Art. 205⁸.

Co stanowi przepis

Art. 205(8) KPC reguluje sposób dokumentowania przebiegu posiedzenia przygotowawczego w procesie cywilnym. Zgodnie z § 1 protokół z takiego posiedzenia sporządza się wyłącznie pisemnie, a więc nie stosuje się tu zapisu obrazu i dźwięku. Przepis wprowadza istotne ograniczenie treści protokołu: nie zamieszcza się w nim oświadczeń stron złożonych w ramach prób ugodowego rozwiązania sporu, a art. 183(4) § 3 KPC stosuje się odpowiednio, co wzmacnia poufność rozmów zmierzających do ugody. Przewodniczący może ponadto odstąpić od zamieszczenia także innych wzmianek, jeżeli może to ułatwić rozwiązanie sporu bez rozprawy. Ta część posiedzenia, która obejmuje próbę ugodową, w ogóle nie podlega utrwaleniu w sposób przewidziany w art. 9(1) KPC. Paragraf 2 dodaje, że jeżeli strony zawrą ugodę, jej osnowę wciąga się do protokołu albo zamieszcza w odrębnym dokumencie podpisanym przez strony, stanowiącym załącznik do protokołu, przy odpowiednim stosowaniu art. 223 § 1 zdanie trzecie KPC.

Kiedy przepis ma zastosowanie

Norma znajduje zastosowanie wyłącznie do posiedzenia przygotowawczego, czyli etapu, na którym sąd wraz ze stronami dąży do rozwiązania sporu bez rozprawy, a w razie niepowodzenia - do sporządzenia planu rozprawy. Dotyczy zarówno przebiegu samych rozmów ugodowych, jak i technicznego sposobu utrwalenia posiedzenia. Zasada pisemności protokołu obowiązuje niezależnie od tego, czy w sądzie funkcjonuje system nagrywania przebiegu posiedzeń. Ograniczenie treści protokołu działa z mocy ustawy w odniesieniu do oświadczeń ugodowych, natomiast pominięcie innych wzmianek zależy od oceny przewodniczącego i celu, jakim jest ułatwienie porozumienia. Jeżeli strony dojdą do porozumienia, uruchamia się tryb z § 2, dotyczący utrwalenia osnowy ugody.

Przykład

W sprawie o zapłatę wynagrodzenia z umowy o dzieło sąd wyznacza posiedzenie przygotowawcze. Podczas rozmów pozwany stwierdza, że jest gotów zapłacić część kwoty, aby zakończyć sprawę, choć kwestionuje zasadność roszczenia co do zasady. Takie oświadczenie, jako złożone w ramach próby ugodowego rozwiązania sporu, nie trafia do protokołu i nie zostaje nagrane. Gdy strony ostatecznie ustalą warunki, treść ugody zostaje wpisana do protokołu albo spisana w odrębnym dokumencie podpisanym przez obie strony i dołączonym do protokołu jako załącznik.

Częste nieporozumienia

Pierwszym błędem jest przekonanie, że przebieg posiedzenia przygotowawczego jest nagrywany tak jak rozprawa - art. 205(8) KPC wyraźnie temu przeczy w zakresie próby ugodowej. Drugim jest oczekiwanie, że propozycje ugodowe przeciwnika zostaną zapisane i będzie można się na nie powołać w dalszym toku sprawy; ich pominięcie w protokole ma właśnie zapobiegać takiemu wykorzystywaniu. Trzecie nieporozumienie dotyczy formy ugody: zamieszczenie jej w odrębnym dokumencie nie osłabia jej znaczenia, o ile dokument jest podpisany przez strony i stanowi załącznik do protokołu. Wreszcie odstąpienie od wzmianek nie oznacza dowolności - służy wyłącznie ułatwieniu rozwiązania sporu bez rozprawy. W sprawie indywidualnej warto skonsultować się z prawnikiem.