Ustawa z dnia 6 czerwca 1997 r. - Kodeks karny.

Art. 196.

Aktualizacja: 21 lipca 2026

  • Treść przepisu
  • Wyjaśnienie
  • 10 orzeczeń

Kto obraża uczucia religijne innych osób, znieważając publicznie przedmiot czci religijnej lub miejsce przeznaczone do publicznego wykonywania obrzędów religijnych, podlega grzywnie, karze ograniczenia wolności albo pozbawienia wolności do lat 2.

Ten przepis w Twojej sprawie

Odpowiedź z cytowanymi przepisami i sygnaturami orzeczeń, bez zakładania konta.

Częste pytania:

Orzecznictwo do tego przepisu

Wyroki i postanowienia, w których sąd powołał ten przepis.

I C 279/12Sąd Okręgowy w Gdańsku

Uczucia religijne jako dobro osobiste – wyrok SO Gdańsk

Fragment uzasadnienia

… postanowieniem z dnia 30 października 2008 r. w sprawie sygn. akt VIII K 400/08 po rozpoznaniu z urzędu sprawy z oskarżenia prywatnego R. N. przeciwko A. D. o czyn z art. 196 kk i art. 212 § l k.k. umorzył postępowanie. W uzasadnieniu Sąd wskazał, iż czyn opisany przez oskarżyciela prywatnego polegający na porwaniu Biblii i rzucaniu jej szczątkami w widownię, a nadto krzyczeniu, iż Biblia to " (...) " mógłby wyczerpywać…
  • dobra osobiste
Czytaj orzeczenie
II AKa 268/12Sąd Apelacyjny w Katowicach

Oszustwo i fałszerstwo dokumentów – wyrok SA w Katowicach

Fragment uzasadnienia

… to jednak umarzając postępowanie wobec niego, w oparciu o przepis art. 17 § 1 pkt 6 k.p.k. , przy przyjęciu nieumyślności działania o czyn z art. 296 § 4 k.k. w zw. z art. 196 § 3 k.k. , Sąd Okręgowy w sposób zupełnie bezzasadny tak zaprezentowaną ocenę prawną zachowania oskarżonego uzupełnił przepisem art. 12 k.k. Nie wdając się w tym wypadku w szersze rozważania natury prawnej, w pełni odwołać należy się do…
  • fałszerstwo (przepisy ogólne)
  • oszustwo
Czytaj orzeczenie
I CK 484/03Wydział I

Znieważenie Papieża a ochrona dóbr osobistych - wyrok SN 2004

Fragment uzasadnienia

… wskazał, że da się wyróżnić uczucia religijne jako dobro osobiste, których ochronę zapewnia art. 24 k.c. Należy też zauważyć, że obraza uczuć religijnych stanowi przestępstwo z art. 196 k.k. Prokuratura Rejonowa postanowieniem z dnia 24 lipca 2001 r. umorzyła śledztwo w sprawie obrazy w dniu 26 listopada 1997 r. uczuć religijnych innych osób przez publiczne znieważenie Papieża Jana Pawła II wskutek opublikowania w numerze…

Wyświetlone orzeczenia: 4

PrawMi zestawi linię orzeczniczą do art. 196: co sądy przyjmują zgodnie, a w czym się różnią.

Podsumuj orzecznictwo

Wyjaśnienie przepisu

Artykuł 196 Kodeksu karnego przewiduje odpowiedzialność karną za obrażanie uczuć religijnych innych osób poprzez publiczne znieważenie przedmiotu czci religijnej lub miejsca przeznaczonego do publicznego wykonywania obrzędów religijnych. Oznacza to, że czyn ten musi być dokonany w sposób jawny i dostępny dla publiczności, co odróżnia go od działań prywatnych. Przepis wskazuje trzy kategorie sankcji: grzywnę, karę ograniczenia wolności lub pozbawienia wolności do lat dwóch, co świadczy o poważnym traktowaniu ochrony uczuć religijnych w polskim prawie. Kluczowym elementem jest więc nie tylko sam czyn znieważenia, ale także jego publiczny charakter oraz odniesienie do przedmiotów lub miejsc o szczególnym znaczeniu religijnym.

