Co stanowi przepis
Art. 820(2) KPC dotyczy egzekucji prowadzonej na podstawie szczególnego tytułu wykonawczego, jakim jest zaopatrzone w klauzulę wykonalności orzeczenie sądu wydane w europejskim postępowaniu w sprawie drobnych roszczeń. Paragraf 1 przewiduje, że sąd może na wniosek dłużnika zawiesić postępowanie egzekucyjne także wtedy, gdy taka możliwość wynika z przepisów rozporządzenia nr 861/2007. Oznacza to, że obok krajowych podstaw zawieszenia egzekucji dłużnik zyskuje dodatkową, unijną podstawę wniosku. Paragraf 2 daje sądowi dwa kolejne narzędzia: ograniczenie egzekucji do środków zabezpieczających albo uzależnienie wykonania tytułu od złożenia przez wierzyciela stosownego zabezpieczenia, o ile przewiduje to wskazane rozporządzenie. Orzekając o ograniczeniu egzekucji do środków zabezpieczających, sąd sam określa sposób zabezpieczenia, stosując odpowiednio przepisy o sposobach zabezpieczenia roszczeń w postępowaniu zabezpieczającym. Na postanowienie sądu wydane w tym trybie przysługuje zażalenie.
Kiedy przepis ma zastosowanie
Przepis znajduje zastosowanie wyłącznie w egzekucji opartej na orzeczeniu wydanym w europejskim postępowaniu w sprawie drobnych roszczeń, a więc w sprawach transgranicznych o niewielkiej wartości przedmiotu sporu, prowadzonych według reguł unijnych. Konieczne jest, aby orzeczenie zostało zaopatrzone w klauzulę wykonalności i stanowiło tytuł wykonawczy w rozumieniu Kodeksu postępowania cywilnego. Sąd działa tu wyłącznie na wniosek dłużnika, nie zaś z urzędu, co oznacza, że bierność dłużnika wyklucza zastosowanie art. 820(2) KPC. Podstawą merytoryczną rozstrzygnięcia są przesłanki wynikające z rozporządzenia nr 861/2007, typowo związane z zakwestionowaniem orzeczenia w państwie jego wydania lub z wnioskiem o ponowne zbadanie sprawy. Wybór między zawieszeniem, ograniczeniem egzekucji a uzależnieniem jej od zabezpieczenia należy do sądu i zależy od okoliczności konkretnej sprawy.
Przykład
Przedsiębiorca z Polski został pozwany przez kontrahenta z innego państwa członkowskiego o zapłatę kwoty odpowiadającej drobnemu roszczeniu i przegrał sprawę w europejskim postępowaniu uproszczonym. Wierzyciel uzyskał klauzulę wykonalności i wszczął egzekucję z rachunku bankowego dłużnika. Dłużnik, który zainicjował przewidzianą w rozporządzeniu procedurę kwestionowania orzeczenia, składa do sądu wniosek o zawieszenie egzekucji, ewentualnie o ograniczenie jej do środków zabezpieczających. Sąd może wówczas postanowić, że zamiast przekazania pieniędzy wierzycielowi środki zostaną jedynie zajęte i zablokowane do czasu zakończenia procedury, albo uzależnić wypłatę od złożenia przez wierzyciela zabezpieczenia.
Częste nieporozumienia
Najczęstszym błędem jest przekonanie, że wniosek z art. 820(2) KPC prowadzi do umorzenia egzekucji lub podważenia samego roszczenia - przepis dotyczy wyłącznie tymczasowego wstrzymania albo złagodzenia skutków egzekucji. Drugim nieporozumieniem jest oczekiwanie, że sąd zadziała z urzędu; bez wniosku dłużnika postępowanie toczy się normalnie. Mylone bywa też ograniczenie egzekucji do środków zabezpieczających ze zwolnieniem majątku spod zajęcia - majątek nadal pozostaje zajęty, lecz nie następuje zaspokojenie wierzyciela. Warto pamiętać, że na postanowienie sądu przysługuje zażalenie, więc rozstrzygnięcie nie jest ostateczne. W indywidualnej sprawie warto skonsultować się z prawnikiem, który oceni podstawy wniosku i przygotuje właściwe pismo.
To wyjaśnienie ma charakter informacyjny i nie stanowi porady prawnej. W sprawach indywidualnych skonsultuj się z profesjonalnym prawnikiem.