Co stanowi przepis
Art. 767(3a) KPC porządkuje przebieg kontroli postanowień wydawanych przez referendarza sądowego w postępowaniu egzekucyjnym. Paragraf 1 przesądza, że samo wniesienie skargi na takie postanowienie nie powoduje utraty jego mocy - orzeczenie referendarza pozostaje w obrocie prawnym do czasu rozpoznania skargi przez sąd. Paragraf 2 wprowadza zakaz ponownego wydania przez referendarza postanowienia na podstawie art. 398(22) § 4 KPC, jeżeli na wcześniejsze postanowienie oparte na tej samej podstawie wniesiono skargę. Paragraf 3 wskazuje natomiast, że sąd rozpoznaje skargę w składzie jednego sędziego, działając jako sąd drugiej instancji, i po jej rozpoznaniu albo utrzymuje zaskarżone postanowienie w mocy, albo je zmienia, stosując odpowiednio przepisy o zażaleniu.
Kiedy przepis ma zastosowanie
Przepis znajduje zastosowanie wtedy, gdy w postępowaniu egzekucyjnym określone czynności wykonuje referendarz sądowy i wydaje postanowienie, które podlega zaskarżeniu skargą. Warunkiem uruchomienia mechanizmu z art. 767(3a) KPC jest skuteczne wniesienie skargi przez uprawniony podmiot, najczęściej wierzyciela, dłużnika lub inną osobę, której praw dotyczy rozstrzygnięcie. Norma z § 1 ma znaczenie porządkowe: przesądza, że skarga nie działa automatycznie kasatoryjnie, co odróżnia ten model kontroli od rozwiązań, w których zaskarżenie samo w sobie usuwa orzeczenie z obrotu. Paragraf 3 określa z kolei tryb rozpoznania sprawy przez sąd, przy czym odpowiednie stosowanie przepisów o zażaleniu oznacza sięganie do regulacji zażaleniowych z uwzględnieniem odrębności skargi.
Przykład
Komornik prowadzi egzekucję z wynagrodzenia za pracę, a referendarz sądowy wydaje postanowienie dotyczące kwestii poddanej jego kompetencji. Dłużnik, nie zgadzając się z rozstrzygnięciem, wnosi skargę w ustawowym terminie. Mimo wniesienia skargi postanowienie referendarza nie traci mocy i wywołuje skutki do czasu rozpoznania sprawy przez sąd. Sąd, orzekając jednoosobowo jako sąd drugiej instancji, może to postanowienie utrzymać w mocy albo je zmienić, stosując odpowiednio przepisy o zażaleniu.
Częste nieporozumienia
Najczęstszym błędem jest założenie, że wniesienie skargi automatycznie "unieważnia" postanowienie referendarza albo wstrzymuje jego skutki - art. 767(3a) § 1 KPC wprost temu przeczy. Drugim nieporozumieniem jest przekonanie, że sąd rozpoznający skargę prowadzi sprawę od nowa jak sąd pierwszej instancji; przepis wskazuje, że sąd działa jako sąd drugiej instancji i orzeka w składzie jednego sędziego. Uczestnicy bywają też zaskoczeni katalogiem rozstrzygnięć: sąd utrzymuje postanowienie w mocy albo je zmienia. Nie należy wreszcie pomijać § 2, który wyklucza ponowne wydanie przez referendarza postanowienia na podstawie art. 398(22) § 4 KPC w opisanej tam sytuacji. W konkretnej, indywidualnej sprawie warto skonsultować się z prawnikiem, który oceni okoliczności i terminy procesowe.
To wyjaśnienie ma charakter informacyjny i nie stanowi porady prawnej. W sprawach indywidualnych skonsultuj się z profesjonalnym prawnikiem.