Ustawa z dnia 17 listopada 1964 r. - Kodeks postępowania cywilnego.

Art. 507.

Aktualizacja: 18 sierpnia 2026

  • Treść przepisu
  • Wyjaśnienie
  • 10 orzeczeń

Sprawy należące do postępowania nieprocesowego rozpoznają sądy rejonowe, z wyjątkiem spraw, dla których zastrzeżona jest właściwość sądów okręgowych.

Ten przepis w Twojej sprawie

Odpowiedź z cytowanymi przepisami i sygnaturami orzeczeń, bez zakładania konta.

Częste pytania:

Orzecznictwo do tego przepisu

Wyroki i postanowienia, w których sąd powołał ten przepis.

I Ns 564/20Sąd powszechny

I Ns 564/20

  • uzgodnienie treści księgi wieczystej z rzeczywistym stanem prawnym
  • zniesienie współwłasności
Czytaj orzeczenie
II Ca 861/19Sąd Okręgowy w Piotrkowie Trybunalskim

II Ca 861/19

Fragment uzasadnienia

… prawa do sprawiedliwego i jawnego rozpatrzenia sprawy bez nieuzasadnionej zwłoki przez właściwy, niezależny, bezstronny i niezawisły sąd; 2) art. 17 pkt 4 k.p.c. oraz art. 507 k.p.c. poprzez niewłaściwe rozpoznanie sprawy przez sąd rejonowy w sytuacji, gdy sprawy, w których sprawy o prawa majątkowe, w których wartość przedmiotu sporu przewyższa 75.000 złotych powinien rozpoznawać sąd okręgowy; 3) art. 233 § 1 i 2 k.p.c.…
I ACa 133/20Sąd Apelacyjny w Poznaniu

I ACa 133/20

Fragment uzasadnienia

… nie zawiera regulacji rozstrzygania o wspólnym prawie autorskim, jednak przyjmuje się, że do rozpoznania sprawy na podstawie art. 9 ust. 3 pr. aut. należy stosować przepisy art. 507 oraz art. 611–616 k.p.c. Sprawa będzie się zatem toczyć w trybie nieprocesowym (D. Flisak [w:] Prawo autorskie..., red. D. Flisak, 2015, art. 9, s. 179). Przemawia za tym zarówno odesłanie do regulacji Kodeksu cywilnego dotyczących…
I C 618/12Sąd Rejonowy w Legionowie

I C 618/12

Fragment uzasadnienia

… uprawnionemu, zajęte pieniądze składa się na rachunek depozytowy Ministra Finansów, a zajęte papiery wartościowe sąd składa w banku, jest przepisem szczególnym w stosunku do art. 507 i 692–694 k.p.c. , odnoszących się do złożenia przedmiotu świadczenia do depozytu sądowego jako instytucji prawa materialnego, podczas gdy złożenie do depozytu pieniędzy zajętych w trybie art. 747 k.p.c. jest instytucją procesową mającą na celu…
  • pozbawienie wykonalności tytułu wykonawczego
Czytaj orzeczenie

Wyświetlone orzeczenia: 4

PrawMi zestawi linię orzeczniczą do art. 507: co sądy przyjmują zgodnie, a w czym się różnią.

Podsumuj orzecznictwo

Wyjaśnienie przepisu

Co dokładnie stanowi przepis

Art. 507 KPC ustanawia ogólną zasadę właściwości rzeczowej w postępowaniu nieprocesowym. Zgodnie z jego treścią sprawy należące do tego trybu rozpoznają co do zasady sądy rejonowe. Wyjątkiem są jedynie te sprawy, dla których odrębny przepis zastrzega właściwość sądów okręgowych. Konstrukcja przepisu opiera się więc na relacji reguła - wyjątek: sąd rejonowy jest sądem domyślnym, a właściwość sądu okręgowego wymaga wyraźnej podstawy ustawowej. Oznacza to, że jeżeli ustawodawca nie przewidział szczególnego rozwiązania, wniosek w sprawie nieprocesowej należy skierować do sądu rejonowego.

