Ustawa z dnia 6 czerwca 1997 r. - Kodeks postępowania karnego.
Aktualizacja: 19 sierpnia 2026
Jeżeli skazany prawomocnym wyrokiem albo wobec którego prawomocnie orzeczono środek, opuści terytorium państwa skazania, udając się na terytorium państwa, którego jest obywatelem, zanim odbędzie orzeczoną karę albo zanim zostanie wykonany orzeczony wobec niego środek, przepisy niniejszego rozdziału stosuje się odpowiednio. Przepisów art. 611b § 1 pkt 3 oraz § 2 pkt 2 nie stosuje się.
Art. 611e KPK odnosi się do sytuacji, w której osoba skazana prawomocnym wyrokiem albo osoba, wobec której prawomocnie orzeczono środek, opuszcza terytorium państwa skazania i udaje się na terytorium państwa, którego jest obywatelem, zanim odbędzie orzeczoną karę albo zanim orzeczony wobec niej środek zostanie wykonany. Przepis nakazuje w takim wypadku stosować odpowiednio przepisy rozdziału Kodeksu postępowania karnego dotyczącego przejęcia i przekazania orzeczeń do wykonania. Jednocześnie art. 611e KPK wyraźnie wyłącza stosowanie art. 611b § 1 pkt 3 oraz art. 611b § 2 pkt 2, czyli tych przesłanek odmowy, które w opisanej sytuacji byłyby bezprzedmiotowe. Norma ma zatem charakter techniczny i porządkujący: rozszerza mechanizm współpracy międzynarodowej na przypadki, w których skazany sam znalazł się poza państwem skazania.
Zastosowanie art. 611e KPK wymaga spełnienia kilku warunków łącznie. Po pierwsze, musi istnieć prawomocne rozstrzygnięcie - wyrok skazujący albo prawomocne orzeczenie środka. Po drugie, kara lub środek nie zostały jeszcze wykonane, w całości lub w części. Po trzecie, skazany opuścił terytorium państwa, w którym zapadło orzeczenie, i przebywa na terytorium państwa swojego obywatelstwa. Przepis nie różnicuje przy tym powodów wyjazdu: może to być zarówno świadome uchylanie się od wykonania kary, jak i wyjazd z innych przyczyn. Skutkiem jest odpowiednie, a więc uwzględniające specyfikę sytuacji, stosowanie zasad przejęcia orzeczenia do wykonania.
Obywatel polski został prawomocnie skazany za granicą na karę pozbawienia wolności, jednak przed rozpoczęciem jej odbywania wrócił do Polski i tu zamieszkał. Państwo skazania zwraca się o wykonanie kary w Polsce, ponieważ skazany przebywa w państwie swojego obywatelstwa. Dzięki art. 611e KPK do takiej sprawy stosuje się odpowiednio przepisy o przejęciu orzeczenia do wykonania, mimo że skazany nie został przekazany w trybie typowej procedury. Sąd bada wówczas dopuszczalność przejęcia, pomijając te przesłanki odmowy, których stosowanie zostało wyłączone.
Pierwszym błędem jest przekonanie, że sam wyjazd do państwa obywatelstwa oznacza uwolnienie się od skutków prawomocnego wyroku. Art. 611e KPK prowadzi do wniosku przeciwnego: stwarza podstawę do uruchomienia mechanizmu wykonania orzeczenia w państwie pobytu. Drugim nieporozumieniem jest utożsamianie tej procedury z ekstradycją - przejęcie wykonania orzeczenia to odrębna instytucja, która nie polega na wydaniu osoby. Trzeci błąd to zakładanie, że wyłączenie art. 611b § 1 pkt 3 i § 2 pkt 2 oznacza brak jakiejkolwiek kontroli sądu; pozostałe przesłanki odmowy nadal podlegają badaniu. Warto też pamiętać, że przepis odnosi się zarówno do kar, jak i do środków orzeczonych prawomocnie. W sprawie indywidualnej, zwłaszcza gdy dotyczy ona wykonania kary orzeczonej za granicą, warto skonsultować się z prawnikiem.
To wyjaśnienie ma charakter informacyjny i nie stanowi porady prawnej. W sprawach indywidualnych skonsultuj się z profesjonalnym prawnikiem.
Nie. Art. 611e KPK przewiduje, że w takiej sytuacji stosuje się odpowiednio przepisy o przejęciu orzeczenia do wykonania, co może prowadzić do wykonania kary w państwie obywatelstwa skazanego.
Nie. Przepis odnosi się zarówno do kar orzeczonych prawomocnym wyrokiem, jak i do prawomocnie orzeczonych środków, które nie zostały jeszcze wykonane.
Nie. Przejęcie wykonania orzeczenia polega na wykonaniu kary lub środka w państwie pobytu skazanego, a nie na wydaniu osoby innemu państwu.
Wyłączono stosowanie art. 611b § 1 pkt 3 oraz art. 611b § 2 pkt 2, czyli wskazanych tam przesłanek odmowy, które w tej sytuacji byłyby bezprzedmiotowe.
Tak. Poza przesłankami wyraźnie wyłączonymi w art. 611e KPK pozostałe warunki i przesłanki odmowy nadal podlegają ocenie sądu.
Wyroki i postanowienia sądów, które powołują ten przepis.
Powiadomimy Cię, gdy pojawią się nowe orzeczenia lub nowelizacje.
Skorzystaj z naszego asystenta AI, który wyjaśni Ci ten przepis prostym językiem.
Zapytaj AI