praktyczne zasady bezpiecznego działania, co minimalizuje ryzyko wypadków. Częstym błędem w stosowaniu art. 2373 KP jest niedopełnianie obowiązku szkoleniowego, zwłaszcza pomijanie okresowych szkoleń BHP, co może skutkować poważnymi konsekwencjami prawno-finansowymi dla pracodawcy. Innym niedopatrzeniem jest dopuszczanie pracowników do pracy bez wymaganego przeszkolenia, co naraża ich na niebezpieczeństwo oraz pracodawcę na odpowiedzialność. Pracodawcy powinni także prawidłowo oceniać ryzyko zawodowe i reagować na jego wzrost poprzez organizację dodatkowych szkoleń. Podsumowując, art. 2373 KP jest kluczowy dla zapewnienia bezpiecznych warunków pracy i precyzyjnie określa obowiązki pracodawcy w tym zakresie. W przypadku indywidualnych wątpliwości lub szczególnych sytuacji warto skonsultować się z prawnikiem specjalizującym się w prawie pracy i BHP.

To wyjaśnienie ma charakter informacyjny i nie stanowi porady prawnej. W sprawach indywidualnych skonsultuj się z profesjonalnym prawnikiem.

Najczęściej zadawane pytania

Czy pracownik musi mieć szkolenie przed rozpoczęciem każdej pracy?

Pracownik musi odbyć szkolenie BHP przed dopuszczeniem do pracy, chyba że podejmuje ją na tym samym stanowisku u tego samego pracodawcy bez przerwy.

Kto płaci za szkolenia BHP dla pracownika?

Koszty szkoleń BHP ponosi pracodawca, a szkolenia odbywają się w czasie pracy.

Czy każdy pracownik musi przechodzić okresowe szkolenia BHP?

Większość pracowników ma obowiązek odbywania okresowych szkoleń BHP, wyjątkiem są pracownicy administracyjno-biurowi przy niskim ryzyku zawodowym, chyba że ocena ryzyka wskazuje inaczej.

Czy pracodawca musi odbyć szkolenie BHP?

Tak, pracodawca ma obowiązek odbyć szkolenie BHP w zakresie niezbędnym do realizacji swoich obowiązków i okresowo je powtarzać.

Co się dzieje, gdy wzrasta kategoria ryzyka działalności pracodawcy?

Wówczas pracodawca musi przeprowadzić szkolenie okresowe BHP dla pracowników administracyjno-biurowych w ciągu 6 miesięcy od zmiany kategorii ryzyka.

Obserwuj zmiany tego artykułu

Powiadomimy Cię, gdy pojawią się nowe orzeczenia lub nowelizacje.

Co oznacza ten artykuł?

Skorzystaj z naszego asystenta AI, który wyjaśni Ci ten przepis prostym językiem.

Zapytaj AI

← Wróć do pełnej ustawy