Ustawa z dnia 26 czerwca 1974 r. Kodeks pracy.
Aktualizacja: 30 lipca 2026
Przy stosowaniu kary bierze się pod uwagę w szczególności rodzaj naruszenia obowiązków pracowniczych, stopień winy pracownika i jego dotychczasowy stosunek do pracy.
Odpowiedź z cytowanymi przepisami i sygnaturami orzeczeń, bez zakładania konta.
Częste pytania:
Wyroki i postanowienia, w których sąd powołał ten przepis.
Fragment uzasadnienia
… lub naruszenia. Dobra osobiste osoby zatrudnionej nie stanowią odrębnej kategorii prawnej, ale są uznawane za dobra osobiste powszechnego prawa cywilnego. Kodeks pracy w art. 111 nie definiuje w sposób szczególny dóbr osobistych pracownika ani też nie stanowi o ich odrębności, jednakże nakazuje ich ochronę. Definicje doktrynalne pojęcia „dobro osobiste” stworzone na użytek prawa cywilnego odnoszą się również do „dóbr…
Fragment uzasadnienia
… wyroku wniósł na niekorzyść obwinionego, w części dotyczącej orzeczenia środka karnego zakazu prowadzenia pojazdów mechanicznych, Prokurator Generalny, zarzucając na podstawie art. 111 k.p.s.w. oraz art. 526 § 1 k.p.k. i art. 537 § 1 i 2 k.p.k. w zw. z art. 112 k.p.s.w., rażące i mające istotny wpływ na treść wyroku naruszenie prawa materialnego, tj. art. 29 § 1 k.w., polegające na orzeczeniu wobec obwinionego za…
Fragment uzasadnienia
… przez Sąd Rejonowy przekraczać 250 zł), nie mogły one faktycznie być podstawą orzeczenia zawartego w punkcie II wyroku nakazowego. Spełnienie zatem przesłanek przewidzianych w art. 111 k.p.s.w. implikowało konieczność uchylenia wyroku w zaskarżonej części (art. 112 k.p.s.w. w zw. z art. 537 § 1 k.p.k.), bez wydawania orzeczenia następczego. Kierując się wskazanymi wyżej powodami, Sąd Najwyższy orzekł jak w wyroku.
Fragment uzasadnienia
… r. (k. 36). Kasację na korzyść obwinionej od prawomocnego wyroku nakazowego wniósł Prokurator Generalny zaskarżając wyrok w części dotyczącej orzeczenia o karze i na podstawie art. 111 k.p.s.w. oraz art. 526 § 1 k.p.k. i art. 537 § 1 i 2 k.p.k. w zw. z art. 112 k.p.s.w. zarzucił mu rażące i mające istotny wpływ na treść orzeczenia naruszenie prawa materialnego, tj. art. 97 k.w., polegające na wymierzeniu obwinionej M. O. za…
Wyświetlone orzeczenia: 4
PrawMi zestawi linię orzeczniczą do art. 111: co sądy przyjmują zgodnie, a w czym się różnią.
Podsumuj orzecznictwoArtykuł 111 Kodeksu pracy definiuje podstawowe kryteria, które należy brać pod uwagę stosując karę wobec pracownika za naruszenie obowiązków pracowniczych. W przepisie wskazano trzy główne elementy: rodzaj naruszenia, stopień winy pracownika oraz jego dotychczasowy stosunek do pracy. Oznacza to, że ocena przyczyn ukarania nie może być arbitralna, lecz musi uwzględniać konkretne okoliczności, w tym powagę popełnionego przewinienia oraz zachowanie i postawę samego pracownika w dotychczasowym przebiegu zatrudnienia. Normatyw ten wskazuje, że ukaranie jest uzależnione od indywidualnej analizy sytuacji, co ma zapobiegać nieproporcjonalnym lub niesprawiedliwym reakcjom pracodawcy.
Przepis ma zastosowanie zawsze, gdy pracodawca zamierza wymierzyć karę porządkową pracownikowi za naruszenie jego obowiązków. Dotyczy to zarówno drobnych wykroczeń, jak i poważniejszych przewinień, które mogą wymagać zastosowania kary upomnienia, nagany czy innych sankcji przewidzianych w Kodeksie pracy. Przepis wskazuje konieczność indywidualnego podejścia do sprawy i uwzględnienia całokształtu okoliczności, by kara była adekwatna do winy i nie krzywdziła pracownika, który na co dzień rzetelnie wykonuje swoje zadania.
Przykładowa sytuacja to pracownik, który spóźnił się trzy razy w miesiącu. Zgodnie z art. 111 KP, pracodawca oceni, czy spóźnienia były incydentalne czy częste, czy pracownik wykazywał inne pozytywne zachowania w pracy oraz na ile opóźnienia miały wpływ na funkcjonowanie firmy. Jeśli pracownik jest do tej pory sumienny, kara może być łagodniejsza, np. upomnienie. Natomiast jeśli problem jest powtarzający się i dotyczy także innych aspektów pracy, zastosowanie może znaleźć surowsza kara. Przepis obliguje więc do kompleksowej oceny sytuacji.
Najczęstsze błędy przy stosowaniu artykułu 111 KP to pomijanie dotychczasowego stosunku pracownika do pracy lub nieodróżnianie rodzajów naruszeń. Pracodawcy czasem wymierzają takie same kary za różne wykroczenia, ignorując stopień winy oraz specyfikę przewinienia. Ponadto zdarza się, że kara stosowana jest bez wcześniejszego pouczenia lub bez adekwatnej analizy zachowania pracownika. Konieczne jest również unikanie sytuacji, gdy kara jest narzucana na podstawie uprzedzeń, a nie faktów wynikających z postępowania dyscyplinarnego. Warto pamiętać, że zgodność z art. 111 KP wspiera transparentność i sprawiedliwość w relacjach pracownik-pracodawca. W sprawach indywidualnych, uwzględniających specyfikę sytuacji, zalecane jest skonsultowanie się z prawnikiem, aby prawidłowo zastosować przepisy.
To wyjaśnienie ma charakter informacyjny i nie stanowi porady prawnej. W sprawach indywidualnych skonsultuj się z profesjonalnym prawnikiem.
Oznacza to ocenę charakteru i powagi popełnionego przewinienia przez pracownika, czyli czy naruszenie jest drobne, czy poważne.
Stopień winy oznacza, na ile pracownik świadomie i celowo naruszył obowiązki lub czy było to niedbalstwo czy przypadek.
Dotychczasowy stosunek pokazuje, czy pracownik zwykle jest sumienny i rzetelny, co może łagodzić wymiar kary.
Nie, art. 111 KP wskazuje, że kara powinna być dostosowana do okoliczności, a więc nie można stosować jej mechanicznie.
W przypadku wątpliwości warto skonsultować się z prawnikiem, który pomoże ocenić zasadność i legalność kary.
Powiadomimy Cię, gdy pojawią się nowe orzeczenia lub nowelizacje.
Odpowiedź z powołaniem przepisów i sygnatur orzeczeń, każdą pozycję sprawdzisz w źródle.
Zapytaj o art. 111