Art. 477⁶.

Co stanowi przepis

Art. 477(6) KPC wprowadza szczególne rozwiązanie dla spraw z zakresu prawa pracy, w których zasądzono świadczenia na rzecz pracownika lub członków jego rodziny. Zgodnie z § 1, jeżeli sąd drugiej instancji oddalił apelację pracodawcy od wyroku sądu pierwszej instancji zasądzającego takie świadczenia, wyrok ten podlega natychmiastowemu wykonaniu również w tej części, w której sąd pierwszej instancji nie nadał mu rygoru natychmiastowej wykonalności na podstawie art. 477(2) KPC. Paragraf 2 rozciąga tę zasadę na wyroki sądu drugiej instancji, jeżeli to właśnie ten sąd zasądza świadczenia na rzecz pracownika lub członków jego rodziny. Z kolei § 3 nakłada na sąd drugiej instancji obowiązek nadania takiemu wyrokowi klauzuli wykonalności z urzędu, i to już w dniu ogłoszenia wyroku, oraz wydania uprawnionemu wyroku zaopatrzonego w tę klauzulę. Celem tej konstrukcji jest przyspieszenie realnego uzyskania przez pracownika zasądzonych kwot.

Kiedy przepis ma zastosowanie

Przepis odnosi się wyłącznie do spraw, w których zasądzono świadczenia na rzecz pracownika lub członków jego rodziny, a więc do postępowań odrębnych z zakresu prawa pracy. Warunkiem zastosowania § 1 jest wydanie wyroku przez sąd pierwszej instancji oraz oddalenie apelacji pracodawcy przez sąd drugiej instancji. Przepis obejmuje także sytuację, w której to sąd odwoławczy sam orzeka o świadczeniach na rzecz pracownika. Uruchomienie skutku z art. 477(6) KPC nie wymaga wniosku uprawnionego, ponieważ czynności sądu drugiej instancji, w tym nadanie klauzuli wykonalności, podejmowane są z urzędu.

Przykład

Pracownik wygrał w sądzie rejonowym sprawę o zaległe wynagrodzenie za kilka miesięcy pracy. Sąd nadał wyrokowi rygor natychmiastowej wykonalności jedynie co do części odpowiadającej jednomiesięcznemu wynagrodzeniu, natomiast pozostała, znacznie wyższa kwota rygorem objęta nie została. Pracodawca wniósł apelację, którą sąd okręgowy oddalił. W takiej sytuacji, na podstawie art. 477(6) § 1 KPC, cały wyrok podlega natychmiastowemu wykonaniu, a sąd drugiej instancji w dniu ogłoszenia orzeczenia nadaje mu z urzędu klauzulę wykonalności i wydaje pracownikowi dokument, z którym może on od razu udać się do komornika.

Częste nieporozumienia

Częstym błędem jest przekonanie, że pracownik musi samodzielnie składać wniosek o nadanie klauzuli wykonalności i oczekiwać na jego rozpoznanie - § 3 wyraźnie przewiduje działanie sądu z urzędu. Innym nieporozumieniem jest utożsamianie natychmiastowej wykonalności z prawomocnością orzeczenia; wykonalność oznacza jedynie możliwość prowadzenia egzekucji, a nie zamknięcie drogi do dalszych środków zaskarżenia. Przepis nie obejmuje też każdego rozstrzygnięcia w sprawie pracowniczej, lecz wyroki zasądzające świadczenia na rzecz pracownika lub członków jego rodziny. Warto również pamiętać, że art. 477(6) KPC nie zastępuje art. 477(2) KPC, lecz uzupełnia zakres wykonalności o część nieobjętą wcześniejszym rygorem. W indywidualnej sprawie warto skonsultować się z prawnikiem.