Art. 611fi.

Co dokładnie stanowi przepis

Art. 611fi. KPK reguluje losy pieniędzy uzyskanych w Polsce w wyniku wykonania orzeczenia wydanego przez organ innego państwa, o którym mowa w art. 611ff § 1 KPK. Zgodnie z § 1 zasadą jest, że cała kwota ściągnięta w toku wykonania takiego orzeczenia stanowi dochód budżetu państwa polskiego, a więc zasila Skarb Państwa, a nie budżet państwa, które orzeczenie wydało. Paragraf 2 przewiduje jednak odstępstwo od tej zasady: Minister Sprawiedliwości może zawrzeć z odpowiednim organem państwa wydania orzeczenia porozumienie, w którym ustalony zostanie podział uzyskanych kwot. Paragraf 3 określa mechanizm techniczny takiego podziału - jeżeli porozumienie zostało zawarte, sąd, na wezwanie właściwego sądu lub innego organu państwa wydania orzeczenia, przekazuje całość albo część ściągniętej kwoty, zgodnie z treścią porozumienia. Przepis nie tworzy zatem samodzielnego roszczenia państwa obcego o zwrot pieniędzy, lecz uzależnia przekazanie środków od uprzedniego porozumienia zawartego na szczeblu Ministra Sprawiedliwości.

Kiedy przepis ma zastosowanie

Norma z art. 611fi. KPK znajduje zastosowanie dopiero na końcowym etapie postępowania wykonawczego, gdy orzeczenie państwa obcego zostało już w Polsce przyjęte do wykonania i faktycznie doszło do uzyskania określonej sumy pieniędzy. Warunkiem stosowania § 1 jest to, aby chodziło o orzeczenie wskazane w art. 611ff § 1 KPK, czyli objęte trybem współpracy opisanym w tych przepisach. Przepis nie ma znaczenia dla samego badania dopuszczalności wykonania orzeczenia ani dla praw osoby, wobec której orzeczenie jest wykonywane - dotyczy wyłącznie rozliczenia uzyskanych środków. Zastosowanie § 2 i § 3 wymaga dodatkowego elementu, jakim jest istnienie porozumienia między Ministrem Sprawiedliwości a właściwym organem państwa wydania orzeczenia, oraz wezwania ze strony tego państwa.

Przykład

Sąd w Polsce przyjmuje do wykonania orzeczenie wydane przez organ innego państwa i w toku egzekucji ściąga od osoby zobowiązanej określoną sumę pieniężną. W braku jakiegokolwiek porozumienia kwota ta w całości staje się dochodem budżetu państwa polskiego i nie jest przekazywana za granicę. Jeżeli jednak Minister Sprawiedliwości zawarł wcześniej z organem państwa wydania orzeczenia porozumienie przewidujące podział uzyskanych środków, to po otrzymaniu wezwania od właściwego sądu lub innego organu tego państwa polski sąd przekazuje umówioną część kwoty. Zakres przekazania - całość albo część - wynika wyłącznie z treści zawartego porozumienia.

Częste nieporozumienia

Pierwszym błędem jest założenie, że pieniądze ściągnięte w Polsce automatycznie trafiają do państwa, które wydało orzeczenie; art. 611fi. § 1 KPK stanowi odwrotnie. Drugim jest przekonanie, że sąd może samodzielnie zdecydować o przekazaniu środków za granicę - podstawą jest porozumienie zawarte przez Ministra Sprawiedliwości. Po trzecie, przepis nie przewiduje obowiązku zawarcia porozumienia, lecz jedynie taką możliwość. Wreszcie warto pamiętać, że przepis nie wpływa na sytuację prawną osoby zobowiązanej, która i tak spełnia świadczenie w tej samej wysokości. W sprawie indywidualnej warto skonsultować się z prawnikiem.