Art. 479⁶⁵.

Co dokładnie stanowi przepis

Art. 479(65) Kodeksu postępowania cywilnego został oznaczony jako uchylony, co oznacza, że jednostka redakcyjna o tym numerze nie zawiera już żadnej treści normatywnej. W tekście ustawy pozostaje wyłącznie sam numer artykułu wraz z adnotacją „(uchylony)”, ponieważ zgodnie z zasadami techniki prawodawczej numeracji przepisów co do zasady się nie zmienia po usunięciu jednego z nich. Dzięki temu porządek całego aktu prawnego pozostaje stabilny, a odesłania zawarte w innych ustawach i w orzecznictwie nie tracą czytelności. Praktycznie rzecz biorąc, z art. 479(65) KPC nie można obecnie wywodzić żadnych praw ani obowiązków procesowych, bo nie obowiązuje on w dacie dzisiejszej. Uchylenie jest zatem czymś innym niż luka w prawie - to świadoma decyzja ustawodawcy o usunięciu danej normy z systemu.

Kiedy przepis ma zastosowanie

Art. 479(65) KPC nie ma zastosowania do spraw wszczynanych i prowadzonych obecnie, ponieważ przepis uchylony nie może być podstawą czynności sądu ani stron. Znaczenie takiej jednostki redakcyjnej może się natomiast ujawniać w kontekście historycznym, na przykład przy analizie stanów faktycznych i czynności procesowych dokonanych w czasie, gdy przepis jeszcze obowiązywał. O tym, jaką regulację stosuje się do postępowań będących w toku w chwili zmiany ustawy, przesądzają przepisy przejściowe zawarte w ustawie nowelizującej, a nie sam Kodeks postępowania cywilnego. Warto pamiętać, że przepisy oznaczone numerem 479 z indeksem górnym tworzą w Kodeksie rozbudowaną grupę regulacji dotyczących postępowań odrębnych, wielokrotnie przebudowywaną przez kolejne nowelizacje. Dlatego przy pracy ze starszymi materiałami konieczne jest sprawdzenie, jaka wersja tekstu jednolitego jest miarodajna.

Przykład

Osoba przygotowująca pismo procesowe znajduje w starszym poradniku odwołanie do art. 479(65) KPC i chce powołać ten przepis jako podstawę swojego wniosku. Po sprawdzeniu aktualnego tekstu Kodeksu okazuje się, że artykuł widnieje wyłącznie z adnotacją „(uchylony)”, a więc powołanie się na niego byłoby bezskuteczne i mogłoby wywołać wezwanie do uzupełnienia braków lub po prostu zostać pominięte przez sąd. W takiej sytuacji należy ustalić, czy dana kwestia została przeniesiona do innego przepisu, czy też ustawodawca w ogóle zrezygnował z jej odrębnego uregulowania. Dopiero po takiej weryfikacji można wskazać prawidłową podstawę prawną wniosku.

Częste nieporozumienia

Najczęstszym błędem jest przekonanie, że skoro numer artykułu nadal figuruje w tekście ustawy, to przepis „gdzieś obowiązuje” w zmienionym brzmieniu. Innym nieporozumieniem jest automatyczne przyjmowanie, że uchylenie przepisu proceduralnego oznacza likwidację danej instytucji prawnej - bywa bowiem, że została ona jedynie przeniesiona do innej jednostki redakcyjnej albo do przepisów ogólnych. Mylące bywa też korzystanie z nieaktualnych wydruków i wzorów pism, w których art. 479(65) KPC występuje jako obowiązujący. Bezpiecznym rozwiązaniem jest zawsze weryfikacja aktualnego tekstu ustawy oraz przepisów przejściowych nowelizacji. W sprawie indywidualnej warto skonsultować się z prawnikiem, który oceni, jaka podstawa prawna jest właściwa w konkretnym postępowaniu.