Co stanowi przepis
Art. 867(3) KPC reguluje dwie techniczne, ale bardzo praktyczne kwestie przebiegu licytacji ruchomości zajętych w postępowaniu egzekucyjnym. Po pierwsze, w § 1 ustala dolną granicę tak zwanego postąpienia, czyli minimalnej kwoty, o którą kolejna oferta musi przewyższać ofertę wcześniejszą. Zasadą jest, że postąpienie nie może być niższe niż pięć procent ceny wywołania, a jeżeli wartość szacunkowa ruchomości przekracza sto tysięcy złotych - nie mniej niż jeden procent ceny wywołania, przy czym wynik zaokrągla się wzwyż do pełnych złotych. Po drugie, § 2 przesądza, że oferta licytanta przestaje go wiązać z chwilą, gdy inny uczestnik zaoferuje cenę wyższą. Przepis nie określa górnej granicy postąpienia, więc licytant może podbić cenę o kwotę znacznie wyższą niż ustawowe minimum.
Kiedy ma zastosowanie
Norma znajduje zastosowanie w toku sprzedaży licytacyjnej ruchomości prowadzonej przez komornika, zarówno w licytacji tradycyjnej, jak i - odpowiednio - w trybie elektronicznym. Punktem odniesienia dla obliczenia minimalnego postąpienia jest zawsze cena wywołania ogłoszona dla danej licytacji, a nie cena aktualnie osiągnięta w toku przebicia. O tym, czy stosuje się próg pięcioprocentowy czy jednoprocentowy, decyduje wartość szacunkowa ruchomości ustalona przy zajęciu lub w wyniku oszacowania. Reguła z § 2 działa automatycznie: nie wymaga żadnego oświadczenia licytanta ani decyzji komornika, a wiążąca pozostaje wyłącznie oferta najwyższa w danym momencie.
Przykład
Komornik wystawia na licytację maszynę stolarską o wartości szacunkowej 40 000 zł, z ceną wywołania wynoszącą 30 000 zł. Minimalne postąpienie wynosi wówczas pięć procent tej kwoty, czyli 1500 zł, więc pierwsza skuteczna oferta powyżej ceny wywołania to 31 500 zł. Jeżeli kolejny licytant zaoferuje 33 000 zł, wcześniejsza oferta 31 500 zł przestaje wiązać swojego autora i osoba ta nie musi jej podtrzymywać. Gdyby natomiast przedmiotem licytacji była koparka o wartości szacunkowej 250 000 zł, próg minimalnego postąpienia obniżyłby się do jednego procenta ceny wywołania, co ułatwia stopniowe podbijanie ceny przy drogich ruchomościach.
Częste nieporozumienia
Najczęstszym błędem jest liczenie postąpienia od bieżącej, już podbitej ceny zamiast od ceny wywołania - art. 867(3) KPC jednoznacznie wskazuje cenę wywołania jako podstawę. Drugim nieporozumieniem jest przekonanie, że próg jednoprocentowy zależy od ceny wywołania; w rzeczywistości decyduje wartość szacunkowa ruchomości przekraczająca sto tysięcy złotych. Zdarza się też błędne założenie, że raz złożona oferta wiąże licytanta aż do zakończenia przetargu - § 2 przesądza, że przestaje ona wiązać z chwilą złożenia oferty wyższej. Nie należy wreszcie mylić minimalnego postąpienia z ustawowym minimum ceny nabycia, które wynika z odrębnych przepisów o cenie wywołania.
W indywidualnej sprawie związanej z udziałem w licytacji lub kwestionowaniem jej przebiegu warto skonsultować się z prawnikiem.
To wyjaśnienie ma charakter informacyjny i nie stanowi porady prawnej. W sprawach indywidualnych skonsultuj się z profesjonalnym prawnikiem.
