Art. 479⁷⁸.

Co dokładnie stanowi przepis

Art. 479(78) KPC w obecnym brzmieniu składa się z jednego obowiązującego przepisu, ponieważ jego § 1 został uchylony. Zachowany § 2 formułuje regułę, zgodnie z którą skarga kasacyjna od orzeczenia sądu drugiej instancji przysługuje niezależnie od wartości przedmiotu zaskarżenia. Oznacza to, że w sprawach objętych zakresem tej regulacji nie stosuje się progów kwotowych, od których zwykle uzależnia się dopuszczalność skargi kasacyjnej w sprawach cywilnych i gospodarczych. Dla strony wynika stąd praktyczny wniosek: sama niska wartość sporu nie zamyka drogi do Sądu Najwyższego. Przepis nie zwalnia jednak z pozostałych wymogów formalnych i konstrukcyjnych skargi kasacyjnej, które regulują odrębne przepisy Kodeksu postępowania cywilnego.

Kiedy przepis ma zastosowanie

Regulacja z art. 479(78) KPC odnosi się do postępowań odrębnych umieszczonych w tej części Kodeksu i stanowi wyjątek od ogólnych ograniczeń wartościowych. Warunkiem jej zastosowania jest to, by rozstrzygnięcie pochodziło od sądu drugiej instancji, a więc by sprawa przeszła przez pełny tok instancyjny. Przepis dotyczy dopuszczalności środka zaskarżenia, a nie tego, czy Sąd Najwyższy skargę ostatecznie przyjmie do rozpoznania - to odrębne zagadnienie oceniane według kryteriów przedsądu. Znaczenie ma również zachowanie terminu do wniesienia skargi oraz przymus adwokacko-radcowski. Innymi słowy, art. 479(78) KPC usuwa jedną z barier, ale nie tworzy automatycznego prawa do merytorycznego rozpoznania sprawy przez Sąd Najwyższy.

Przykład

Przedsiębiorca prowadzi spór, w którym wartość przedmiotu zaskarżenia jest stosunkowo niewielka, jednak sprawa dotyczy zagadnienia o istotnym znaczeniu dla jego dalszej działalności. Sąd drugiej instancji wydaje orzeczenie niekorzystne dla przedsiębiorcy, a ten rozważa dalsze kroki. Gdyby obowiązywał zwykły próg wartościowy, skarga kasacyjna mogłaby być niedopuszczalna z uwagi na zbyt niską kwotę sporu. Dzięki regule z art. 479(78) § 2 KPC strona może jednak wnieść skargę kasacyjną, o ile dochowa terminu, skorzysta z pomocy profesjonalnego pełnomocnika i prawidłowo sformułuje podstawy kasacyjne oraz wniosek o przyjęcie skargi do rozpoznania.

Częste nieporozumienia

Najczęstszym błędem jest odczytywanie art. 479(78) KPC jako gwarancji, że Sąd Najwyższy rozpozna każdą sprawę bez względu na jej wagę. Przepis znosi wyłącznie kryterium wartościowe, natomiast nie eliminuje etapu przedsądu ani wymogu wykazania istotnego zagadnienia prawnego lub innej przesłanki przyjęcia skargi. Drugim nieporozumieniem jest przekonanie, że skoro § 1 został uchylony, cały artykuł stracił znaczenie - obowiązujący pozostaje § 2. Zdarza się też mylenie skargi kasacyjnej z apelacją, tymczasem art. 479(78) KPC dotyczy wyłącznie orzeczeń sądu drugiej instancji. W sprawie indywidualnej warto skonsultować się z prawnikiem, który oceni dopuszczalność i szanse konkretnego środka zaskarżenia.