Art. 751 Kodeksu cywilnego wprost wskazuje na dwuletni okres przedawnienia dla określonych roszczeń. W pierwszym punkcie normuje on przedawnienie roszczeń o wynagrodzenie za wykonane czynności oraz o zwrot poniesionych wydatków, które przysługują osobom zajmującym się stale lub w ramach przedsiębiorstwa czynnościami określonego rodzaju. Dotyczy to także roszczeń z tytułu zaliczek udzielonych tym osobom. Drugi punkt odnosi się do roszczeń z tytułu utrzymania, pielęgnowania, wychowania lub nauki, które przysługują osobom zawodowo trudniącym się tego typu czynnościami lub instytucjom utrzymującym zakłady przeznaczone na te cele. Norma ta tym samym ogranicza czas, w jakim można dochodzić wymienionych roszczeń do dwóch lat od momentu, w którym roszczenie stało się wymagalne.
Przepis znajduje zastosowanie w sytuacjach, gdy osoba świadcząca usługi określonego rodzaju, jak również placówki czy osoby zajmujące się utrzymaniem i wychowaniem, chcą dochodzić swoich należności z tytułu wykonanych czynności lub poniesionych wydatków. Warunkiem zastosowania jest istnienie relacji ciągłej lub działalności przedsiębiorstwa obejmującej takie czynności, jak również zawodowe trudnienie się opieką, pielęgnacją czy nauczaniem. Przedawnienie rozpoczyna bieg z momentu, kiedy roszczenie mogło zostać zgłoszone, a po upływie dwóch lat nie można skutecznie dochodzić jego realizacji na drodze sądowej.
Przykładem może być sytuacja, w której osoba prowadząca działalność gospodarczą polegającą na wykonywaniu określonych usług remontowych domaga się zapłaty wynagrodzenia oraz zwrotu wydatków poniesionych na materiały i wynajem sprzętu. Jeżeli po dwóch latach od wykonania prac taka osoba nie zgłosi roszczenia, to zostanie ono uznane za przedawnione. Podobnie, dyrektor placówki opiekuńczej, który poniósł koszty utrzymania dzieci lub młodzieży pod swoją opieką, musi dochodzić roszczeń z tytułu tych wydatków w terminie dwóch lat od momentu ich powstania.
Częstym błędem jest mylenie terminów przedawnienia lub niewłaściwe rozumienie zakresu podmiotowego, do kogo znajduje zastosowanie przepis. Nie każdy, kto wykonuje czynności danego rodzaju, jest objęty tym przepisem – musi to być osoba stale lub w ramach działalności przedsiębiorstwa. Ponadto roszczenia z punktu drugiego dotyczą tylko osób zawodowo trudniących się opieką lub instytucji utrzymujących zakłady, a nie każdej osoby, która okazjonalnie wykonuje takie czynności. Kolejnym niedopatrzeniem jest nieuwzględnianie, że termin przedawnienia liczony jest od chwili, kiedy roszczenie mogło być realizowane, co może powodować błędne wyliczanie tego terminu.
Podsumowując, artykuł 751 KC reguluje krótkie, dwuletnie terminy przedawnienia ważnych roszczeń związanych z wykonywaniem określonych czynności oraz utrzymaniem. W indywidualnych przypadkach, w których pojawiają się wątpliwości co do stosowania tego przepisu, wskazane jest skonsultowanie się z prawnikiem specjalizującym się w prawie cywilnym.
To wyjaśnienie ma charakter informacyjny i nie stanowi porady prawnej. W sprawach indywidualnych skonsultuj się z profesjonalnym prawnikiem.
