Ustawa z dnia 26 czerwca 1974 r. Kodeks pracy.

Art. 11.

Aktualizacja: 30 lipca 2026

  • Treść przepisu
  • Wyjaśnienie
  • 10 orzeczeń

Nawiązanie stosunku pracy oraz ustalenie warunków pracy i płacy, bez względu na podstawę prawną tego stosunku, wymaga zgodnego oświadczenia woli pracodawcy i pracownika.

Ten przepis w Twojej sprawie

Odpowiedź z cytowanymi przepisami i sygnaturami orzeczeń, bez zakładania konta.

Częste pytania:

Orzecznictwo do tego przepisu

Wyroki i postanowienia, w których sąd powołał ten przepis.

VI P 143/15Sąd Rejonowy w Białymstoku

Dyskryminacja wójta a wynagrodzenie – wyrok SR w Białymstoku

Fragment uzasadnienia

… przez Wójta. Wobec treści roszczenia formułowanego przez powoda rozważania w sprawie należy rozpocząć od regulacji prawnych dotyczących dyskryminacji w zatrudnieniu. W art. 11 3 ustawy z dnia 26 czerwca 1974r. - Kodeks pracy (dalej skrót: k.p. , Dz. U. z 2014r., poz. 1502 tekst jednolity) zamieszczono jedną z podstawowych zasad prawa pracy, tj. zakazu dyskryminacji. Zgodnie z ww. regulacją jakakolwiek dyskryminacja w…
VI P 2/15Sąd Okręgowy w Płocku

Odmowa ponownego zatrudnienia a dyskryminacja pracownika

Fragment uzasadnienia

… Okręgowy zważył, co następuje: Powództwo jest niezasadne. Zasada niedyskryminacji w stosunkach pracy wyrażona została wprost w art. 11 3 k.p. , który stanowi, że jakakolwiek dyskryminacja w zatrudnieniu, bezpośrednia lub pośrednia, w szczególności ze względu na płeć, wiek, niepełnosprawność, rasę, religię, narodowość, przekonania polityczne, przynależność związkową, pochodzenie etniczne, wyznanie, orientację seksualną, a…
  • dyskryminacja pracownika
Czytaj orzeczenie
IV P 242/15Sąd Rejonowy w Gdyni

Likwidacja stanowiska a wybór pracownika do zwolnienia

Fragment uzasadnienia

… Wójt Gminy C. na posiedzeniu Komisji Budżetowej w kwietniu 2015 roku. Należy wskazać, że kryterium to miałoby charakter dyskryminacyjny co z mocy ustawy jest zabronione (por. art. 11 3 k.p. oraz art. 18 3a § 1 k.p. ) i również stanowiłoby o wadliwości dokonanego wypowiedzenia. Jak podkreślił Sąd Najwyższy w wyroku z dnia 14 marca 2013 r. w sprawie I PK 243/12: „Kryteria doboru pracowników do zwolnienia powinny być…
VII P 342/15Sąd Rejonowy w Częstochowie

Odprawa emerytalna dla pracownika zarządzającego – wyrok SR

Fragment uzasadnienia

… posiadających osobowość prawną, a w szczególności dyrektorom mogą być przyznane świadczenia dodatkowe (art. 5 ust. 2). Definicja świadczeń dodatkowych zawarta jest w art. 11 tejże ustawy zgodnie z którym: - ustęp 1 : świadczeniami dodatkowymi, o których mowa w art. 5 ust. 2, są świadczenia z tytułu zatrudnienia, w tym: bytowe, socjalne, komunikacyjne, oraz ubezpieczenia majątkowe i osobowe - inne bądź wyższe niż ustalone w…

Wyświetlone orzeczenia: 4

PrawMi zestawi linię orzeczniczą do art. 11: co sądy przyjmują zgodnie, a w czym się różnią.

Podsumuj orzecznictwo

Wyjaśnienie przepisu

Przepis art. 11 Kodeksu pracy stanowi fundamentalną zasadę, że nawiązanie stosunku pracy oraz ustalenie warunków pracy i płacy musi opierać się na zgodnym oświadczeniu woli zarówno pracodawcy, jak i pracownika. Oznacza to, że żadna ze stron nie może jednostronnie narzucić warunków zatrudnienia. Przepis wyraźnie zaznacza konieczność porozumienia obu stron, co zapewnia podstawę prawną i ochronę praw pracownika i pracodawcy. Zgodnie z tym artykułem, bez wyraźnej zgody obu stron nie można skutecznie zawrzeć umowy o pracę ani ustalić jej warunków. Przepis nie różnicuje podstawy prawnej stosunku pracy, co oznacza że dotyczy zarówno zatrudnienia na czas określony, nieokreślony, umów na okres próbny, jak i innych form zatrudnienia opisanych w prawie pracy.

