Ustawa z dnia 17 listopada 1964 r. - Kodeks postępowania cywilnego.
Aktualizacja: 18 sierpnia 2026
Przepis § 1 artykułu poprzedzającego stosuje się odpowiednio do nabywcy przedsiębiorstwa lub gospodarstwa rolnego, jeżeli tytuł egzekucyjny stał się prawomocny przed nabyciem.
Odpowiedź z cytowanymi przepisami i sygnaturami orzeczeń, bez zakładania konta.
Częste pytania:
Wyroki i postanowienia, w których sąd powołał ten przepis.
Streszczenie
Sąd Okręgowy w Olsztynie uznał, że powód nie miał legitymacji czynnej do wytoczenia powództwa przeciwegzekucyjnego, bo w trybie art. 840 § 1 pkt 2 k.p.c. może je wnieść wyłącznie dłużnik. W efekcie apelacja pozwanej została uwzględniona, a powództwo oddalone. Orzeczenie jest ważne, bo jasno potwierdza, kto może skutecznie kwestionować…
Fragment uzasadnienia
… powódki skierowane przeciwko obu pozwanym jest uzasadnione co do zasady na podstawie art. 471 k.c. i art. 474 k.c. w zw. z art. 822 k.c. i art. 366 k.c. Zgodnie z art. 789 § 3 k.c. przewoźnik, który z tytułu swej solidarnej odpowiedzialności za cały przewóz zapłacił odszkodowanie, ma zwrotne roszczenie do przewoźnika ponoszącego odpowiedzialność za okoliczności, z których szkoda wynikła. Sąd przyjął, że na datę orzekania o…
Wyświetlone orzeczenia: 4
PrawMi zestawi linię orzeczniczą do art. 789: co sądy przyjmują zgodnie, a w czym się różnią.
Podsumuj orzecznictwoArt. 789 KPC nakazuje odpowiednie stosowanie art. 788 § 1 KPC do nabywcy przedsiębiorstwa lub gospodarstwa rolnego. Artykuł 788 § 1 KPC dotyczy sytuacji, w której po powstaniu tytułu egzekucyjnego (albo w toku sprawy jeszcze przed jego wydaniem) uprawnienie lub obowiązek przechodzi na inną osobę - wówczas sąd nadaje klauzulę wykonalności na rzecz tej osoby albo przeciwko niej, o ile przejście zostanie wykazane dokumentem urzędowym lub prywatnym z podpisem urzędowo poświadczonym. Art. 789 KPC rozciąga ten mechanizm na przypadek szczególny: nabycie przedsiębiorstwa lub gospodarstwa rolnego. Warunkiem jest to, aby tytuł egzekucyjny stał się prawomocny przed nabyciem. Dzięki temu wierzyciel nie musi ponownie pozywać nabywcy, lecz może uzyskać klauzulę wykonalności przeciwko niemu w postępowaniu klauzulowym.
Przepis znajduje zastosowanie, gdy przedmiotem obrotu jest zorganizowana całość, czyli przedsiębiorstwo lub gospodarstwo rolne, a nie pojedynczy składnik majątku. Konieczne jest istnienie tytułu egzekucyjnego, który uzyskał prawomocność jeszcze przed dokonaniem nabycia - jest to warunek wyraźnie sformułowany w treści art. 789 KPC. Wierzyciel musi ponadto wykazać fakt nabycia w sposób przewidziany w art. 788 § 1 KPC, a więc dokumentem urzędowym albo prywatnym z podpisem urzędowo poświadczonym. Sąd w postępowaniu o nadanie klauzuli bada te formalne przesłanki, a nie zasadność samego roszczenia, które zostało już przesądzone prawomocnym orzeczeniem. Odesłanie ma charakter "odpowiedni", co oznacza konieczność uwzględnienia specyfiki nabycia zorganizowanego zespołu składników.
Przedsiębiorca prowadzący piekarnię przegrał proces o zapłatę należności wobec dostawcy mąki, a wyrok stał się prawomocny w marcu. W czerwcu sprzedał całe przedsiębiorstwo innej osobie, przenosząc na nią zakład, wyposażenie, umowy i klientelę. Dostawca, dysponując aktem notarialnym potwierdzającym nabycie przedsiębiorstwa, może wystąpić do sądu o nadanie klauzuli wykonalności przeciwko nabywcy na podstawie art. 789 KPC w związku z art. 788 § 1 KPC. Nie musi wytaczać nowego powództwa, ponieważ ustawa pozwala rozszerzyć wykonalność istniejącego tytułu na nabywcę.
Najczęstszym błędem jest pomijanie warunku czasowego: jeżeli tytuł egzekucyjny uprawomocnił się dopiero po nabyciu przedsiębiorstwa, art. 789 KPC nie znajdzie zastosowania. Drugim nieporozumieniem jest przekonanie, że przepis obejmuje każde nabycie majątku dłużnika - tymczasem dotyczy on wyłącznie przedsiębiorstwa lub gospodarstwa rolnego jako całości. Mylnie zakłada się też, że wystarczy zwykła umowa pisemna; wymagany jest dokument urzędowy lub prywatny z podpisem urzędowo poświadczonym. Wreszcie postępowanie klauzulowe nie służy ponownemu badaniu istnienia długu - obrona nabywcy odbywa się w innych trybach przewidzianych przez ustawę. W sprawie indywidualnej warto skonsultować się z prawnikiem, który oceni konkretne dokumenty i okoliczności nabycia.
To wyjaśnienie ma charakter informacyjny i nie stanowi porady prawnej. W sprawach indywidualnych skonsultuj się z profesjonalnym prawnikiem.
Nie, jeżeli spełnione są warunki z art. 789 KPC. Wierzyciel może wystąpić o nadanie klauzuli wykonalności przeciwko nabywcy na podstawie już istniejącego tytułu egzekucyjnego.
Wtedy art. 789 KPC nie ma zastosowania, ponieważ przepis wymaga, aby tytuł egzekucyjny stał się prawomocny przed nabyciem.
Przez odesłanie do art. 788 § 1 KPC wymagany jest dokument urzędowy albo dokument prywatny z podpisem urzędowo poświadczonym.
Nie. Art. 789 KPC dotyczy nabycia przedsiębiorstwa lub gospodarstwa rolnego, a więc zorganizowanej całości, a nie poszczególnych składników majątku.
Nie, sąd sprawdza jedynie przesłanki formalne nadania klauzuli. Kwestionowanie samego obowiązku odbywa się w odrębnych trybach przewidzianych w Kodeksie postępowania cywilnego.
Powiadomimy Cię, gdy pojawią się nowe orzeczenia lub nowelizacje.
Odpowiedź z powołaniem przepisów i sygnatur orzeczeń, każdą pozycję sprawdzisz w źródle.
Zapytaj o art. 789