Co dokładnie stanowi przepis
Art. 1024 KPC wskazuje obowiązkowe elementy planu podziału sumy uzyskanej z egzekucji. Zgodnie z § 1 w planie należy wymienić sumę podlegającą podziałowi, wierzytelności i prawa osób uczestniczących w podziale, sumę przypadającą każdemu z uczestników, a także kwoty, które mają zostać wypłacone, oraz kwoty pozostawiane na rachunku depozytowym Ministra Finansów wraz ze wskazaniem przyczyn wstrzymania ich wypłaty. Osobno wymienia się prawa ujawnione wpisem w księdze wieczystej lub przez złożenie dokumentów do zbioru, które wygasły wskutek przysądzenia własności. Paragraf 2 reguluje ujmowanie świadczeń powtarzających się: bieżące raty uwzględnia się, jeżeli stały się wymagalne przed datą sporządzenia planu, a odsetki i inne świadczenia bieżące - w wysokości narosłej do tego dnia, przy czym reguła ta nie dotyczy danin publicznych przypadających z nieruchomości. Paragraf 3 nakazuje przeliczyć świadczenie pieniężne w walucie obcej na złote według średniego kursu Narodowego Banku Polskiego z dnia sporządzenia planu podziału.
Kiedy przepis ma zastosowanie
Przepis stosuje się zawsze wtedy, gdy w postępowaniu egzekucyjnym uzyskano sumę, która musi zostać rozdzielona pomiędzy kilku uprawnionych. Najczęściej dotyczy to podziału sumy uzyskanej z egzekucji z nieruchomości, gdzie występuje wielu wierzycieli oraz osoby, których prawa wygasły z chwilą przysądzenia własności. Znajduje zastosowanie także tam, gdzie część kwoty nie może być od razu wypłacona, na przykład ze względu na sporność wierzytelności lub niezakończone czynności - wówczas plan musi wskazać powód pozostawienia środków w depozycie. Art. 1024 KPC ma znaczenie porządkujące: dzięki niemu każdy uczestnik może sprawdzić, na jakiej podstawie i w jakiej wysokości przypada mu określona kwota, a w razie zastrzeżeń wnieść zarzuty przeciwko planowi.
Przykład
Z licytacji mieszkania uzyskano określoną sumę, o którą ubiegają się bank z hipoteką, wierzyciel alimentacyjny oraz wierzyciel z tytułu pożyczki wyrażonej w euro. W planie podziału organ wymienia całą sumę do podziału, wszystkie zgłoszone wierzytelności i przypadające na nie kwoty, a odsetki nalicza do dnia sporządzenia planu. Wierzytelność w euro zostaje przeliczona na złote według średniego kursu NBP z dnia sporządzenia planu, a nie z dnia licytacji czy zapłaty. Kwota objęta sporem zostaje pozostawiona na rachunku depozytowym Ministra Finansów, co plan wyraźnie odnotowuje wraz z przyczyną wstrzymania wypłaty.
Częste nieporozumienia
Uczestnicy nierzadko zakładają, że odsetki będą liczone do dnia faktycznej wypłaty - tymczasem art. 1024 § 2 KPC wyznacza jako granicę dzień sporządzenia planu. Mylące bywa też traktowanie danin publicznych przypadających z nieruchomości, do których reguła o świadczeniach bieżących nie ma zastosowania. Kolejnym błędem jest przyjmowanie własnego, korzystniejszego kursu waluty obcej zamiast średniego kursu NBP z dnia sporządzenia planu. Wreszcie pozostawienie kwoty w depozycie nie oznacza jej utraty - to jedynie czasowe wstrzymanie wypłaty, którego przyczynę plan musi wskazać. W sprawie indywidualnej, zwłaszcza przy formułowaniu zarzutów przeciwko planowi podziału, warto skonsultować się z prawnikiem.
To wyjaśnienie ma charakter informacyjny i nie stanowi porady prawnej. W sprawach indywidualnych skonsultuj się z profesjonalnym prawnikiem.