Przepis ten znajduje zastosowanie w sytuacjach, gdy osoba świadomie i w sposób publiczny dokonuje czynu, który może być odebrany jako urażenie religijnych przekonań innych osób. Dotyczy to zarówno przedmiotów czci, które mogą być święte lub ważne dla danej wspólnoty wyznaniowej, jak i miejsc służących do publicznego odprawiania obrzędów, takich jak kościoły, świątynie czy inne obiekty sakralne. Ważne jest, że ochrona dotyczy uczuć religijnych innych, czyli nie własnych przekonań, ale tych, których dotyczy znieważenie.

Przykładowo, jeśli ktoś w miejscu publicznym zniszczy lub publicznie zgorszy się znanym symbolem religijnym, który jest przedmiotem czci wiernych, to może zostać pociągnięty do odpowiedzialności na podstawie art. 196 KK. Podobnie będzie, gdy osoba zakłóci przebieg nabożeństwa przez demonstracyjne, obraźliwe gesty lub wypowiedzi w miejscu modlitwy, takim jak kościół lub cerkiew. Taka sytuacja dotyczy zarówno prywatnej osoby, jak i instytucji, które świadomie publikują treści znieważające symbole lub miejsca religijne.

Często popełnianym błędem jest mylenie ochrony uczuć religijnych z ochroną wiary czy religii jako takiej, co wykracza poza zakres tego przepisu. Kolejnym częstym nieporozumieniem jest interpretacja pojęcia "znieważenia" – nie każdy akt krytyki lub wyrażenia sceptycyzmu względem religii stanowi przestępstwo, chodzi o zachowania o jasnym charakterze obraźliwym. Problematyczne bywają także kwestie publiczności czynu, gdy działania mają miejsce np. wyłącznie w wąskim gronie, co może wykluczać zastosowanie art. 196. Wreszcie, w praktyce zdarzają się dyskusje dotyczące granic wolności słowa a ochrony uczuć religijnych, co podkreśla potrzebę ostrożnej interpretacji.

Podsumowując, art. 196 KK chroni ważny aspekt życia społecznego i religijnego, zakazując publicznego znieważania przedmiotów i miejsc czci religijnej. W przypadku indywidualnych zdarzeń zaleca się konsultację z prawnikiem w celu oceny konkretnej sytuacji i doboru właściwych środków prawnych.

To wyjaśnienie ma charakter informacyjny i nie stanowi porady prawnej. W sprawach indywidualnych skonsultuj się z profesjonalnym prawnikiem.

Najczęściej zadawane pytania

Co oznacza obrażanie uczuć religijnych według art. 196 KK?

Oznacza to publiczne znieważenie przedmiotów czci religijnej lub miejsc przeznaczonych do publicznego wykonywania obrzędów religijnych, które jest dla innych osób zniewagą ich wierzeń.

Jakie kary przewiduje art. 196 KK za obrażanie uczuć religijnych?

Przepis przewiduje grzywnę, karę ograniczenia wolności albo pozbawienia wolności do lat 2.

Czy każdy krytyczny komentarz o religii jest przestępstwem z art. 196 KK?

Nie, przepis dotyczy zachowań publicznych o charakterze znieważającym, a nie krytyki czy wolności słowa.

Czy przepis chroni uczucia religijne tylko konkretnych osób?

Tak, chodzi o uczucia religijne innych osób, które zostały naruszone w sposób publiczny.

Czy znieważenie symbolu religijnego w prywatnym gronie podlega karze zgodnie z art. 196 KK?

Nie, przepis wymaga, aby znieważenie miało charakter publiczny, więc prywatne sytuacje zwykle nie podlegają temu artykułowi.

Obserwuj zmiany tego artykułu

Powiadomimy Cię, gdy pojawią się nowe orzeczenia lub nowelizacje.

Potrzebujesz analizy tego przepisu w konkretnej sprawie?

Odpowiedź z powołaniem przepisów i sygnatur orzeczeń, każdą pozycję sprawdzisz w źródle.

Zapytaj o art. 196