Co dokładnie stanowi przepis
Art. 166 KPK odnosi się do akt sprawy, która nie została prawomocnie ukończona. Przepis przewiduje dwie sytuacje: akt nie można odtworzyć w ogóle albo udało się je odtworzyć tylko częściowo. W obu przypadkach nakazuje powtórzenie czynności procesowych, ale wyłącznie w zakresie niezbędnym do dalszego prowadzenia postępowania. Nie oznacza to automatycznego ponowienia wszystkich wcześniejszych działań, lecz uzupełnienie tego, czego brak uniemożliwia kontynuowanie sprawy. Istotą tej normy jest zapewnienie, aby postępowanie mogło toczyć się dalej mimo braku całości lub części akt.
Kiedy przepis ma zastosowanie
Regulacja z art. 166 KPK ma zastosowanie wtedy, gdy sprawa nie jest jeszcze prawomocnie zakończona, a jej akt nie da się odtworzyć albo odtworzenie obejmuje jedynie część dokumentacji. Przepis nie wskazuje przyczyn, dla których akta nie mogą zostać odtworzone, ani nie opisuje sposobu ich odtwarzania. Znaczenie ma sam rezultat: całkowity brak możliwości odtworzenia albo istnienie akt odtworzonych niepełnie. Konieczne jest wtedy ustalenie, jakie czynności procesowe trzeba powtórzyć, aby możliwe było dalsze prowadzenie postępowania. Zakres powtórzenia ma być ograniczony do tego, co rzeczywiście niezbędne, a nie wykraczać poza potrzebę kontynuowania sprawy.
Przykład codziennego zastosowania
W toku nieprawomocnie zakończonej sprawy okazuje się, że część jej akt nie została skutecznie odtworzona. Brakująca część dotyczy czynności procesowej, bez której nie można dalej prowadzić postępowania na podstawie dostępnych materiałów. Zgodnie z art. 166 KPK należy powtórzyć tę czynność w takim zakresie, w jakim jest to potrzebne do dalszego biegu sprawy. Przepis nie wymaga jednak powtarzania tych czynności, których przebieg i rezultat zostały zachowane albo odtworzone w sposób wystarczający.
Częste nieporozumienia lub błędy przy stosowaniu przepisu
Błędem byłoby przyjęcie, że art. 166 KPK dotyczy każdej sprawy, w której wystąpił problem z dokumentacją. Z treści przepisu wynika bowiem, że chodzi o sprawę prawomocnie nieukończoną oraz o brak możliwości odtworzenia akt w całości lub ich odtworzenie jedynie częściowe. Nie można też wyprowadzać z tego przepisu obowiązku powtórzenia całego postępowania, ponieważ ustawa mówi o zakresie niezbędnym do jego kontynuowania. Artykuł nie określa również konkretnych rodzajów czynności, które zawsze należy ponowić, gdyż zależy to od tego, czego brakuje w danej sprawie. W indywidualnej sprawie warto skonsultować się z prawnikiem.
To wyjaśnienie ma charakter informacyjny i nie stanowi porady prawnej. W sprawach indywidualnych skonsultuj się z profesjonalnym prawnikiem.