PrawMi

Ustawa z dnia 17 listopada 1964 r. - Kodeks postępowania cywilnego.

Art. 931.

Aktualizacja: 18 sierpnia 2026

  • Treść przepisu
  • Wyjaśnienie
  • 10 orzeczeń

§ 1.Zajętą nieruchomość pozostawia się w zarządzie dłużnika, do którego stosuje się wówczas przepisy o zarządcy.

§ 2.Jeżeli prawidłowe sprawowanie zarządu tego wymaga, sąd odejmie dłużnikowi zarząd i ustanowi innego zarządcę; to samo dotyczy ustanowionego zarządcy.

§ 3.Sąd oddali wniosek o ustanowienie innego zarządcy, jeżeli sprawowanie zarządu wymaga kosztów, na których pokrycie nie wystarczają na razie dochody bieżące, a wnioskodawca nie złoży w ciągu tygodnia kwoty wyznaczonej przez sąd.

§ 4.Jeżeli dłużnik, któremu odjęto zarząd, w chwili zajęcia korzystał z pomieszczeń w zajętej nieruchomości, należy mu je pozostawić. Sąd może jednak na wniosek wierzyciela zarządzić odebranie pomieszczeń, jeżeli dłużnik lub jego domownik przeszkadza zarządcy w wykonywaniu zarządu. Zarządca może zatrudniać dłużnika i jego rodzinę za wynagrodzeniem, które ustali sąd.

Ten przepis w Twojej sprawie

Odpowiedź z cytowanymi przepisami i sygnaturami orzeczeń, bez zakładania konta.

Częste pytania:

Orzecznictwo do tego przepisu

Wyroki i postanowienia, w których sąd powołał ten przepis.

II CSK 213/08Wydział II

Przelew praw dzierżawy a egzekucja - wyrok SN z 2008 r.

Fragment uzasadnienia

… co następuje. Zarzuty podniesione w skardze kasacyjnej zasługują na uwzględnienie. Wbrew stanowisku orzekających w sprawie Sądów brak podstaw prawnych do takiej interpretacji art. 931 i 936 k.p.c., która wykluczałaby przelew wierzytelności i przejęcie długów z umowy dzierżawy nieruchomości zajętej w postępowaniu egzekucyjnym. Trafnie Sąd II instancji wskazał, że przepis art. 936 k.p.c. stanowi rozsądny kompromis, który…
Czytaj orzeczenie
I Ns 337/21Sąd powszechny

I Ns 337/21

Fragment uzasadnienia

… z art. 1007 k.p.c. gdy przedmiotem zarządu jest ułamkowa część nieruchomości, zarządca działa tylko w granicach uprawnień dłużnika jako współwłaściciela. Jak z kolei wynika z art. 931 § 1 k.p.c. w zw. z art. 1004 k.p.c. , zajętą nieruchomość pozostawia się w zarządzie dłużnika, do którego stosuje się wówczas przepisy o zarządcy. Stosownie do § 2 art. 931 k.p.c. , jeżeli prawidłowe sprawowanie zarządu tego wymaga, sąd…
Czytaj orzeczenie
II Ca 223/22Sąd powszechny

II Ca 223/22

Fragment uzasadnienia

… pozostawił bowiem po sobie żonę i dwoje dzieci – wnioskodawcę i uczestników postępowania , należących do pierwszej grupy spadkobierców ustawowych , o czym stanowi przepis art. 931 §1 k.p.c. Oznacza to, że rodzeństwo w takim przypadku , a H. K. jest siostrą zmarłego, nie ma statusu uczestnika postępowania . Po drugie nie ma ona też statusu osoby zainteresowanej, o czym stanowi przepis art. 510 k.p.c. , bowiem po pierwsze…
  • testament
Czytaj orzeczenie
II Ca 130/20Sąd Okręgowy w Poznaniu

II Ca 130/20

Fragment uzasadnienia

… po T. W. (1) . Jako jej córka należy do kategorii osób wymienionych w art. 991 § 1 k.c. , tj. zstępnych, którzy byliby powołani do spadku z mocy ustawy - na podstawie art. 931 § 1 k.c. Powódka wykazała, że w momencie otwarcia spadku była osobą trwale niezdolną do pracy. Ze złożonych przez powódkę dokumentów wynika, że jest ona osobą ubezwłasnowolnioną i niezdolną do samodzielnej egzystencji, wymagającą stałej opieki osób…
  • zachowek
Czytaj orzeczenie

Wyświetlone orzeczenia: 4

PrawMi zestawi linię orzeczniczą do art. 931: co sądy przyjmują zgodnie, a w czym się różnią.

