Art. 577d.

Co stanowi przepis

Art. 577d KPK reguluje obowiązek informacyjny organów ścigania wobec Prokuratury Europejskiej. Zgodnie z § 1 Policja oraz inne organy postępowania przygotowawczego przekazują niezwłocznie do właściwego biura delegowanego prokuratora europejskiego informację o podejrzeniu popełnienia przestępstwa, które pozostaje we właściwości Prokuratury Europejskiej zgodnie z rozporządzeniem 2017/1939. Paragraf 2 rozszerza ten obowiązek na sytuacje, w których charakter sprawy ujawnia się dopiero później: jeżeli już po wszczęciu postępowania okaże się, że dotyczy ono przestępstwa objętego właściwością Prokuratury Europejskiej, informacja o sprawie także musi zostać przekazana niezwłocznie. Przepis posługuje się pojęciem "niezwłocznie", co oznacza działanie bez nieuzasadnionej zwłoki, a nie w dowolnie wybranym momencie. Adresatem informacji jest właściwe biuro delegowanego prokuratora europejskiego, a nie dowolna jednostka prokuratury krajowej.

Kiedy przepis ma zastosowanie

Norma z art. 577d KPK znajduje zastosowanie wtedy, gdy organ ścigania poweźmie podejrzenie popełnienia czynu należącego do zakresu właściwości Prokuratury Europejskiej wyznaczonego rozporządzeniem 2017/1939. Chodzi więc o kategorię spraw określoną w prawie unijnym, do której odsyła sam przepis, a nie o dowolne przestępstwo o wątku zagranicznym. Obowiązek powstaje zarówno na etapie czynności poprzedzających formalne wszczęcie postępowania (§ 1), jak i w toku już prowadzonego postępowania przygotowawczego, gdy taka właściwość ujawni się dopiero w trakcie gromadzenia materiału (§ 2). Adresatami normy są Policja oraz inne organy postępowania przygotowawczego, a zatem także pozostałe służby wyposażone w kompetencje procesowe. Przekazanie informacji jest czynnością obligatoryjną, niezależną od oceny organu co do celowości takiego kroku.

Przykład

Funkcjonariusze prowadzą czynności w sprawie rozliczenia dotacji, w której część środków pochodzi z funduszy Unii Europejskiej, i ustalają, że dokumentacja rozliczeniowa mogła zostać sfałszowana. W toku analizy okazuje się, że czyn odpowiada kategorii przestępstw objętych właściwością Prokuratury Europejskiej wskazaną w rozporządzeniu 2017/1939. W takiej sytuacji organ nie czeka na zakończenie własnych ustaleń ani na formalne postanowienia kończące etap sprawdzeń, lecz niezwłocznie przekazuje informację do właściwego biura delegowanego prokuratora europejskiego. Jeżeli ten sam wniosek pojawiłby się dopiero po wszczęciu śledztwa, obowiązek pozostaje aktualny na podstawie § 2.

Częste nieporozumienia

Pierwszym błędem jest traktowanie art. 577d KPK jako podstawy automatycznego przekazania całej sprawy - przepis mówi o przekazaniu informacji, a decyzje co do dalszego prowadzenia postępowania zapadają w trybie przewidzianym w rozporządzeniu 2017/1939. Drugim nieporozumieniem jest przekonanie, że informację przekazuje się dopiero po zebraniu pełnego materiału dowodowego; ustawa wymaga działania niezwłocznego już przy podejrzeniu. Trzecim jest zawężanie obowiązku wyłącznie do Policji, podczas gdy przepis obejmuje również inne organy postępowania przygotowawczego. Zdarza się także mylenie właściwości Prokuratury Europejskiej z ogólnymi zasadami współpracy międzynarodowej w sprawach karnych. W sprawie indywidualnej warto skonsultować się z prawnikiem, który oceni okoliczności konkretnego postępowania.