Ustawa z dnia 6 czerwca 1997 r. - Kodeks karny.
Aktualizacja: 21 lipca 2026
Zbrodnię można popełnić tylko umyślnie; występek można popełnić także nieumyślnie, jeżeli ustawa tak stanowi.
Odpowiedź z cytowanymi przepisami i sygnaturami orzeczeń, bez zakładania konta.
Częste pytania:
Wyroki i postanowienia, w których sąd powołał ten przepis.
Fragment uzasadnienia
… przy tym jeden, jak i drugi typ czynu zabronionego kwalifikuje przestępstwo umyślne (ustawa karna nie przewiduje typu nieumyślnej kradzieży lub nieumyślnego oszustwa – arg. z art. 8 zd. 2 k.k. ). W konsekwencji, nie ulega wątpliwości, że okoliczności popełnienia przez Z. P. przestępstwa przypisanego mu niniejszym wyrokiem nakazują stwierdzić, iż oskarżony dopuścił się tego czynu w warunkach recydywy w postaci, o której mowa…
Fragment uzasadnienia
… 62 ust. 1 ustawy z dnia 29 lipca 2005 r. o przeciwdziałaniu narkomanii wymierzył mu karę 6 miesięcy pozbawienia wolności; 11. na mocy art. 85 k.k. w zw. z art. 86 § 1 k.k. biorąc za podstawę orzeczone w punktach 9 i 10 kary pozbawienia wolności orzekł wobec oskarżonego D. K. karę łączną 1 roku pozbawienia wolności; 12. na mocy art. 69 § 1 k.k. warunkowo zawiesił wykonanie orzeczonej wobec oskarżonego D. K. w punkcie 11…
Fragment uzasadnienia
… lecz skutek jest nieumyślny. Oczywiście paralela do prawa karnego może być nieuprawniona, gdyż tam pomiędzy winą umyślną i nieumyślną nie ma winy w postaci rażącego niedbalstwa (art. 8 k.k.). Ten stopień winny bliższy jest winie umyślnej niż nieumyślnej, i jest na tyle duży, że gdy odnieść go do okoliczności sprawy, to nie 9 spełnia się w zakresie wszystkich przesłanek, czyli naruszenia przepisów, wyłącznego związku…
Fragment uzasadnienia
… niż przyjęta w kodeksie karnym, który przewiduje, że zbrodnię można popełnić tylko umyślnie, natomiast występek można popełnić także nieumyślnie, jeżeli ustawa tak stanowi (por. art. 8 k.k.). Podkreśla się, że za regułą przyjętą w art. 5 k.w. przemawia przede wszystkim wzgląd na uproszczenie postępo- wania w sprawach o wykroczenia. Rozwiązanie takie nie jest zresztą spe- cyficzne dla prawa polskiego, istnieje ono w wielu…
Wyświetlone orzeczenia: 4
PrawMi zestawi linię orzeczniczą do art. 8: co sądy przyjmują zgodnie, a w czym się różnią.
Podsumuj orzecznictwoArt. 8 Kodeksu karnego reguluje istotną różnicę dotyczącą formy winy wymaganej dla popełnienia przestępstw o charakterze zbrodni oraz występku. Zgodnie z tym przepisem, zbrodnię można popełnić wyłącznie umyślnie, co oznacza, że sprawca musi mieć zamiar popełnienia czynu zabronionego. W przypadku występku przepis dopuszcza zarówno umyślność, jak i - jeśli ustawa to przewiduje - także nieumyślność. Innymi słowy, przestępstwa o najcięższej wadze wymagają świadomego działania lub zaniechania, natomiast te mniej poważne mogą zostać przypisane także wtedy, gdy sprawca działał nieostrożnie lub nieumyślnie, o ile tak stanowi konkretna norma prawna.
Przepis art. 8 KK ma zastosowanie zawsze wtedy, gdy rozpatruje się przypisanie odpowiedzialności za czyny zabronione, zwłaszcza w kontekście ciężaru gatunkowego przestępstwa oraz rodzaju winy. W praktyce wymóg umyślności dla zbrodni podnosi próg odpowiedzialności karnej, z kolei dopuszczenie nieumyślnej formy winy dla występku umożliwia wymierzenie kary także w sytuacjach niedbałości czy nieostrożności. Zatem art. 8 KK wyznacza ramy winy zgodnie z kategorią czynu, co ma decydujące znaczenie podczas ustalania istnienia elementów przestępstwa i kwalifikacji prawnej czynu.
Przykładowo, jeżeli ktoś spowoduje ciężki uszczerbek na zdrowiu innej osoby ze świadomym zamiarem, ten czyn zostanie zakwalifikowany jako zbrodnia, wymagająca stwierdzenia umyślności zgodnie z art. 8 KK. Natomiast w sytuacji, gdy szkoda wyrządzona komuś wynika z nieostrożności, np. prowadzenia pojazdu bez dostatecznej uwagi, a prawo przewiduje wymóg nieumyślności dla danych występków, można pociągnąć sprawcę do odpowiedzialności za występek nieumyślny. Ten przepis więc stanowi podstawę rozróżnienia i pomaga precyzyjnie określić zakres odpowiedzialności karnej.
Często pojawiają się błędy polegające na nieuwzględnianiu faktu, że dla zbrodni nie jest dopuszczalna nieumyślna forma winy, czego skutkiem jest nieprawidłowa kwalifikacja czynu i błędne orzeczenie. Ponadto, mylenie pojęć zbrodni i występku albo błędne ustalenie, czy dana norma dopuszcza nieumyślność dla występku, także prowadzi do nieporozumień. Art. 8 KK wymaga precyzyjnego sprawdzenia ustawy, która określa, czy dany czyn jest zbrodnią czy występkiem, oraz w jakim stopniu uwzględnia formę winy. W indywidualnych sytuacjach zaleca się konsultację z prawnikiem, aby prawidłowo zastosować tę zasadę.
To wyjaśnienie ma charakter informacyjny i nie stanowi porady prawnej. W sprawach indywidualnych skonsultuj się z profesjonalnym prawnikiem.
Oznacza to, że sprawca musi mieć zamiar popełnienia czynu zabronionego, nie jest możliwe przypisanie zbrodni przy nieumyślności.
Tak, ale tylko wtedy, gdy tak przewiduje przepis ustawy dotyczący konkretnego występku.
Zbrodnia wymaga wyłącznie umyślnej winy, natomiast występek może być popełniony też nieumyślnie, jeśli ustawa to dopuszcza.
Warto skonsultować się z prawnikiem, który pomoże ustalić właściwą kwalifikację prawną czynu.
Reguluje formę winy dla zbrodni i występku, ale szczegółowe przewinienia i ich kwalifikacja zależą od innych przepisów ustawy.
Powiadomimy Cię, gdy pojawią się nowe orzeczenia lub nowelizacje.
Odpowiedź z powołaniem przepisów i sygnatur orzeczeń, każdą pozycję sprawdzisz w źródle.
Zapytaj o art. 8