Ustawa z dnia 6 czerwca 1997 r. - Kodeks postępowania karnego.

Art. 323.

Aktualizacja: 19 sierpnia 2026

§ 1.W razie umorzenia śledztwa prokurator wydaje postanowienie co do dowodów rzeczowych stosownie do przepisów art. 230–233.

§ 2.Na postanowienie, o którym mowa w § 1, przysługuje zażalenie podejrzanemu, pokrzywdzonemu i osobie, od której przedmioty te odebrano lub która zgłosiła do nich roszczenie.

§ 3.Po uprawomocnieniu się postanowienia o umorzeniu śledztwa prokurator, w razie istnienia podstaw określonych w art. 45a Kodeksu karnego lub w art. 43 § 1 i 2, art. 43a oraz art. 47 § 4 Kodeksu karnego skarbowego, występuje do sądu z wnioskiem o orzeczenie przepadku. Z takim wnioskiem prokurator może wystąpić również w wypadku umorzenia postępowania wobec niewykrycia sprawcy przestępstwa, przestępstwa skarbowego lub wykroczenia skarbowego, o ile przepis przewiduje orzeczenie przepadku.

Wyjaśnienie przepisu

Co dokładnie stanowi przepis

Art. 323 KPK reguluje, co powinno nastąpić z dowodami rzeczowymi, gdy prokurator umarza śledztwo. W takiej sytuacji prokurator wydaje odrębne postanowienie dotyczące tych przedmiotów, stosując przepisy art. 230-233 KPK. Przepis nie przesądza samodzielnie, jaka dokładnie ma być treść rozstrzygnięcia wobec każdego dowodu rzeczowego, lecz odsyła w tym zakresie do wskazanych regulacji. Art. 323 KPK określa także, kto może zaskarżyć postanowienie dotyczące dowodów rzeczowych oraz kiedy prokurator występuje do sądu z wnioskiem o orzeczenie przepadku.

Kiedy przepis ma zastosowanie

Podstawowym warunkiem zastosowania art. 323 § 1 KPK jest umorzenie śledztwa. Po wydaniu postanowienia o umorzeniu prokurator powinien rozstrzygnąć o dowodach rzeczowych pozostających w sprawie. Na takie postanowienie zażalenie przysługuje podejrzanemu, pokrzywdzonemu, osobie, od której przedmioty odebrano, a także osobie zgłaszającej do nich roszczenie. Zgodnie z art. 323 § 3 KPK, po uprawomocnieniu się umorzenia śledztwa prokurator występuje do sądu o przepadek, jeżeli istnieją podstawy wskazane w przepisach Kodeksu karnego albo Kodeksu karnego skarbowego wymienionych w tym paragrafie.

Przykład zastosowania

W toku śledztwa zabezpieczono przedmiot należący do osoby, która twierdzi, że nie ma on związku z czynem będącym przedmiotem postępowania. Następnie prokurator umarza śledztwo i wydaje postanowienie odnoszące się do zabezpieczonego przedmiotu na zasadach wynikających z art. 230-233 KPK. Osoba, od której przedmiot odebrano, może wnieść zażalenie na to postanowienie, podobnie jak osoba zgłaszająca do niego roszczenie. Jeżeli natomiast po uprawomocnieniu się umorzenia istnieją ustawowe podstawy przepadku, prokurator kieruje do sądu odpowiedni wniosek.

Częste nieporozumienia lub błędy

Art. 323 KPK nie oznacza, że każde umorzenie śledztwa automatycznie prowadzi do przepadku przedmiotów. Wniosek o przepadek wymaga istnienia podstaw określonych w przepisach wskazanych w art. 323 § 3 KPK, a o przepadku orzeka sąd. Błędem jest także przyjmowanie, że prawo do zażalenia ma wyłącznie podejrzany lub pokrzywdzony, ponieważ przepis obejmuje również osobę, od której przedmioty odebrano, oraz osobę zgłaszającą do nich roszczenie. Art. 323 KPK dotyczy rozstrzygnięcia o dowodach rzeczowych w związku z umorzeniem śledztwa, a nie wszystkich decyzji podejmowanych w postępowaniu karnym.

W indywidualnej sprawie warto skonsultować się z prawnikiem.

To wyjaśnienie ma charakter informacyjny i nie stanowi porady prawnej. W sprawach indywidualnych skonsultuj się z profesjonalnym prawnikiem.

Najczęściej zadawane pytania

Kto może złożyć zażalenie na decyzję o dowodach rzeczowych?

Zażalenie przysługuje podejrzanemu, pokrzywdzonemu, osobie, od której przedmioty odebrano, oraz osobie zgłaszającej do nich roszczenie.

Czy po umorzeniu śledztwa prokurator musi rozstrzygnąć o dowodach rzeczowych?

Tak. Art. 323 § 1 KPK stanowi, że w razie umorzenia śledztwa prokurator wydaje postanowienie co do dowodów rzeczowych.

Czy prokurator sam orzeka przepadek przedmiotu?

Nie. Jeżeli istnieją wskazane w ustawie podstawy przepadku, prokurator po uprawomocnieniu się umorzenia występuje do sądu z wnioskiem o jego orzeczenie.

Czy niewykrycie sprawcy wyklucza przepadek?

Nie zawsze. Art. 323 § 3 KPK pozwala prokuratorowi wystąpić o przepadek także przy umorzeniu postępowania z powodu niewykrycia sprawcy, jeżeli przepis przewiduje orzeczenie przepadku.

Orzeczenia do tego artykułu

Wyroki i postanowienia sądów, które powołują ten przepis.

Obserwuj zmiany tego artykułu

Powiadomimy Cię, gdy pojawią się nowe orzeczenia lub nowelizacje.

Co oznacza ten artykuł?

Skorzystaj z naszego asystenta AI, który wyjaśni Ci ten przepis prostym językiem.

Zapytaj AI