Art. 617.

1. Co dokładnie stanowi przepis

Art. 617 KPK nie wskazuje samodzielnie, jakie opłaty występują w postępowaniu karnym ani jaką mają wysokość. Przepis zawiera odesłanie do odrębnej ustawy, która ma określać trzy grupy zagadnień: rodzaje opłat, ich wysokość oraz zasady i tryb wymierzania. Oznacza to, że pełnej odpowiedzi dotyczącej konkretnej opłaty nie należy szukać wyłącznie w tym artykule Kodeksu postępowania karnego. Norma z art. 617 KPK wyznacza miejsce regulacji szczegółowej, ale nie podaje jej treści. Nie rozstrzyga też, w jakiej kwocie opłata miałaby zostać ustalona w określonym przypadku ani od czego zależałaby jej wysokość. W szczególności nie pozwala on samodzielnie wskazać, czy dana czynność podlega opłacie.

2. Kiedy przepis ma zastosowanie

Art. 617 KPK ma znaczenie wtedy, gdy na tle postępowania karnego pojawia się pytanie o opłaty i sposób ich ustalenia. Dotyczy więc ustalenia, jakie reguły są właściwe dla rozpoznania kwestii opłat, a nie bezpośredniego obliczenia należności na podstawie samego Kodeksu. Warunkiem zastosowania artykułu jest istnienie zagadnienia dotyczącego rodzaju opłaty, jej wysokości albo jej wymierzenia. Przepis odsyła w całości te sprawy do ustawy odrębnej, bez powtarzania jej rozwiązań. Z jego brzmienia nie wynika jednak, jakie konkretnie warunki przewiduje ta ustawa ani kto jest obciążony daną opłatą. Odesłanie ma charakter wyraźny, ponieważ ustawodawca wskazuje odrębną ustawę jako źródło tych unormowań. Nie przesądza również, czy dana opłata jest należna w konkretnym stanie faktycznym.

3. Konkretny przykład zastosowania

Przykładowo uczestnik postępowania chce ustalić, czy w związku z określoną czynnością przewidziano opłatę oraz według jakiej reguły można ją wymierzyć. Sięga do art. 617 KPK i stwierdza, że przepis nie zawiera tabeli opłat, stawki ani procedury wyliczenia. Artykuł prowadzi go natomiast do odrębnej ustawy, w której należy sprawdzić rodzaj opłaty, jej wysokość i reguły jej wymierzenia, a także aktualne brzmienie tych regulacji. Dopiero analiza tej ustawy pozwala ustalić, jakie rozwiązanie przewidziano dla opisywanej czynności, natomiast sam art. 617 KPK pozostaje podstawą odesłania, a nie samodzielnym źródłem konkretnej kwoty.

4. Częste nieporozumienia lub błędy

Częstym błędem jest traktowanie art. 617 KPK jako przepisu, który sam ustanawia określoną opłatę. Z jego treści wynika jedynie, że odpowiedź na pytania o rodzaje i wysokość opłat oraz zasady i tryb ich wymierzania znajduje się w innym akcie. Nie należy także wyprowadzać z tego artykułu konkretnej stawki, terminu, obowiązku zapłaty ani zwolnienia z opłaty, ponieważ takich elementów tekst przepisu nie zawiera. Nieporozumieniem byłoby też uznanie, że odrębna ustawa określa tylko wysokość opłat, gdyż przepis wymienia również ich rodzaje, zasady oraz tryb wymierzania. Znaczenie art. 617 KPK polega zatem na skierowaniu do właściwej regulacji szczegółowej. W indywidualnej sprawie warto skonsultować się z prawnikiem.