Art. 611tj.

Co stanowi przepis

Art. 611tj. KPK porządkuje przebieg i ramy czasowe postępowania sądowego dotyczącego wykonania w Polsce orzeczenia, o którym mowa w art. 611tg § 1, a więc orzeczenia przekazanego przez właściwy sąd lub inny organ państwa obcego wraz z zaświadczeniem. Zgodnie z § 1 sąd wydaje postanowienie w przedmiocie wykonania takiego orzeczenia w terminie 40 dni liczonych od daty otrzymania orzeczenia razem z zaświadczeniem. Paragraf 2 przyznaje stronom środek zaskarżenia - na postanowienie sądu przysługuje zażalenie, co oznacza kontrolę instancyjną rozstrzygnięcia. Paragraf 3 wyznacza termin dla całości postępowania: powinno ono zakończyć się prawomocnie w ciągu 90 dni od otrzymania orzeczenia wraz z zaświadczeniem. Jeżeli tego terminu nie da się dotrzymać, § 4 nakazuje zawiadomić właściwy sąd lub inny organ państwa wydania orzeczenia, wskazując przyczynę opóźnienia i przewidywany termin wydania orzeczenia. Odpis postanowienia przekazuje się Ministrowi Sprawiedliwości (§ 5), a do samego wykonania orzeczenia sąd przystępuje niezwłocznie (§ 6).

Kiedy przepis ma zastosowanie

Przepis stosuje się wyłącznie w postępowaniu dotyczącym wykonania w Polsce orzeczenia pochodzącego od organu innego państwa, przekazanego w trybie współpracy w sprawach karnych. Warunkiem uruchomienia biegu terminów jest otrzymanie przez sąd kompletu dokumentów, to znaczy orzeczenia wraz z zaświadczeniem - sama informacja o zamiarze przekazania sprawy nie wystarcza. Terminy z § 1 i § 3 mają charakter instrukcyjny i porządkujący: ich celem jest zapewnienie sprawności współpracy międzynarodowej, a nie pozbawienie sądu kompetencji po upływie terminu. Art. 611tj. KPK znajduje zastosowanie na każdym etapie tego postępowania, także wtedy, gdy rozstrzygnięcie sądu pierwszej instancji zostało zaskarżone zażaleniem.

Przykład

Do polskiego sądu wpływa z państwa obcego orzeczenie wraz z zaświadczeniem. Od dnia wpływu sąd ma 40 dni na wydanie postanowienia w przedmiocie jego wykonania. Osoba, której postępowanie dotyczy, składa zażalenie, przez co sprawa trafia do sądu odwoławczego i całe postępowanie przeciąga się poza 90 dni. Wówczas sąd zawiadamia organ państwa wydania orzeczenia o przyczynie opóźnienia i o przewidywanym terminie rozstrzygnięcia, a po uprawomocnieniu się postanowienia niezwłocznie przystępuje do wykonania orzeczenia i przekazuje odpis postanowienia Ministrowi Sprawiedliwości.

Częste nieporozumienia

Najczęstszym błędem jest traktowanie terminów 40 i 90 dni jak terminów zawitych, po których upływie postępowanie miałoby się umorzyć lub orzeczenie nie mogłoby być wykonane - przepis takiego skutku nie przewiduje, nakazuje jedynie zawiadomienie organu obcego. Mylące bywa też liczenie terminu od daty wydania orzeczenia za granicą zamiast od daty jego otrzymania wraz z zaświadczeniem. Nie jest również trafne przekonanie, że postanowienie jest niezaskarżalne - § 2 wyraźnie dopuszcza zażalenie. Wreszcie obowiązek przekazania odpisu Ministrowi Sprawiedliwości nie oznacza, że minister rozstrzyga sprawę; ma on charakter informacyjny. W sprawie indywidualnej warto skonsultować się z prawnikiem.