Art. 694⁷.

Co stanowi przepis

Art. 694(7) KPC reguluje sposób zakończenia postępowania odwoławczego w sprawach rejestrowych dotyczących wpisu do Krajowego Rejestru Sądowego. Zgodnie z jego treścią, jeżeli sąd drugiej instancji uzna środek odwoławczy za zasadny, nie orzeka co do istoty sprawy w miejsce sądu rejestrowego, lecz uchyla zaskarżone orzeczenie i przekazuje sprawę do ponownego rozpoznania. Przepis wprowadza zatem model kasatoryjny: rozstrzygnięcie merytoryczne o wpisie pozostaje kompetencją sądu rejestrowego, który prowadzi rejestr. Druga część normy nakłada na sąd rejestrowy dwa obowiązki przy ponownym rozpoznaniu sprawy: związanie wskazaniami sądu drugiej instancji oraz uwzględnienie aktualnego stanu rejestru. Ten drugi element jest istotny, ponieważ rejestr jest zbiorem dynamicznym i w czasie trwania postępowania odwoławczego mogły w nim zajść zmiany.

Kiedy przepis ma zastosowanie

Przepis stosuje się wyłącznie w postępowaniu rejestrowym i tylko wtedy, gdy orzeczenie dotyczy wpisu do Krajowego Rejestru Sądowego, a więc również wykreślenia lub zmiany danych ujawnionych w rejestrze. Warunkiem jego uruchomienia jest uwzględnienie środka odwoławczego, czyli uznanie przez sąd drugiej instancji, że zaskarżone orzeczenie było wadliwe. Jeżeli środek odwoławczy zostaje oddalony, art. 694(7) KPC nie znajduje zastosowania, ponieważ orzeczenie sądu rejestrowego pozostaje w mocy. Norma dotyczy zarówno sytuacji, w której sąd rejestrowy odmówił wpisu, jak i tej, w której wpisu dokonał wbrew stanowisku uczestnika kwestionującego rozstrzygnięcie.

Przykład

Spółka z ograniczoną odpowiedzialnością składa wniosek o ujawnienie w KRS zmiany składu zarządu po podjęciu uchwały zgromadzenia wspólników. Sąd rejestrowy oddala wniosek, uznając, że dokumentacja jest niekompletna, a spółka wnosi apelację, powołując się na błędną ocenę złożonych dokumentów. Sąd drugiej instancji podziela argumentację spółki, jednak nie dokonuje wpisu samodzielnie - uchyla postanowienie i zwraca sprawę sądowi rejestrowemu. Sąd rejestrowy, rozpoznając sprawę ponownie, kieruje się wskazaniami sądu odwoławczego, ale bada także, czy w międzyczasie w rejestrze nie ujawniono kolejnych zmian dotyczących zarządu, które mogą wpłynąć na treść wpisu.

Częste nieporozumienia

Najczęstszym błędem jest oczekiwanie, że sąd drugiej instancji sam dokona wpisu lub nakaże jego dokonanie w określonej treści. Art. 694(7) KPC wyklucza takie rozwiązanie: rola sądu odwoławczego kończy się na uchyleniu orzeczenia i wskazaniach co do dalszego postępowania. Drugim nieporozumieniem jest przekonanie, że po uchyleniu orzeczenia sąd rejestrowy ocenia sprawę według stanu rejestru z dnia pierwotnego rozstrzygnięcia - przepis wyraźnie nakazuje uwzględnić stan aktualny. Bywa też mylnie przyjmowane, że wskazania sądu drugiej instancji mają charakter jedynie sugestii, podczas gdy sąd rejestrowy jest nimi związany. Nie oznacza to jednak automatycznego uwzględnienia wniosku, ponieważ ponowne badanie sprawy obejmuje wszystkie przesłanki wpisu. W sprawie indywidualnej, zwłaszcza gdy w grę wchodzą terminy i skutki ujawnienia danych, warto skonsultować się z prawnikiem.