Ustawa z dnia 17 listopada 1964 r. - Kodeks postępowania cywilnego.
Aktualizacja: 12 lipca 2026
W sprawach o naruszenie posiadania sąd bada jedynie ostatni stan posiadania i fakt jego naruszenia, nie rozpoznając samego prawa ani dobrej wiary pozwanego.
Odpowiedź z cytowanymi przepisami i sygnaturami orzeczeń, bez zakładania konta.
Częste pytania:
Wyroki i postanowienia, w których sąd powołał ten przepis.
Fragment uzasadnienia
… ( art. 344 § 1 k.c. ). W procesie posesoryjnym sąd bada jedynie ostatni stan posiadania i fakt jego naruszenia, nie rozpoznając samego prawa ani dobrej wiary pozwanego ( art. 478 k.p.c. ). Oznacza to, iż nie jest badany stan prawny spornej rzeczy, z wyjątkiem sytuacji, gdy po dokonaniu naruszenia zostało wydane prawomocne orzeczenie Sądu lub innego powołanego do rozpoznawania spraw tego rodzaju organu państwowego, które…
Fragment uzasadnienia
… rzeczy lecz do odzyskania przez dotychczasowego posiadacza faktycznego władztwa nad rzeczą w związku z samowolą uprawnionego w realizowaniu przysługującego mu prawa do rzeczy ( art. 478 k.p.c. ). Kognicja sądu w sprawach o naruszenie posiadania ogranicza się do badania ostatniego stanu posiadania i faktu jego naruszenia. W niniejszej sprawie jak wynika z ustalonego przez Sąd stanu faktycznego, nie doszło do naruszenia w…
Fragment uzasadnienia
… sądu jest ograniczona do badania jedynie ostatniego spokojnego stanu posiadania i faktu jego naruszenia. Sąd nie rozpoznaje przy tym samego prawa ani dobrej wiary pozwanego, ( art. 478 k.p.c. ) Przeniesienie posiadania uznaje się za czynność faktyczną z pewnymi elementami czynności prawnej. Wyklucza to ocenę przeniesienia posiadania przez pryzmat przepisów odnoszących się do wad oświadczeń woli, w tym pozorności, o co…
Fragment uzasadnienia
… błędnie określony i błąd ten wynosi 2,5 m. Powodom w takiej sytuacji przysługuje roszczenie z art. 344 kc. W sprawie niniejszej Sąd bada okoliczności przewidziane w art. 478 kpc , a więc ostatni stan posiadania i fakt jego naruszenia. Pozwani w sposób niebudzący wątpliwości naruszyli posiadanie powodów polegające na prawie czerpania wody z sieci wodociągowej. Umożliwienie powodom korzystania z wody z naziemnego przyłącza…
Wyświetlone orzeczenia: 4
PrawMi zestawi linię orzeczniczą do art. 478: co sądy przyjmują zgodnie, a w czym się różnią.
Podsumuj orzecznictwoArt. 478 Kodeksu postępowania cywilnego precyzuje istotną procedurę w sprawach dotyczących naruszenia posiadania. Przepis wskazuje, że sąd rozpatrujący takie sprawy powinien skupić się wyłącznie na dwóch elementach: ustaleniu ostatniego stanu posiadania oraz stwierdzeniu faktu jego naruszenia. Oznacza to, iż w tego rodzaju postępowaniach nie jest przedmiotem badania kwestia, czy posiadacz ma prawo do posiadanej rzeczy ani czy jego posiadanie jest oparte na dobrej wierze. Takie podejście upraszcza i przyspiesza procedurę oraz chroni posiadacza przed bezpośrednim podważaniem jego tytułu własności lub innych praw związanych z rzeczą.
Przepis znajduje zastosowanie w sytuacjach, gdy dochodzi do sporu o sam stan posiadania rzeczy, a nie o prawo własności czy inne prawa do niej. Jest to tzw. ochrona posiadania w rozumieniu Kodeksu cywilnego, który ma na celu zabezpieczenie posiadacza przed samowolnym naruszeniem jego faktu posiadania przez inne osoby. Jeżeli ktoś naruszy posiadanie, na przykład przez bezprawne wejście na teren, zabranie rzeczy, czy przeszkodzenie w korzystaniu z niej, sąd nie rozstrzyga wtedy, kto jest właścicielem czy ma inne prawo, lecz jedynie czy faktycznie doszło do naruszenia i jaki był ostatni stan posiadania.
W praktyce, wyobraźmy sobie sytuację, w której osoba A posiada działkę rolną i podczas wojny o ogrodzenie ktoś inny – osoba B – wchodzi na ten teren i usuwa płot lub umieszcza swój. Gdy osoba A wnosi sprawę do sądu o naruszenie posiadania, sąd nie bada, czy A jest formalnym właścicielem działki - tej kwestii należałoby dochodzić w osobnym postępowaniu o własność. Sąd ustala jedynie, czy A faktycznie posiadał działkę (jest ostatnim posiadaczem), oraz czy B świadomie lub nie naruszył to posiadanie przez swoje działania. Dopiero na tej podstawie może przyjąć roszczenie o przywrócenie posiadania lub inne środki ochrony posiadania.
Częstym nieporozumieniem przy stosowaniu art. 478 KPC jest łączenie ochrony posiadania z rozstrzyganiem o własności lub prawie do rzeczy. Niektóre osoby oczekują, że w sprawie o naruszenie posiadania sąd zajmie się jakością prawa posiadacza lub jego dobrą wiarą, podczas gdy ten przepis wyklucza takie badanie. Błędnie stosuje się go też czasem w sytuacjach, gdy sprawa faktycznie dotyczy rozstrzygnięcia prawa własności lub innych praw – wtedy art. 478 KPC nie ma zastosowania i sąd powinien prowadzić szersze postępowanie dowodowe. Należy pamiętać, że przepisy dotyczące ochrony posiadania mają służyć szybkiej i skutecznej ochronie samego faktu posiadania. W indywidualnej sprawie, zwłaszcza gdy wynik postępowania zależy od złożonych okoliczności faktycznych lub prawnych, warto skonsultować się z prawnikiem dla właściwej interpretacji i zastosowania normy.
To wyjaśnienie ma charakter informacyjny i nie stanowi porady prawnej. W sprawach indywidualnych skonsultuj się z profesjonalnym prawnikiem.
Sąd bada jedynie ostatni stan posiadania i fakt jego naruszenia, nie rozstrzyga o prawie ani dobrej wierze posiadacza.
Nie, art. 478 KPC wyłącza badanie prawa własności lub innych praw w sprawach o naruszenie posiadania.
To ostatni fakt posiadania rzeczy przed naruszeniem, który sąd ustala jako podstawę do rozstrzygnięcia.
Nie, sąd nie bada dobrej wiary pozwanego w takich sprawach zgodnie z art. 478 KPC.
W indywidualnych przypadkach, gdy sprawa jest skomplikowana lub obejmuje rozstrzygnięcie praw do rzeczy.
Powiadomimy Cię, gdy pojawią się nowe orzeczenia lub nowelizacje.
Odpowiedź z powołaniem przepisów i sygnatur orzeczeń, każdą pozycję sprawdzisz w źródle.
Zapytaj o art. 478