Ustawa z dnia 6 czerwca 1997 r. - Kodeks postępowania karnego.

Art. 142.

Aktualizacja: 19 sierpnia 2026

Doręczenie bez zachowania przepisów niniejszego rozdziału uważa się za dokonane, jeżeli osoba, dla której pismo było przeznaczone, oświadczy, że pismo to otrzymała.

Wyjaśnienie przepisu

Co dokładnie stanowi przepis

Art. 142 KPK dotyczy sytuacji, w której doręczenie pisma nastąpiło bez zachowania przepisów rozdziału regulującego doręczenia. Przepis przewiduje jednak, że takie doręczenie uważa się za dokonane, jeżeli osoba, dla której pismo było przeznaczone, oświadczy, że je otrzymała. Decydujące znaczenie ma więc oświadczenie adresata o faktycznym otrzymaniu pisma. Artykuł nie usuwa naruszenia zasad doręczenia, lecz określa jego skutek w postaci uznania doręczenia za dokonane. Norma odnosi się do konkretnego pisma oraz konkretnej osoby, do której było ono skierowane.

Kiedy przepis ma zastosowanie

Regulacja z art. 142 KPK znajduje zastosowanie wtedy, gdy przy doręczaniu nie zachowano przepisów właściwego rozdziału Kodeksu postępowania karnego. Samo stwierdzenie uchybienia nie wystarcza jeszcze do zastosowania tego przepisu. Konieczne jest również oświadczenie osoby, dla której pismo było przeznaczone, że pismo otrzymała. Adresatem musi być zatem osoba wskazana jako odbiorca danego pisma, a nie dowolna osoba mająca z nim kontakt. Art. 142 KPK nie określa dodatkowych warunków dotyczących treści takiego oświadczenia ani nie wskazuje odrębnie skutków innych nieprawidłowości związanych z pismem.

Przykład codziennego zastosowania

Osoba uczestnicząca w postępowaniu karnym otrzymuje pismo, choć sposób jego przekazania nie odpowiada wszystkim zasadom doręczeń przewidzianym w Kodeksie postępowania karnego. Następnie osoba ta oświadcza, że pismo faktycznie do niej dotarło. W takim układzie art. 142 KPK pozwala uznać doręczenie za dokonane mimo wcześniejszego niezachowania przepisów rozdziału o doręczeniach. Znaczenie ma przy tym oświadczenie adresata o otrzymaniu właśnie tego pisma, a nie wyłącznie przypuszczenie, że mógł zapoznać się z jego treścią.

Częste nieporozumienia lub błędy

Częstym nieporozumieniem jest uznawanie, że każda nieprawidłowość przy doręczeniu automatycznie powoduje bezskuteczność doręczenia. Art. 142 KPK przewiduje wyjątek oparty na oświadczeniu osoby, dla której pismo było przeznaczone. Innym błędem jest utożsamianie faktycznego posiadania pisma przez kogokolwiek z oświadczeniem adresata wymaganym przez przepis. Z treści art. 142 KPK wynika, że istotne jest oświadczenie właściwej osoby o otrzymaniu pisma. W indywidualnej sprawie warto skonsultować się z prawnikiem.

To wyjaśnienie ma charakter informacyjny i nie stanowi porady prawnej. W sprawach indywidualnych skonsultuj się z profesjonalnym prawnikiem.

Najczęściej zadawane pytania

Czy doręczenie niezgodne z przepisami zawsze jest nieskuteczne?

Nie. Art. 142 KPK stanowi, że doręczenie uważa się za dokonane, jeżeli adresat oświadczy, że otrzymał pismo.

Kto musi oświadczyć, że otrzymał pismo?

Oświadczenie musi złożyć osoba, dla której dane pismo było przeznaczone. Przepis odnosi się więc do jego adresata.

Czy samo otrzymanie pisma wystarcza według art. 142 KPK?

Przepis wskazuje na oświadczenie adresata, że pismo otrzymał. Sama wiedza innych osób o przekazaniu pisma nie została w tym artykule wskazana jako wystarczająca.

Czy art. 142 KPK naprawia każde uchybienie w postępowaniu?

Nie. Przepis dotyczy skutku doręczenia pisma bez zachowania przepisów rozdziału o doręczeniach, gdy adresat potwierdzi jego otrzymanie.

Czy art. 142 KPK określa termin na złożenie oświadczenia?

Treść tego artykułu nie wskazuje odrębnego terminu na złożenie oświadczenia. Reguluje jedynie uznanie doręczenia za dokonane po oświadczeniu adresata.

Orzeczenia do tego artykułu

Wyroki i postanowienia sądów, które powołują ten przepis.

Obserwuj zmiany tego artykułu

Powiadomimy Cię, gdy pojawią się nowe orzeczenia lub nowelizacje.

Co oznacza ten artykuł?

Skorzystaj z naszego asystenta AI, który wyjaśni Ci ten przepis prostym językiem.

Zapytaj AI