Co stanowi przepis
Art. 983 KPC reguluje sytuację, w której pierwsza licytacja nieruchomości w postępowaniu egzekucyjnym nie doprowadziła do jej sprzedaży. Przepis przewiduje, że jeżeli nikt nie zgłosił wniosku o przejęcie nieruchomości na podstawie artykułu poprzedzającego albo gdy przedmiotem egzekucji nie jest nieruchomość rolna, komornik wyznacza drugą licytację. Wyznaczenie drugiej licytacji nie następuje jednak z urzędu - konieczny jest wniosek wierzyciela, który w ten sposób decyduje o dalszym prowadzeniu egzekucji z nieruchomości. Na drugiej licytacji cena wywołania jest niższa niż na pierwszej i wynosi dwie trzecie sumy oszacowania. Przepis wyraźnie zastrzega, że jest to cena najniższa, za którą można nabyć nieruchomość, co oznacza, że poniżej tego progu skuteczne przybicie nie jest możliwe.
Kiedy przepis ma zastosowanie
Norma z art. 983 KPC znajduje zastosowanie po bezskutecznym przebiegu pierwszej licytacji, czyli wtedy, gdy nie doszło do sprzedaży nieruchomości licytantowi. Pierwszą przesłanką jest brak wniosku o przejęcie nieruchomości przez uprawniony podmiot w trybie przepisu poprzedzającego, druga zaś dotyczy przypadków, gdy egzekwowany składnik majątku w ogóle nie jest nieruchomością rolną, a więc mechanizm przejęcia go nie obejmuje. Drugim warunkiem formalnym jest złożenie przez wierzyciela wniosku o wyznaczenie kolejnego terminu licytacji. Jeżeli wierzyciel takiego wniosku nie złoży, komornik nie wyznaczy drugiego terminu, a postępowanie egzekucyjne z nieruchomości może zostać umorzone na zasadach ogólnych. Przepis ma zatem charakter zarówno proceduralny, jak i ochronny - wyznacza dolną granicę ceny sprzedaży.
Przykład
Wierzyciel prowadzi egzekucję z lokalu mieszkalnego dłużnika, którego suma oszacowania wynosi 300 000 zł. Na pierwszej licytacji cena wywołania jest wyższa i żaden licytant nie przystępuje do przetargu, wskutek czego licytacja kończy się bez skutku. Wierzyciel, chcąc kontynuować egzekucję, składa do komornika wniosek o wyznaczenie drugiej licytacji, a komornik wyznacza jej termin, ustalając cenę wywołania na 200 000 zł, czyli dwie trzecie sumy oszacowania. Oferta poniżej tej kwoty nie może zostać przyjęta, nawet jeśli byłaby to jedyna oferta zgłoszona podczas przetargu.
Częste nieporozumienia
Najczęstszym błędem jest przekonanie, że po nieudanej pierwszej licytacji komornik automatycznie wyznacza kolejny termin - art. 983 KPC wymaga inicjatywy wierzyciela. Drugim nieporozumieniem jest mylenie ceny wywołania z ceną nabycia: dwie trzecie sumy oszacowania to jedynie próg, od którego rozpoczyna się przetarg, a rzeczywista cena sprzedaży może być wyższa. Nietrafne jest też przekonanie, że na drugiej licytacji nieruchomość można kupić za dowolnie niską kwotę - ustawa wyraźnie zakazuje nabycia poniżej wskazanego progu. Dłużnicy z kolei niekiedy zakładają, że obniżenie ceny wywołania oznacza obniżenie ich zadłużenia, co nie jest prawdą. W sprawie indywidualnej, zwłaszcza gdy dotyczy ona konkretnego postępowania egzekucyjnego, warto skonsultować się z prawnikiem.
To wyjaśnienie ma charakter informacyjny i nie stanowi porady prawnej. W sprawach indywidualnych skonsultuj się z profesjonalnym prawnikiem.