Podsumuj orzecznictwo

Wyjaśnienie przepisu

Co stanowi przepis

Art. 931 KPC reguluje kwestię zarządu nieruchomością, która została zajęta w toku egzekucji. Zasadą wyrażoną w § 1 jest pozostawienie zajętej nieruchomości w zarządzie samego dłużnika, przy czym od tego momentu stosuje się do niego przepisy o zarządcy. Oznacza to, że dłużnik nie traci automatycznie faktycznego władztwa nad nieruchomością, ale jego pozycja zmienia się: działa on w granicach wyznaczonych przepisami o zarządzie, a nie jako swobodny właściciel. Paragraf 2 przewiduje, że jeżeli prawidłowe sprawowanie zarządu tego wymaga, sąd odejmie dłużnikowi zarząd i ustanowi innego zarządcę, a ta sama możliwość dotyczy zarządcy już ustanowionego. Paragraf 3 nakazuje sądowi oddalić wniosek o ustanowienie innego zarządcy, gdy zarząd wymaga kosztów, na których pokrycie nie wystarczają na razie dochody bieżące, a wnioskodawca nie złoży w ciągu tygodnia kwoty wyznaczonej przez sąd. Paragraf 4 chroni natomiast dłużnika, któremu odjęto zarząd, w zakresie pomieszczeń, z których korzystał w chwili zajęcia.

Kiedy przepis ma zastosowanie

Przepis znajduje zastosowanie po dokonaniu zajęcia nieruchomości w egzekucji, czyli wtedy, gdy nieruchomość jest już objęta postępowaniem egzekucyjnym i musi być na bieżąco zarządzana. Chodzi o czynności zwykłego utrzymania: dbanie o stan techniczny, pobieranie czynszów, ponoszenie niezbędnych wydatków. Odjęcie zarządu dłużnikowi nie następuje automatycznie ani jako sankcja, lecz wtedy, gdy wymaga tego prawidłowe sprawowanie zarządu, na przykład przy zaniedbaniach lub braku rzetelnego rozliczania dochodów. Art. 931 § 3 KPC zabezpiecza z kolei sytuację, w której zarząd byłby kosztowny, a nieruchomość nie przynosi wystarczających dochodów bieżących - wtedy ciężar zaliczkowania kosztów spoczywa na wnioskodawcy.

Przykład

Wierzyciel doprowadził do zajęcia kamienicy dłużnika, w której znajduje się kilka wynajmowanych lokali. Początkowo zarząd sprawuje sam dłużnik, ale okazuje się, że nie prowadzi rozliczeń czynszów i nie usuwa awarii instalacji, przez co stan budynku się pogarsza. Wierzyciel składa wniosek o ustanowienie innego zarządcy, a sąd - uznając, że prawidłowy zarząd tego wymaga - odejmuje dłużnikowi zarząd. Ponieważ dłużnik w chwili zajęcia mieszkał w jednym z lokali, pomieszczenie to zostaje mu pozostawione, chyba że będzie utrudniał zarządcy wykonywanie obowiązków.

Częste nieporozumienia

Pierwszym błędem jest przekonanie, że zajęcie nieruchomości oznacza natychmiastową utratę możliwości korzystania z niej. Drugim - założenie, że wystarczy sam wniosek wierzyciela, aby zmienić zarządcę; sąd bada, czy wymaga tego prawidłowe sprawowanie zarządu. Trzecim nieporozumieniem jest pomijanie warunku z § 3, przez co wnioskodawca traci szansę na ustanowienie zarządcy wskutek niezłożenia w ciągu tygodnia wyznaczonej kwoty. Wreszcie odebranie dłużnikowi pomieszczeń nie jest regułą, lecz wyjątkiem uzależnionym od przeszkadzania zarządcy przez dłużnika lub domownika.

W indywidualnej sprawie dotyczącej zarządu zajętą nieruchomością warto skonsultować się z prawnikiem.

To wyjaśnienie ma charakter informacyjny i nie stanowi porady prawnej. W sprawach indywidualnych skonsultuj się z profesjonalnym prawnikiem.

Najczęściej zadawane pytania

Czy po zajęciu nieruchomości dłużnik nadal nią zarządza?

Tak, zgodnie z art. 931 § 1 KPC zajętą nieruchomość co do zasady pozostawia się w zarządzie dłużnika. Stosuje się wtedy do niego przepisy o zarządcy.

Kiedy sąd odbiera dłużnikowi zarząd nieruchomością?

Wtedy, gdy wymaga tego prawidłowe sprawowanie zarządu. Sąd ustanawia wówczas innego zarządcę, a tak samo może postąpić wobec już ustanowionego zarządcy.

Co się dzieje, gdy dochody z nieruchomości nie pokrywają kosztów zarządu?

Sąd oddali wniosek o ustanowienie innego zarządcy, jeżeli wnioskodawca nie złoży w ciągu tygodnia kwoty wyznaczonej przez sąd na pokrycie tych kosztów.

Czy dłużnik może zostać usunięty z zajmowanych pomieszczeń?

Pomieszczenia, z których korzystał w chwili zajęcia, należy mu pozostawić. Sąd może jednak na wniosek wierzyciela zarządzić ich odebranie, jeżeli dłużnik lub domownik przeszkadza zarządcy.

Czy zarządca może zatrudnić dłużnika przy nieruchomości?

Tak, art. 931 § 4 KPC dopuszcza zatrudnienie dłużnika i jego rodziny przez zarządcę. Wynagrodzenie za taką pracę ustala sąd.

Obserwuj zmiany tego artykułu

Powiadomimy Cię, gdy pojawią się nowe orzeczenia lub nowelizacje.

Potrzebujesz analizy tego przepisu w konkretnej sprawie?

Odpowiedź z powołaniem przepisów i sygnatur orzeczeń, każdą pozycję sprawdzisz w źródle.

Zapytaj o art. 931
← Wróć do pełnej ustawy