Kiedy przepis ma zastosowanie

Przepis stosuje się wyłącznie do spraw rozpoznawanych w postępowaniu nieprocesowym, czyli w trybie, w którym zamiast powoda i pozwanego występuje wnioskodawca i uczestnicy postępowania. Chodzi o sprawy inicjowane wnioskiem, a nie pozwem, w których sąd rozstrzyga postanowieniem. Art. 507 KPC odpowiada wyłącznie na pytanie o właściwość rzeczową, a więc o to, jakiego szczebla sąd ma sprawę rozpoznać. Nie rozstrzyga natomiast o właściwości miejscowej, czyli o tym, który konkretnie sąd rejonowy w kraju jest właściwy - tę kwestię regulują odrębne przepisy dotyczące poszczególnych rodzajów spraw. Zasada z art. 507 KPC ma charakter porządkowy i pozwala szybko ustalić punkt wyjścia przy kierowaniu wniosku.

Przykład zastosowania

Osoba, po której zmarł krewny, chce uzyskać sądowe stwierdzenie nabycia spadku i zastanawia się, gdzie złożyć wniosek. Sprawa o stwierdzenie nabycia spadku jest rozpoznawana w postępowaniu nieprocesowym, a żaden przepis nie zastrzega dla niej właściwości sądu okręgowego. W konsekwencji, zgodnie z regułą z art. 507 KPC, wniosek trafia do sądu rejonowego, a dopiero przepisy o właściwości miejscowej wskazują, do którego konkretnie sądu rejonowego należy go skierować. Podobnie będzie w sprawach o zniesienie współwłasności czy o ustanowienie służebności, o ile ustawa nie stanowi inaczej.

Częste nieporozumienia

Pierwszym błędem jest przekonanie, że o właściwości sądu w postępowaniu nieprocesowym decyduje wartość przedmiotu sprawy, tak jak bywa to w procesie. Art. 507 KPC nie odwołuje się do żadnych progów kwotowych - nawet sprawa dotycząca majątku o znacznej wartości pozostaje we właściwości sądu rejonowego, jeśli przepis szczególny nie stanowi inaczej. Drugim nieporozumieniem jest mylenie właściwości rzeczowej z miejscową i uznanie, że art. 507 KPC pozwala wybrać dowolny sąd rejonowy. Trzecim błędem jest zakładanie, że skoro sprawa jest skomplikowana, powinien ją rozpoznać sąd okręgowy - o wyjątku decyduje wyłącznie wyraźne zastrzeżenie ustawowe, a nie ocena stopnia trudności sprawy. Warto też pamiętać, że złożenie wniosku do sądu niewłaściwego nie przekreśla sprawy, ponieważ Kodeks przewiduje mechanizm przekazania jej sądowi właściwemu. W sprawie indywidualnej, zwłaszcza przy wątpliwościach co do trybu i sądu, warto skonsultować się z prawnikiem.

To wyjaśnienie ma charakter informacyjny i nie stanowi porady prawnej. W sprawach indywidualnych skonsultuj się z profesjonalnym prawnikiem.

Najczęściej zadawane pytania

Który sąd rozpoznaje sprawy w postępowaniu nieprocesowym?

Zgodnie z art. 507 KPC sprawy nieprocesowe rozpoznają sądy rejonowe. Sąd okręgowy jest właściwy tylko wtedy, gdy wynika to z wyraźnego przepisu.

Czy wartość sprawy wpływa na właściwość sądu w postępowaniu nieprocesowym?

Art. 507 KPC nie uzależnia właściwości od wartości przedmiotu sprawy. O wyjątku od właściwości sądu rejonowego decyduje wyłącznie zastrzeżenie ustawowe.

Czy art. 507 KPC wskazuje konkretny sąd rejonowy, do którego składam wniosek?

Nie. Przepis dotyczy wyłącznie właściwości rzeczowej, czyli szczebla sądu. Właściwość miejscową określają odrębne przepisy dla poszczególnych rodzajów spraw.

Co się stanie, jeśli złożę wniosek do niewłaściwego sądu?

Wniosek nie zostaje z tego powodu automatycznie odrzucony - Kodeks przewiduje przekazanie sprawy sądowi właściwemu. Może to jednak wydłużyć postępowanie.

Jakie sprawy toczą się w postępowaniu nieprocesowym?

To sprawy inicjowane wnioskiem, w których występują wnioskodawca i uczestnicy, na przykład stwierdzenie nabycia spadku czy zniesienie współwłasności. O trybie decydują przepisy szczególne.

Obserwuj zmiany tego artykułu

Powiadomimy Cię, gdy pojawią się nowe orzeczenia lub nowelizacje.

Potrzebujesz analizy tego przepisu w konkretnej sprawie?

Odpowiedź z powołaniem przepisów i sygnatur orzeczeń, każdą pozycję sprawdzisz w źródle.

Zapytaj o art. 507