Ustawa z dnia 23 kwietnia 1964 r. - Kodeks cywilny.

Art. 954.

Aktualizacja: 21 lipca 2026

  • Treść przepisu
  • Wyjaśnienie
  • 10 orzeczeń

Szczególną formę testamentów wojskowych określi rozporządzenie Ministra Obrony Narodowej wydane w porozumieniu z Ministrem Sprawiedliwości.

Ten przepis w Twojej sprawie

Odpowiedź z cytowanymi przepisami i sygnaturami orzeczeń, bez zakładania konta.

Częste pytania:

Orzecznictwo do tego przepisu

Wyroki i postanowienia, w których sąd powołał ten przepis.

I Ns 7272/13Sąd Rejonowy w Białej Podlaskiej

Testament z podpisem potwierdzonym przez wójta jest nieważny

Fragment uzasadnienia

… przewidzianym w prawie polskim co do formy testamentu, tj. ani wymaganiom określonym w art. 950, art. 951, art. 952, art. 953 k.c. lub przepisach wydanych na podstawie art. 954 k.c. , ani też wymaganiom statuowanym przez art. 949 § 1 k.c. Dlatego z dokumentu tego nie może wynikać ani ważne powołanie do spadku, ani ważny zapis ( art. 941 w zw. z art. 926 § 1, art. 968 § 1 i art. 958 k.c. ). Wskazać należy, że Sąd…
I Ca 201/13Sąd Okręgowy w Zamościu

Testament allograficzny a ważność oświadczenia spadkodawcy

Fragment uzasadnienia

… świadkowie, czym złamano zasadę kolejności sporządzania testamentu allograficznego; 6) naruszenie prawa materialnego, w szczególności art. 954 kc – polegające na jego błędnej wykładni i niewłaściwym zastosowaniu do stanu faktycznego, na dowolnej i jednostronnej ocenie całości zgromadzonego materiału dowodowego, z uwypukleniem dowodów niekorzystnych dla wnioskodawczyni, przy jednoczesnym zbagatelizowaniu tej jego części…
IX Ca 280/22Sąd powszechny

IX Ca 280/22

Fragment uzasadnienia

… ( art. 953 k.c. ) 3) testament wojskowy, regulowany rozporządzeniem Ministra Obrony Narodowej w sprawie testamentów wojskowych ( art. 954 k.c. ) Zgodnie z art. 958 k.c. testament sporządzony z naruszeniem wyżej wymienionych przepisów jest nieważny. W ocenie Sądu Okręgowego, spadkodawca K. G. nie dokonał rozrządzenia na wypadek śmierci w żadnej z wyżej wymienionych form, a to oznacza, że wobec braku ważnego testamentu…

Wyświetlone orzeczenia: 4

PrawMi zestawi linię orzeczniczą do art. 954: co sądy przyjmują zgodnie, a w czym się różnią.

Podsumuj orzecznictwo

Wyjaśnienie przepisu

Artykuł 954 Kodeksu cywilnego wskazuje na szczególne uregulowanie formy testamentów sporządzanych przez żołnierzy. Przepis ten deleguje do Ministerstwa Obrony Narodowej, we współpracy z Ministrem Sprawiedliwości, określenie dokładnych zasad i wymogów formalnych takich testamentów poprzez rozporządzenie. Oznacza to, że szczególne warunki sporządzania testamentów wojskowych nie są ustanowione bezpośrednio w ustawie, lecz mają być precyzyjnie określone na poziomie wykonawczym, co pozwala na dostosowanie ich do szczególnych potrzeb wojska i sytuacji związanych z pełnioną służbą. Przepis ten podkreśla zatem, że testament wojskowy wymaga innej niż standardowa formy, uwzględniającej specyfikę służby oraz okoliczności jego sporządzenia.

