Ustawa z dnia 23 kwietnia 1964 r. - Kodeks cywilny.
Aktualizacja: 12 lipca 2026
Kto bez zlecenia prowadzi cudzą sprawę, powinien działać z korzyścią osoby, której sprawę prowadzi, i zgodnie z jej prawdopodobną wolą, a przy prowadzeniu sprawy obowiązany jest zachowywać należytą staranność.
Odpowiedź z cytowanymi przepisami i sygnaturami orzeczeń, bez zakładania konta.
Częste pytania:
Wyroki i postanowienia, w których sąd powołał ten przepis.
Fragment uzasadnienia
… za udzielone przez powoda na podstawie łączących go z pozwanym umów o świadczenia zdrowotne i dlatego jest zobowiązany do zapłaty dochodzonej przez powoda kwoty na podstawie art. 752 k.c. O kosztach procesu Sąd Rejonowy orzekł na podstawie art. 98 k.p.c. i § 6 pkt 6 rozporządzenia Ministra Sprawiedliwości z dnia 28 września 2002 roku w sprawie opłat za czynności adwokackie oraz ponoszenia przez Skarb Państwa kosztów pomocy…
Fragment uzasadnienia
… Jest to umowa jednostronnie zobowiązująca, w której biorący korzysta z rzeczy cudzej w sposób określony przez użyczającego, a jeżeli dokonuje nakładów na rzecz, to zgodnie z art. 752 w zw. z art. 713 k.c. , czyni to nie dla siebie, lecz dla użyczającego, dla jego korzyści i tylko wtedy może żądać zwrotu uzasadnionych nakładów jak osoba prowadząca cudze sprawy bez zlecenia (postanowienie SN z dnia 5 marca 2009r sygn. akt III…
Fragment uzasadnienia
… ( negotiorum gestio ). Wśród przedstawicieli doktryny, jak i w orzecznictwie sądowym można wskazać dwa odmienne stanowiska dotyczące dopuszczalności przyjęcia przepisów art. 752 k.c. jako ustawowego źródła obowiązków i uprawnień, których niedopełnienie lub przekroczenie skutkować może odpowiedzialnością karną za przestępstwo nadużycia zaufania w obrocie gospodarczym. Pierwsza z nich zakłada dopuszczalność tego typu…
Fragment uzasadnienia
… bowiem nie jest on zobowiązany do żadnych świadczeń, biorący korzysta z rzeczy cudzej w sposób określony przez użyczającego, a jeżeli dokonuje nakładów na rzecz, to zgodnie z art. 752 w zw. z 713 k.c. czyni to nie dla siebie, lecz dla użyczającego, dla jego korzyści (por. postanowienie SN z dnia 05.03.2009r., III CZP 6/09; wyrok SA w Poznaniu z dnia 6 maja 2010 r., I ACa 276/10). Tymczasem, jak wynika z materiału dowodowego…
Wyświetlone orzeczenia: 4
PrawMi zestawi linię orzeczniczą do art. 752: co sądy przyjmują zgodnie, a w czym się różnią.
Podsumuj orzecznictwoArt. 752 Kodeksu cywilnego dotyczy osoby, która prowadzi cudzą sprawę bez formalnego zlecenia, czyli bez upoważnienia do działania w cudzym imieniu. Przepis nakłada na taką osobę obowiązek działania na korzyść osoby, której sprawa dotyczy, a także według jej prawdopodobnej woli. Oznacza to, że prowadzący sprawę powinien uwzględniać przypuszczalne życzenia oraz interesy tej osoby, nawet jeśli formalna zgoda nie została wyrażona. Dodatkowo jest zobowiązany do zachowania należytej staranności, co oznacza postępowanie z troską i rozwagą, jakiej można oczekiwać od osoby podejmującej się takiego działania.
Przepis znajduje zastosowanie w sytuacjach, gdy ktoś podejmuje się rozwiązania czy załatwienia sprawy innej osoby bez uprzedniego umocowania lub zlecenia. Może to mieć miejsce na przykład, gdy zauważy się, że ktoś inny potrzebuje pomocy w określonej sprawie, a mimo braku formalnego upoważnienia decyduje się działać na jego rzecz. Warunkiem jest jednak, aby działanie było zmierzone do korzyści tej osoby i nie sprzeczne z jej prawdopodobnymi zamiarami. Przepis nie dotyczy zatem przypadkowego, samowolnego ingerowania niezgodnego z interesem osoby, której sprawa ma dotyczyć.
Przykładem codziennego zastosowania jest sytuacja, w której np. sąsiad zauważa, że osoba starsza nie jest w stanie samodzielnie załatwić ważnej sprawy urzędowej i w jej imieniu składa wymagane dokumenty. Choć nie otrzymał formalnego upoważnienia, działa dla dobra tej osoby, starając się postępować zgodnie z jej przypuszczalnymi oczekiwaniami i z należytą starannością. Takie działanie podlega ocenie na gruncie art. 752 KC i w razie sporu służy ochronie interesów osoby, której sprawa była prowadzona.
Często pojawiają się błędy polegające na niewyraźnym rozróżnieniu między działaniem w czyimś interesie a naruszaniem jego woli lub nieostrożnością. Przykładowo, osoba prowadząca cudzą sprawę bez zlecenia może przekroczyć swoje uprawnienia lub działać sprzecznie z rzeczywistą wolą osoby zainteresowanej, co prowadzi do negatywnych konsekwencji prawnych. Innym nieporozumieniem jest mylenie obowiązku zachowania należytej staranności z wymaganiami wynikającymi z umowy lub innych form prawnych. Art. 752 KC nakłada standard staranności związany z działaniem "bez zlecenia", nie stanowi zatem tak rygorystycznego obowiązku jak kontrakt.
Podsumowując, art. 752 KC precyzuje warunki i standardy działania osoby prowadzącej cudzą sprawę bez formalnego zlecenia, chroniąc interesy tej osoby. W przypadku indywidualnych sytuacji warto skonsultować się z prawnikiem, by precyzyjnie ocenić obowiązki i odpowiedzialność wynikające z tego przepisu.
To wyjaśnienie ma charakter informacyjny i nie stanowi porady prawnej. W sprawach indywidualnych skonsultuj się z profesjonalnym prawnikiem.
Oznacza to działanie na rzecz innej osoby bez formalnego upoważnienia lub umowy, kiedy ktoś samodzielnie podejmuje się rozwiązania jej sprawy.
Powinna działać z korzyścią dla osoby, której sprawa dotyczy, zgodnie z jej prawdopodobną wolą, zachowując przy tym należytą staranność.
Tak, jeśli nie działa z należytą starannością lub sprzecznie z prawdopodobną wolą zainteresowanego, może być pociągnięta do odpowiedzialności.
Nie zawsze, dlatego przepis wymaga, by działała z korzyścią dla tej osoby i zgodnie z przypuszczalną wolą, co ma chronić jej interesy.
W indywidualnej sytuacji warto skonsultować się z prawnikiem, który oceni obowiązki i ryzyko na podstawie konkretnego stanu faktycznego.
Powiadomimy Cię, gdy pojawią się nowe orzeczenia lub nowelizacje.
Odpowiedź z powołaniem przepisów i sygnatur orzeczeń, każdą pozycję sprawdzisz w źródle.
Zapytaj o art. 752