Ustawa z dnia 6 czerwca 1997 r. - Kodeks postępowania karnego.

Art. 324.

Aktualizacja: 19 sierpnia 2026

§ 1.Jeżeli zostanie ustalone, że podejrzany dopuścił się czynu w stanie niepoczytalności, a istnieją podstawy do zastosowania środków zabezpieczających, prokurator po zamknięciu śledztwa kieruje sprawę do sądu z wnioskiem o umorzenie postępowania i zastosowanie środków zabezpieczających. Przepis art. 321 stosuje się odpowiednio.

§ 1a.Do wniosku, o którym mowa w § 1, stosuje się odpowiednio art. 331 § 1 i 4, art. 332, art. 333 § 1–3 i art. 334 § 1, a przekazując wniosek do sądu, prokurator informuje o tym ujawnionego pokrzywdzonego.

§ 2.Jeżeli sąd nie znajduje podstaw do uwzględnienia wniosku, o którym mowa w § 1, przekazuje sprawę prokuratorowi do dalszego prowadzenia.

§ 3.Na postanowienie sądu przysługuje zażalenie.

Wyjaśnienie przepisu

Co dokładnie stanowi przepis

Art. 324 KPK reguluje sposób postępowania prokuratora, gdy ustalono, że podejrzany dopuścił się czynu w stanie niepoczytalności. Warunkiem skierowania sprawy do sądu jest także istnienie podstaw do zastosowania środków zabezpieczających. Po zamknięciu śledztwa prokurator kieruje wówczas do sądu wniosek o umorzenie postępowania i zastosowanie tych środków. Przepis przewiduje odpowiednie stosowanie art. 321 KPK. Zgodnie z § 1a do takiego wniosku stosuje się odpowiednio wskazane przepisy dotyczące aktu oskarżenia, a prokurator ma poinformować o przekazaniu wniosku ujawnionego pokrzywdzonego.

Kiedy przepis ma zastosowanie

Art. 324 KPK znajduje zastosowanie w postępowaniu przygotowawczym prowadzonym przez prokuratora, po zamknięciu śledztwa. Muszą wystąpić łącznie dwie przesłanki: ustalenie, że podejrzany dopuścił się czynu w stanie niepoczytalności, oraz podstawy do zastosowania środków zabezpieczających. Przepis nie stanowi, że samo ustalenie niepoczytalności zawsze prowadzi do skierowania wniosku do sądu. Konieczne jest również istnienie podstaw do zastosowania środków zabezpieczających. Jeżeli sąd nie znajdzie podstaw do uwzględnienia wniosku, przekazuje sprawę prokuratorowi do dalszego prowadzenia.

Przykład codziennego zastosowania

W śledztwie dotyczącym uszkodzenia mienia ustalono, że podejrzany dopuścił się czynu w stanie niepoczytalności. Zebrany materiał wskazuje także na podstawy do zastosowania wobec niego środków zabezpieczających. Po zamknięciu śledztwa prokurator nie kieruje aktu oskarżenia, lecz składa do sądu wniosek przewidziany w art. 324 § 1 KPK i informuje o tym ujawnionego pokrzywdzonego. Jeżeli sąd uzna, że wniosek nie ma podstaw, przekaże sprawę prokuratorowi do dalszego prowadzenia.

Częste nieporozumienia lub błędy przy stosowaniu przepisu

Wniosek prokuratora z art. 324 KPK nie jest tożsamy z rozstrzygnięciem sądu o umorzeniu postępowania i zastosowaniu środków zabezpieczających. O tym, czy wniosek zostanie uwzględniony, rozstrzyga sąd. Błędem jest także przyjęcie, że przepis określa rodzaj każdego możliwego środka zabezpieczającego, ponieważ jego treść wskazuje przede wszystkim procedurę skierowania wniosku. Nie można również pomijać obowiązku poinformowania ujawnionego pokrzywdzonego o przekazaniu wniosku do sądu. Na postanowienie sądu przysługuje zażalenie. W indywidualnej sprawie warto skonsultować się z prawnikiem.

To wyjaśnienie ma charakter informacyjny i nie stanowi porady prawnej. W sprawach indywidualnych skonsultuj się z profesjonalnym prawnikiem.

Najczęściej zadawane pytania

Kiedy prokurator składa wniosek na podstawie art. 324 KPK?

Po zamknięciu śledztwa, gdy ustalono, że podejrzany dopuścił się czynu w stanie niepoczytalności i istnieją podstawy do zastosowania środków zabezpieczających.

Czy prokurator sam umarza postępowanie na podstawie art. 324 KPK?

Nie. Prokurator kieruje do sądu wniosek o umorzenie postępowania i zastosowanie środków zabezpieczających.

Co dzieje się, gdy sąd nie uwzględni wniosku prokuratora?

Sąd przekazuje sprawę prokuratorowi do dalszego prowadzenia. Wynika to z art. 324 § 2 KPK.

Czy pokrzywdzony jest informowany o wniosku do sądu?

Tak. Przekazując wniosek do sądu, prokurator informuje o tym ujawnionego pokrzywdzonego.

Czy na postanowienie sądu w sprawie wniosku przysługuje środek zaskarżenia?

Tak. Art. 324 § 3 KPK przewiduje zażalenie na postanowienie sądu.

Orzeczenia do tego artykułu

Wyroki i postanowienia sądów, które powołują ten przepis.

Obserwuj zmiany tego artykułu

Powiadomimy Cię, gdy pojawią się nowe orzeczenia lub nowelizacje.

Co oznacza ten artykuł?

Skorzystaj z naszego asystenta AI, który wyjaśni Ci ten przepis prostym językiem.

Zapytaj AI