Art. 611fm.

Co dokładnie stanowi przepis

Art. 611fm KPK zawiera jedną, krótką normę o charakterze finansowym: koszty związane z wykonaniem orzeczenia, o którym mowa w art. 611ff § 1, ponosi Skarb Państwa. Przepis nie opisuje samodzielnie ani rodzaju orzeczenia, ani trybu jego wykonania - w tym zakresie odsyła wprost do art. 611ff § 1, który dotyczy współpracy Polski z innym państwem członkowskim Unii Europejskiej w zakresie przejmowania orzeczeń do wykonania. Rolą art. 611fm KPK jest wyłącznie wskazanie podmiotu, który finalnie obciążony zostaje wydatkami powstałymi po stronie polskich organów przy wykonywaniu takiego orzeczenia. Ustawodawca posłużył się szerokim sformułowaniem "koszty związane z wykonaniem", co obejmuje nie tylko sam moment wykonania, lecz także czynności towarzyszące, niezbędne do doprowadzenia orzeczenia do skutku na terytorium Polski. Norma ma charakter bezwzględny - nie przewiduje wyjątków ani możliwości przeniesienia tych kosztów na inny podmiot w drodze decyzji organu.

Kiedy przepis ma zastosowanie

Art. 611fm KPK stosuje się wtedy, gdy polski sąd lub inny właściwy organ podejmuje czynności zmierzające do wykonania orzeczenia objętego zakresem art. 611ff § 1, a więc w ramach unijnej współpracy w sprawach karnych opartej na zasadzie wzajemnego uznawania orzeczeń. Warunkiem zastosowania przepisu jest zatem uprzednie ustalenie, że dane orzeczenie w ogóle mieści się w hipotezie art. 611ff § 1 - bez tego przepis o kosztach nie znajduje zastosowania. Przepis działa niezależnie od tego, czy postępowanie wykonawcze zakończy się pełnym powodzeniem, czy też zostanie przerwane. Nie ma także znaczenia, jak wysokie okazały się wydatki: reguła obciążenia Skarbu Państwa pozostaje ta sama. W praktyce oznacza to, że organ wykonujący nie prowadzi wobec osoby, której orzeczenie dotyczy, odrębnego rozliczenia tych kosztów.

Przykład

Polski sąd otrzymuje z organu innego państwa członkowskiego Unii Europejskiej wystąpienie o wykonanie orzeczenia mieszczącego się w zakresie art. 611ff § 1. W toku postępowania konieczne okazuje się podjęcie szeregu czynności organizacyjnych i technicznych, które generują realne wydatki po stronie polskich organów. Osoba, której orzeczenie dotyczy, obawia się, że po zakończeniu sprawy otrzyma wezwanie do zapłaty tych wydatków. Zgodnie z art. 611fm KPK obawa ta jest nieuzasadniona - ciężar finansowy tych czynności spoczywa na Skarbie Państwa, a nie na tej osobie.

Częste nieporozumienia

Pierwszym błędem jest odczytywanie art. 611fm KPK jako przepisu zwalniającego z wszelkich obciążeń finansowych wynikających z samej treści wykonywanego orzeczenia - przepis dotyczy kosztów wykonania, a nie treści rozstrzygnięcia. Drugim nieporozumieniem jest rozciąganie tej reguły na wszystkie formy międzynarodowej współpracy karnej, podczas gdy odesłanie ogranicza ją do orzeczeń z art. 611ff § 1. Zdarza się też przekonanie, że o obciążeniu Skarbu Państwa decyduje uznanie organu - tymczasem norma ma charakter ustawowy i nie podlega swobodnej ocenie. Wreszcie art. 611fm KPK nie rozstrzyga kwestii rozliczeń między państwami współpracującymi, lecz jedynie porządkuje sytuację wewnątrz polskiego porządku prawnego. W indywidualnej sprawie warto skonsultować się z prawnikiem, ponieważ ocena zależy od dokładnej podstawy prawnej wykonywanego orzeczenia.