Ustawa z dnia 6 czerwca 1997 r. - Kodeks postępowania karnego.

Art. 396a.

Aktualizacja: 19 sierpnia 2026

§ 1.Jeżeli dopiero w toku rozprawy ujawnią się istotne braki postępowania przygotowawczego, a ich usunięcie przez sąd uniemożliwiałoby wydanie prawidłowego orzeczenia w rozsądnym terminie, zaś przeszkód tych nie można usunąć, stosując przepis art. 396, sąd może przerwać albo odroczyć rozprawę, zakreślając oskarżycielowi publicznemu termin do przedstawienia dowodów, których przeprowadzenie pozwoliłoby na usunięcie dostrzeżonych braków.

§ 2.Oskarżyciel publiczny w celu zebrania dowodów, o których mowa w § 1, może przedsięwziąć osobiście, a prokurator także zlecić Policji dokonanie niezbędnych czynności dowodowych.

§ 3.Oskarżyciel publiczny w wypadku niemożności dotrzymania zakreślonego terminu może zwrócić się do sądu o jego przedłużenie.

§ 4.Jeżeli oskarżyciel publiczny w wyznaczonym terminie nie przedstawi stosownych dowodów, sąd rozstrzyga na korzyść oskarżonego wątpliwości wynikające z nieprzeprowadzenia tych dowodów.

Wyjaśnienie przepisu

Co dokładnie stanowi przepis

Art. 396a KPK reguluje sposób reakcji sądu na istotne braki postępowania przygotowawczego, które ujawnią się dopiero podczas rozprawy. Zgodnie z § 1 sąd może przerwać albo odroczyć rozprawę i wyznaczyć oskarżycielowi publicznemu termin na przedstawienie określonych dowodów. Dowody te mają umożliwić usunięcie zauważonych braków. Przepis wymaga, aby samodzielne usunięcie tych braków przez sąd uniemożliwiałoby wydanie prawidłowego orzeczenia w rozsądnym terminie. Wskazuje też, że przeszkód nie można wcześniej usunąć przez zastosowanie art. 396 KPK.

Kiedy przepis ma zastosowanie

Art. 396a KPK może zostać zastosowany wyłącznie wtedy, gdy braki ujawnią się w toku rozprawy. Muszą to być braki istotne, a więc takie, które według oceny sądu mają znaczenie dla prawidłowego rozstrzygnięcia sprawy. Przepis nie nakazuje przerwania ani odroczenia rozprawy w każdej takiej sytuacji, ponieważ posługuje się zwrotem „sąd może”. Po wyznaczeniu terminu oskarżyciel publiczny może sam podjąć niezbędne czynności dowodowe, a prokurator może także zlecić ich dokonanie Policji. Jeżeli oskarżyciel publiczny nie jest w stanie dotrzymać wyznaczonego terminu, § 3 pozwala mu zwrócić się do sądu o jego przedłużenie.

Przykład w codziennej sytuacji

Przykładowo podczas rozprawy może ujawnić się, że dla usunięcia istotnego braku potrzebny jest dowód, którego nie zebrano w postępowaniu przygotowawczym. Sąd ocenia wtedy, czy przeprowadzenie tego dowodu przez sąd spowodowałoby, że wydanie prawidłowego orzeczenia nie nastąpiłoby w rozsądnym terminie. Jeżeli spełnione są także pozostałe warunki z art. 396a § 1 KPK, sąd może przerwać albo odroczyć rozprawę i wskazać oskarżycielowi publicznemu termin na przedstawienie dowodu. Oskarżyciel publiczny podejmuje następnie czynności potrzebne do zebrania dowodu i przedstawia go sądowi w zakreślonym terminie.

Częste nieporozumienia lub błędy

Art. 396a KPK nie oznacza, że każdy brak dowodowy automatycznie prowadzi do odroczenia rozprawy. Konieczne jest łączne spełnienie przesłanek wskazanych w § 1, w tym istotność braku oraz niemożność zastosowania art. 396 KPK. Błędem jest także uznanie, że niedotrzymanie terminu przez oskarżyciela publicznego zawsze przesądza o określonym rozstrzygnięciu sprawy. § 4 stanowi natomiast, że sąd rozstrzyga na korzyść oskarżonego wątpliwości wynikające z nieprzeprowadzenia wymaganych dowodów. W indywidualnej sprawie warto skonsultować się z prawnikiem.

To wyjaśnienie ma charakter informacyjny i nie stanowi porady prawnej. W sprawach indywidualnych skonsultuj się z profesjonalnym prawnikiem.

Najczęściej zadawane pytania

Czy sąd musi odroczyć rozprawę na podstawie art. 396a KPK?

Nie. Przepis stanowi, że sąd może przerwać albo odroczyć rozprawę, jeżeli zostały spełnione wskazane w nim warunki.

Kto ma zebrać dowody po wyznaczeniu terminu przez sąd?

Dowody przedstawia oskarżyciel publiczny. Może on podjąć czynności osobiście, a prokurator może zlecić niezbędne czynności dowodowe Policji.

Czy oskarżyciel publiczny może poprosić o dłuższy termin?

Tak. Jeżeli nie może dotrzymać wyznaczonego terminu, może zwrócić się do sądu o jego przedłużenie.

Co się dzieje, gdy oskarżyciel publiczny nie przedstawi dowodów w terminie?

Sąd rozstrzyga na korzyść oskarżonego wątpliwości wynikające z nieprzeprowadzenia tych dowodów.

Orzeczenia do tego artykułu

Wyroki i postanowienia sądów, które powołują ten przepis.

Obserwuj zmiany tego artykułu

Powiadomimy Cię, gdy pojawią się nowe orzeczenia lub nowelizacje.

Co oznacza ten artykuł?

Skorzystaj z naszego asystenta AI, który wyjaśni Ci ten przepis prostym językiem.

Zapytaj AI