Przepis znajdujący się w art. 954 stosuje się w kontekście sporządzania testamentów przez osoby pełniące służbę wojskową, zwłaszcza w sytuacjach wyjątkowych, jak działania wojenne czy służba w warunkach polowych. Określenie szczególnej formy testamentu wojskowego ma na celu zapewnienie bezpieczeństwa prawnego i możliwości ważnego ukształtowania ostatniej woli mimo ograniczeń, które mogą wystąpić w takich warunkach. Rozporządzenie ministra powinno uwzględniać sytuacje, w których żołnierz nie może zastosować standardowej formy testamentu przewidzianej w Kodeksie cywilnym, np. pisemnej z podpisem, zastępując ją formami dostosowanymi do trudnych warunków.

Przykładem zastosowania art. 954 może być sytuacja żołnierza pełniącego służbę na misji zagranicznej, który z uwagi na niebezpieczeństwo oraz ograniczenia czasowe i techniczne nie może sporządzić testamentu standardową formą. Na podstawie rozporządzenia ministra może on sporządzić testament ustny lub przy świadkach, zgodnie z określonymi w tym rozporządzeniu regułami, które zapewniają ważność testamentu mimo odstępstw od typowych wymogów formalnych. Takie rozwiązanie umożliwia żołnierzowi zabezpieczenie swojej ostatniej woli także w sytuacjach, kiedy tradycyjna forma testamentu byłaby niemożliwa do realizacji.

Często pojawiają się nieporozumienia dotyczące tego, czy testament wojskowy może być sporządzony w formie ustnej, kto może być świadkiem i jakie są dokładne wymogi formalne. Należy pamiętać, że art. 954 wskazuje wyłącznie na obowiązek określenia szczególnej formy w rozporządzeniu, a nie stanowi samodzielnej regulacji. Błędnym jest zatem przyjmowanie, że ten artykuł nadaje samodzielną możliwość sporządzania testamentów niestandardowych. Niewłaściwe jest też nieuwzględnianie wymogów przewidzianych w rozporządzeniu lub stosowanie standardowych zasad ogólnych, gdy przepisy szczególne mają pierwszeństwo. W indywidualnych przypadkach interpretacja i stosowanie tych przepisów wymaga konsultacji z prawnikiem, który uwzględni wszelkie okoliczności sprawy oraz aktualne akty wykonawcze.

To wyjaśnienie ma charakter informacyjny i nie stanowi porady prawnej. W sprawach indywidualnych skonsultuj się z profesjonalnym prawnikiem.

Najczęściej zadawane pytania

Co określa art. 954 KC?

Art. 954 KC wskazuje, że szczególna forma testamentów wojskowych zostanie określona w rozporządzeniu Ministra Obrony Narodowej wraz z Ministrem Sprawiedliwości.

Kiedy stosuje się szczególną formę testamentów wojskowych?

Szczególna forma ma zastosowanie w sytuacjach związanych z pełnieniem przez żołnierza służby, zwłaszcza w warunkach, które uniemożliwiają sporządzenie testamentu w formie standardowej.

Czy można sporządzić testament wojskowy ustnie?

Możliwość sporządzenia testamentu ustnego w formie wojskowej zależy od przepisów rozporządzenia określającego szczególne zasady testamentów wojskowych.

Kto wydaje rozporządzenie dotyczące testamentów wojskowych?

Rozporządzenie wydaje Minister Obrony Narodowej w porozumieniu z Ministrem Sprawiedliwości.

Dlaczego forma testamentów wojskowych jest szczególna?

Forma jest szczególna, aby umożliwić ważne sporządzenie testamentu w trudnych warunkach służby wojskowej, które mogą ograniczać stosowanie standardowych form.

Obserwuj zmiany tego artykułu

Powiadomimy Cię, gdy pojawią się nowe orzeczenia lub nowelizacje.

Potrzebujesz analizy tego przepisu w konkretnej sprawie?

Odpowiedź z powołaniem przepisów i sygnatur orzeczeń, każdą pozycję sprawdzisz w źródle.

Zapytaj o art. 954