Przepis ma zastosowanie w każdej sytuacji, gdy strony chcą podpisać umowę o pracę lub ustalić warunki zatrudnienia. Oświadczenia woli muszą być zgodne i wyraźne, co oznacza, że obie strony muszą wykazać, że zgadzają się na zawarcie stosunku pracy na określonych warunkach. Jest to warunek wstępny do zaistnienia efektywnego stosunku pracy, który gwarantuje, że zatrudnienie odbywa się za porozumieniem stron, zgodnym z zasadami prawa pracy. Przepis chroni pracownika przed przymusowym zatrudnieniem, a pracodawcę przed jednostronnym działaniem, które mogłoby być niekorzystne lub wbrew obowiązującym zasadom.

Przykładowa sytuacja, w której przepis znajduje zastosowanie, to rozmowa o pracę, po której następuje podpisanie umowy o pracę. Pracodawca proponuje określone warunki zatrudnienia, np. wymiar czasu pracy i wynagrodzenie, a kandydat wyraża zgodę na te warunki, podpisując umowę. Dopiero po takim zgodnym oświadczeniu woli tworzy się prawny stosunek pracy. Gdyby kandydat nie zgodził się na proponowane warunki lub odmówił podpisania umowy, stosunek pracy nie zostanie nawiązany. Zatem przepis gwarantuje, że zatrudnienie jest efektem wspólnej decyzji i wolnego uzgodnienia warunków.

Częstym błędem przy stosowaniu art. 11 KP jest traktowanie zatrudnienia jako jednostronnej decyzji pracodawcy, np. rozpoczęcie pracy bez jasnej zgody pracownika. Również niektóre osoby mylnie uważają, że samo ustalenie warunków poprzez ogłoszenie jest wystarczające i nie wymaga akceptacji. W praktyce, brak zgodnego oświadczenia woli uniemożliwia zaistnienie stosunku pracy na podstawie prawa pracy, co może prowadzić do sporów prawnych. Ważne jest też, aby dokumentacja potwierdzająca zgodę stron była jasna i kompletna. Zawsze w indywidualnej sprawie warto zasięgnąć porady prawnika, aby poprawnie zastosować normę art. 11 KP i uniknąć nieporozumień prawnych.

To wyjaśnienie ma charakter informacyjny i nie stanowi porady prawnej. W sprawach indywidualnych skonsultuj się z profesjonalnym prawnikiem.

Najczęściej zadawane pytania

Czy stosunek pracy może powstać bez zgody pracownika?

Nie, zgodnie z art. 11 KP stosunek pracy wymaga zgodnego oświadczenia woli obu stron, w tym pracownika.

Co oznacza zgodne oświadczenie woli?

To wyrażenie jasnej i obustronnej zgody pracodawcy i pracownika na nawiązanie stosunku pracy i warunki zatrudnienia.

Czy umowa o pracę musi być zawsze pisemna?

Przepis art. 11 KP nie precyzuje formy oświadczenia woli, ale dla celów dowodowych umowa na piśmie jest zalecana.

Czy art. 11 KP dotyczy tylko umów na czas nieokreślony?

Nie, przepis ma zastosowanie do wszystkich form zatrudnienia, niezależnie od podstawy prawnej stosunku pracy.

Co zrobić, gdy warunki pracy nie są jasno ustalone?

W takiej sytuacji stosunek pracy nie jest poprawnie nawiązany; warto skonsultować się z prawnikiem, by ustalić prawa i obowiązki stron.

Obserwuj zmiany tego artykułu

Powiadomimy Cię, gdy pojawią się nowe orzeczenia lub nowelizacje.

Potrzebujesz analizy tego przepisu w konkretnej sprawie?

Odpowiedź z powołaniem przepisów i sygnatur orzeczeń, każdą pozycję sprawdzisz w źródle.

Zapytaj o art. 11

Zobacz wszystkie artykuły na blogu