Ustawa z dnia 6 czerwca 1997 r. - Kodeks karny.
Aktualizacja: 21 lipca 2026
Ustawę karną polską stosuje się do obywatela polskiego, który popełnił przestępstwo za granicą.
Odpowiedź z cytowanymi przepisami i sygnaturami orzeczeń, bez zakładania konta.
Częste pytania:
Wyroki i postanowienia, w których sąd powołał ten przepis.
Fragment uzasadnienia
… za przestępstwo popełnione za granicą. Oskarżony jest obywatelem polskim, więc polska ustawa karna ma zastosowanie także do przestępstw popełnionych przez niego za granicą ( art. 109 k.k. ). Bezprzedmiotowe było przy tym szczegółowe analizowanie stanu prawnego w miejscach popełnienia omawianego czynu, tj. Holandii i Niemczech. Jak sam oskarżony przyznał, z popełnienia tego przestępstwa osiągnął korzyść majątkową na…
Fragment uzasadnienia
… Podniósł w nim trzy zarzuty, z których znaczenie z perspektywy przedstawionego zagadnienia prawnego ma pierwszy, a mianowicie zarzut obrazy przepisów prawa materialnego, a to art. 109 k.k., art. 113 k.k. i art. 116 k.k. w zw. z art. 56 ust. 1 u.p.n. Rozpoznając zażalenie Sąd Apelacyjny uznał, że w sprawie wyłoniło się zagadnienie prawne wymagające zasadniczej wykładni ustawy. Uzasadniając postanowienie w tym przedmiocie…
Fragment uzasadnienia
… świadka G. B. Zeznania świadka G. B. nie miały znaczenia w sprawie. Został on oskarżany o czyn z art.109 kk , Jego odpowiedzialność karna jest niezależna od odpowiedzialności karnej oskarżonego za popełniony czyn. zeznania świadka E. B. Świadek nie posiadała żadnych informacji w sprawie. Zeznania świadka S. B. Świadek nie posiadał informacji w sprawie. PODSTAWA PRAWNA WYROKU Punkt rozstrzygnięcia z wyroku
Wyświetlone orzeczenia: 4
PrawMi zestawi linię orzeczniczą do art. 109: co sądy przyjmują zgodnie, a w czym się różnią.
Podsumuj orzecznictwoArtykuł 109 Kodeksu karnego precyzuje, że polskie prawo karne ma zastosowanie do obywatela polskiego, jeżeli popełnił on przestępstwo na terytorium innego państwa. Oznacza to, że niezależnie od miejsca faktycznego popełnienia czynu zabronionego, polska ustawa karna może zostać zastosowana wobec osoby posiadającej obywatelstwo polskie. Przepis ten ma charakter terytorialno-osobowy i stanowi o tzw. odpowiedzialności karnej obywatela polskiego za czyny popełnione za granicą. Stanowi to jeden z podstawowych mechanizmów międzynarodowej eksterytorialności prawa karnego Polski.
Przepis znajduje zastosowanie w sytuacji, gdy obywatel Polski popełnia przestępstwo w państwie obcym, a następnie np. wraca na terytorium Polski lub też w przypadku dochodzenia przed polskimi organami ścigania wobec tej osoby. Warunkiem jest utrzymanie obywatelstwa polskiego sprawcy. Warto podkreślić, że zastosowanie ustawy karnej polskiej w tego typu sytuacji może zależeć także od przepisów prawa międzynarodowego lub umów dwustronnych, które mogą regulować kwestie odpowiedzialności karnej za czyny popełnione poza krajem.
Przykładowo, jeśli polski obywatel popełnił kradzież lub inne przestępstwo w innym kraju, a ten kraj nie lub nie może go ścigać albo następuje ekstradycja do Polski, polskie organy ścigania mogą prowadzić postępowanie karne na podstawie polskiej ustawy karnej zgodnie z art. 109 KK. Zarzut oparty jest na polskim prawie, co umożliwia pociągnięcie do odpowiedzialności karnej także za czyn popełniony poza granicami Polski, o ile sprawca jest obywatelem polskim.
Często pojawiają się wątpliwości dotyczące zakresu stosowania tego przepisu i możliwości podwójnej odpowiedzialności karnej. Należy pamiętać, że ustawa określa podstawę do stosowania prawa polskiego wobec obywatela polskiego także za granicą, ale w praktyce mogą wystąpić ograniczenia wynikające z zasad prawa międzynarodowego czy kolizji prawnych. Innym częstym błędem jest mylne przekonanie, że przepis ten zezwala na karanie obywatela polskiego za wszystkie przestępstwa popełnione poza granicami Polski bez względu na okoliczności, co nie jest prawdą. Konieczne jest spełnienie określonych przesłanek oraz respektowanie innych norm prawnych.
W sytuacji indywidualnej, zwłaszcza gdy sprawa ma złożony charakter międzynarodowy, zaleca się konsultację z prawnikiem, który pomoże właściwie zinterpretować i zastosować art. 109 KK w konkretnym stanie faktycznym oraz wskazać ewentualne ograniczenia lub warunki wynikające z innych przepisów prawa.
To wyjaśnienie ma charakter informacyjny i nie stanowi porady prawnej. W sprawach indywidualnych skonsultuj się z profesjonalnym prawnikiem.
Tak, art. 109 KK stanowi, że polska ustawa karna stosuje się do obywatela polskiego, który popełnił przestępstwo za granicą.
Nie zawsze; zastosowanie prawa polskiego zależy od konkretnych okoliczności, a także przepisów międzynarodowych.
Nie, przepis dotyczy wyłącznie obywateli polskich popełniających przestępstwo za granicą.
Istnieje ryzyko podwójnej odpowiedzialności, dlatego trzeba uwzględnić prawo międzynarodowe i zasady unikania podwójnego karania.
Nie, każdy przypadek wymaga indywidualnej analizy przepisów oraz okoliczności zdarzenia.
Powiadomimy Cię, gdy pojawią się nowe orzeczenia lub nowelizacje.
Odpowiedź z powołaniem przepisów i sygnatur orzeczeń, każdą pozycję sprawdzisz w źródle.
Zapytaj o art. 109